Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/3508 K.2015/232

Davacı, kurumun tahakkuk ettirdiği prim ve gecikme zammının iptaline mahkemece son karar verilene kadar prim ve gecikme zammının tahsilinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davacının tüm, davalı Kurumun ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Dava, Kurumun re'sen tahakkuk ettirdiği prim ve gecikme zammının iptali ile mahkemece son karar verilene kadar prim ve gecikme zammının tahsilinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 26.687,35 TL prim ve 12.984,60 TL gecikme zammının iptali talebinin reddine ve davaya konu iş için bildirilmesi gereken asgari işçilik tutarının 77.452,21 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir.

.... – ....(İş Ortaklığı) trafından ihale yoluyla yüklenilen Uşak ili Eşme Kaymakamlığı-Eşme Köylerine Hizmet Götürme Birliği "Eşme İlçesi Köy Yollarının Asfaltlanması" işi 11.05.2007-05.11.2007 tarihleri arasında Kanun kapsamında kalan işyerince tamamlanmış ve geçici kabul 09.10.2007 tarihinde yapılmıştır.

Kurum müfettişince yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 20/07/2009 tarih ve 93197/AİR-4 sayılı asgari işçilik inceleme raporuna göre Kurumca re'sen tahakkuk ettirilen 26.687,35 TL prim ve 14.180,71 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 40.868,06 TL borç davacıya 25.11.2009 tarihinde tebliğ edilmiş olup süresinde 09.12.2009 tarihinde yapılan itiraz 05.01.2010 tarihinde reddedilmiştir. Komisyon kararının 20.01.2010 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine eldeki dava 16.02.2010 tarihinde süresinde açılmıştır.

Dava dışı ....(2.4003.01.01.0026474.064.01.07) tarafından düzenlenen 81499 ve 81500 sayılı faturaların asgari işçilik incelemesinde dikkate alınıp alınmayacağı uyuşmazlık konusudur. Bu şirket tarafından düzenlenen 30.09.2007 tarih ve 81499 sayılı fatura, .... ocağından üretim yapılmasına (nakliye ve makina çalışması) ilişkin olup KDV hariç 172.280,00 TL, 02.10.2007 tarih ve 81500 sayılı fatura ise sathi asfalt kaplama yapım işine ait olup KDV hariç 43.000,00 TL tutarındadır.

Davacı ile... arasında "Makina Çalışma ve Nakliye Sözleşmesi" 10.05.2007 tarihinde düzenlenmiştir. Sözleşmede .... şirketine ait taş ocağında makine ile taş üretimi, yüklenmesi, konkasöre kadar nakli, şantiye içi nakli ve inşaat mahallinde nakliye ve diğer iş makinaları ile çalışma işinin yapılacağı, bu iş için ayrı bir taşeron dosyasının açılmayacağı ve bu işin 26474.064.01.07 sayılı işyerinin makina-ekipman ve işçileri ile yaplacağı kararlaştırılmıştır.

Müfettiş incelemesinde gerekçesi belirtilmek suretiyle bu faturaların asgari işçilik incelemesinde dikkate alınmadığı ifade edilmiş olup bilirkişi kurulunca karşı inceleme yapılmadığı gibi müfettiş raporunda yer alan kanaatlere hangi gerekçe ile katılmadıklarının açıklanmadığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş,...ait ticari defter ve kayıtlar ile Kurumda bulunan işyeri tescil dosyasını getirtmek, faturaları düzenleyen işyerinin mahiyet kodunu tereddütsüz belirleyerek "26474" sicil sayılı işyerince ihale konusu işin yapıldığı dönemin öncesinde ve sonrasında faturalarda yazılı işler nedeniyle başkaca faturalar düzenlenip düzenlenmediği,

alt işveren sıfatıyla başka işverenlerin sicil dosyaları üzerinden benzer nitelikteki işler nedeniyle Kuruma bildirilen işçilik olup olmadığını araştırmak ve davacıya bu yönde delil ve belgelerini sunmak üzere mehil vermek, bu işyerinin kapsam ve kapasitesi (makina, çalışan sayısı, işyerinde kullanılan teknoloji vb) itibariyle faturalardaki işi yapabilecek koşulları olup olmadığını araştırmak, bilirkişi kurulundan müfettiş raporunda yer alan tespit ve görüşleri asgari işçilik mevzuatı çerçevesinde tartışan açıklayıcı ve denetime elverişli rapor almak,

incelemeye sunulan faturaların gerçek bir hukuki ilişki için düzenlenip düzenlenmediğini belirleyerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Kabule göre, bilirkişi kurulunun 43.000,00 TL tutarındaki 02.10.2007 tarih ve 81500 sayılı faturayı hesaplamada iki kere hesaba esas almak suretiyle toplam fatura tutarını 315.221,95 TL yerine 358.221,95 TL olarak dikkate alması, bunun sonucunda da eksik bildirim tutarını 67.308.08 TL yerine 65.588,08 TL olarak hesaplaması da doğru değildir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.