Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/3621 K.2014/22661

Davacı, sigorta başlangıç tarihinin 01/07/1982 olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava; davacının 506 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılık başlangıcnın 01.07.1982 olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; yol çizim işinde çalıştığını beyan eden davacı adına 01.07.1982 tarihli işe giriş bildirgesi düzenlendiği, yapılan imza incelemesinde bildirgedeki imzanın davacıya ait olmadığının, ancak fotoğrafın davacıya ait olduğunun bildirildiği, talep edilen tarihte davacı adına davalı Kurum'a bildirilen çalışma bulunmadığı, her ne kadar davalı Kurum vekili tarafından işyeri bordroları sunulmuşsa da bu bordroların işe giriş bildirgesinde işyerine ait olmadığı, işveren ismi ve işyeri numaralarının farklı olduğu, bu bordrolarda ismi bulunan İ.. Ö..'in tanık olarak dinlenildiği, talep edilen tarihte kendisinin marangoz dükkanı olduğunu ve davacıyı tanımadığını beyan ettiği, davalı işyerinin 02.06.1980 – 31.12.1983 tarihleri arasında vergi kaydı bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bir kimsenin sigortalı sayılabilmesi için sigortalı işe giriş bildirgesinin varlığı yeterli değildir. Aynı zamanda o kimsenin Yasa'nın belirlediği biçimde (506 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ve 5510 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi) eylemli olarak çalışması da koşuldur. Bu yön 506 sayılı Yasa'nın 6. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'nın 7/a maddesinde ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 1999/21-549-555, 2005/21-437-448 ve 2007/21-306-320 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır. Bu bakımdan davacının işyerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığının yöntemince araştırılması gerektiği ortadadır.

Bu tür davalar yalnızca bir günlük çalışmanın tespitinden ibaret olarak görülmemeli, bir günlük çalışmanın kabulü ile saptanacak sigortalılık başlangıcının sigortalıya sağlayacağı sigortalılık süresi ile birlikte kazandıracağı haklar dikkate alınmalı ve giriş bildirgesi ile birlikte eylemli çalışmanın bulunup bulunmadığı özellikle belirlenmeli, buna göre dönem bordrosunda yer alan ve davacının talep ettiği tarihte çalışması mevcut tanıklar ile gerektiğinde komşu işyerleri çalışanları olduğu kayıtlarla ya da emniyet yolu ile yaptırılacak araştırma ile belirlenen kimselerin beyanlarına başvurulmalı, sonucuna göre karar verilmelidir.

Somut olayda ise belirtilen şekilde araştırma yapılmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; öncelikle davalı vekili tarafından bildirgedeki işyerine ait olduğu belirtilerek dosyaya sunulan bordroların işe giriş bildirgesindeki işyerinden farklı bir işyerine ait olduğu göz önünde bulundurularak işe giriş bildirgesindeki işyeri numarası ve işveren bilgileri eksiksiz yazılarak davalı Kurum'dan dönem bordrolarını istemek, dönem bordroları mevcut ise re'sen seçilecek kayıtlara geçmiş çalışanlar arasından bordro tanıkları dinlemek, davacının talep ettiği tarihte işyerine komşu işyeri sahipleri ile bu işyerlerindeki çalışmaları kayıtlara geçmiş çalışanları zabıta marifetiyle veya davalı Kurum'dan sorarak tespit ederek dinlemek ve toplanan deliller ışığında varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.