Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/7110 K.2015/4405

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı, davalı işyerinde 14.02.2011-11.07.2011 tarihleri arasında çalıştığının tesbitini istemiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Uyuşmazlık nitelikçe 506 sayılı Yasanın 79. maddesinden kaynaklanan davalı işyerinde geçen ve kuruma bildirilmeyen hizmet süresinin tespitine ilişkindir. Bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Bu tür davalarda öncelikle davacının çalışmasına ilişkin belgelerin işveren tarafından verilip verilmediği yöntemince araştırılmalıdır. Bu koşul oluşmuşsa işyerinin gerçekten var olup olmadığı kanun kapsamında veya kapsama alınacak nitelikte bulunup bulunmadığı, işin niteliği, sürekli veya sezonluk nitelikte olup olmadığı eksiksiz bir şekilde belirlenmeli daha sonra çalışma olgusunun varlığı özel bir duyarlılıkla araştırılmalıdır.

Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilir ise de çalışmanın konusu niteliği başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların, davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve uyuşmazlık konusu dönemi kapsar biçimde çalışmaları işverenin resmi kayıtlarına geçmiş bordro tanıkları ya da komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir.

Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, işyerinin apartman olduğu, davacının bu işyerinde ikamet ettiği, davacının kaloriferci olarak part time çalıştığının iddia edildiği, davacı adına davalı işveren tarafından Kuruma bildirilmiş çalışmanın olmadığı,davacıya ait hizmet cetvelinde 01.02.2001-24.03.2001, 25.03.2001-15.11.2002, 04.12.2002-31.03.2011, 01.04.2011-21.07.2011 tarihlerinde dava dışı 3 farklı işyerince hizmet bildiriminde bulunulduğu, davalı tarafça apartman karar defterindeki davacı ile ilgili bir kısım kararlara ilişkin suretlerinin dosyaya sunulduğu, davacı ve davalı tanıklarının beyanlarının alındığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda; davacının çalışmalarını doğrular nitelikte beyanda bulunan davacı tanıkları ile aksi beyanda bulunan davalı tanık beyanları arasındaki çelişki giderilmeden, apartman işlerinin davacı mı eşi mi tarafından yapıldığı netleştirilmeden, davacının ikinci işyeri olarak davalı işyerinde hizmet akti ile çalışıp çalışmadığı, çalışıyorsa davacının çalışmalarının neler olduğu, başlama ve bitiş saatlerinin ne olduğu şüpheden uzak şekilde ortaya konulmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Yapılacak iş; davalı apartman yönetiminden gelir, gider ve karar defterlerini getirterek incelemek ve nizalı dönem içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı apartman yönetime komşu apartman sakinlerini, yakın esnaf ve komşu işyeri çalışanlarını tespit edip bu kişilerin beyanlarını almak ve böylece davalı apartman işlerinin neler olduğunu, bu işlerin davacı mı eşi mi tarafından yapıldığını, davacının hizmet dökümünde görünen işyerlerini nazara alarak davacının aynı anda davalı işyerinde çalışıp çalışmadığını, davacının fiili çalışmalarının varlığını,

başlangıç ve bitiş tarihlerini, kesintili mi, sürekli mi olduğunu, hiçbir kuşku ve duraksamaya meydan vermeyecek biçimde belirlenmek; böylelikle, toplanan ve toplanacak delillerin sonucuna göre davaya konu talep hakkında bir karar verilmekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.