Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/18804 K.2015/5520

Davacı, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenler ile temyiz kapsam ve nedenlerine göre davalı ... A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, iş kazası sonucu ölen sigortalının yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı anne yararına 63.794,44 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi, davacı baba yararına 54.789,96 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi, davacı kadeşler yararına ayrı ayrı 5.000,00 TL manevi tazminatların kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden; 09.07.2007 tarihindeki zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası olduğu, anılan kazada davacılar yakını sigortalının ortak kusurunun bulunmadığı, Kurumun(...) 18.04.2012 tarihli yazı cevabında ... Valiliği İl İdare Kurulu'nun yazılarında davacı babanın halen ... kaydının devam ettiği ve aylık net 782,36 TL aylık alması nedeniyle davacıların muhtaçlık durumları olmadığının belirtilmesi nedeniyle iş kazası sigorta kolundan davacılara gelir bağlanmadığının belirtildiği anlaşılmaktadır.

Destek kavramı hukuki bir ilişkiyi değil fiili bir durumu ifade eder. Ne hısımlığa ve nede yasanın nafaka hakkındaki hükümlerine dayanmaz. Öte yandan dava nitelikçe iş kazası sonucu ölen sigortalının yakınlarının Kurum tarafından karşılanmayan maddi zararının giderilmesi istemine ilişkindir.

Bu yönüyle davanın yasal dayanağı 506 sayılı Yasa'nın değişik 24. maddesidir ve bu maddede anne ve babaya gelir bağlanması şartları gösterilmiş olup 4958 sayılı yasanın 35. maddesi ile getirilen değişiklikten önce geçimi sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen ana, babaya gelir bağlanacağı belirtilmesine rağmen 4958 sayılı yasanın 35. maddesi ile getirilen değişiklikle sigortalı tarafından hak sahiplerinin geçiminin sağlaması şartının kaldırıldığı,

yerine “... ... kuruluşlarına tâbi çalışmayan veya 2022 sayılı Kanuna göre bağlanan aylık hariç olmak üzere buralardan her ne ad altında olursa olsun gelir veya aylık almayan ana ve babasına gelir bağlanması” koşulu getirilmiştir.

Dava nitelikçe ... Sigortalar Kurumu tarafından karşılanmayan maddi zararın giderilmesi istemine ilişkin olduğundan haksız zenginleşmeyi ve mükerrer ödemeyi önlemek için Kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin belirlenen tazminattan düşülmesi gerektiği Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Bu bakımından davanın niteliği gözetilerek öncelikle hak sahiplerine ... tarafından iş kazası nedeniyle gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması gelir bağlanmış ise bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin tazminattan düşülmesi gelir bağlanmamış ise bu yön hak sahibinin tazminat hakkını doğrudan etkileyeceğinden hak sahibine gelir bağlanması için ... Başkanlığına karşı dava açması için önel verilmesinde yasal zorunluluk bulunmaktadır.

Başka bir anlatımla, hak sahibi tarafından Kurum aleyhine açılan davada 506 sayılı Yasa'nın 24. maddesinin öngördüğü koşulların oluşmadığının saptanması durumunda, hak sahibine gelir bağlanmayacağı giderek hak sahibinin destekten yoksun kalma tazminatı isteme hakkına sahip olmayacağı açık seçiktir.

Somut olayda, davacı babanın hizmete tabi çalışması nedeniyle aylık geliri bulunduğundan, davacı annenin eşinin aylık geliri bulunması nedeniyle Kurumca kendilerine iş kazası sigorta kolundan gelir bağlanmadığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davacı babanın hizmete tabi çalışması bulunduğundan maddi tazminat isteminin reddine karar verilmesi ile, davacı anne yönünden davacıya ... Başkanlığını hasım göstererek iş kazası sigorta kolundan kendisine ölüm geliri bağlanması gerektiğinin tespiti davası açması için önel vermek, dava açılması halinde 6100 sayılı HMK'nun 165/2. maddesi gereğince bu dava için bekletici mesele yapmak, kesinleşen mahkeme kararı ile dava reddedilmiş ise davacı annenin maddi tazminat isteminin reddine karar vermek, dava kabul edilmiş ise hüküm tarihine en yakın tarihteki veriler gözetilerek davacının maddi zararını hesaplattırarak Kurumca davacıya bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin rücuya tabi kısmının maddi tazminat miktarından tenzil ederek, çıkacak sonuca göre bir karar vermektir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.