Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/9268 K.2014/13227

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde Ekim 2005-Ağustos 2007 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının Ekim 2005 ile Ağustos 2007 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; 1075122 sicil numaralı davalı işyerinin 04.02.2003 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı, bu işyerinden davacı adına 22.08.2007 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği ve 22.08.2007 – 31.08.2007 tarihleri arasındaki çalışmasının Kuruma bildirildiği görülmüştür.

Somut olayda; İstanbul 6. İş Mahkemesince, 02.02.2011 tarih ve 2008/192 E., 2011/42 K. sayılı karar ile, “davacının 01.10.2005 - 22.08.2007 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığının tespitine” karar verildiği, kararın davalılar vekillerince temyiz edildiği, Dairemiz tarafından 03.12.2012 tarih ve 2011/4845 E. 2012/21957 K. sayılı ilamla, “ihtilaflı dönem bordrolarının tamamının dosya arasına alınmadığı, çalışma olgusunun tam ve her türlü şüpheden uzak bir şekilde ortaya çıkarılmadan ve bu tür davaların kamu düzenini ilgilendirdiği, resen araştırma yapılmasının gerekeceği göz ardı edilerek sonuca gidildiği,

resen belirlenecek bordro tanıklarının beyanlarına başvurmak, tarafsız bordro tanığı bulunmaması ve bordro tanıklarının beyanlarının yetersiz olması durumunda komşu işyeri işverenleri ve bu işverenler tarafından çalışmaları Kuruma bildirilen kimselerin zabıta marifetiyle belirlenip beyanlarına başvurularak, tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle çıkacak sonuca göre bir karar vermek gerektiği” belirtilerek hükmün" bozulduğu, bozma ilamına uyan Mahkemenin bozma ilamına belirtilen şekilde araştırma yaptığı, tespit edilen tanıklardan aynı zamanda davalı işverenin kardeşi olan tanık bordro tanığı S..

E.. ile belediye zabıtası tarafından tespit edilen komşu işyeri tanıklarının davacının 4-5 ay kadar çalıştıklarını beyan ettikleri, buna rağmen Mahkemece tanık beyanlarında belirilen süreyi aşacak şekilde 1 yıl 10 ay 21 gün çalışmaya hükmedildiği anlaşılmıştır.

Yapılacak iş; kolluk aracılığı ile komşu işyerleri ile dava konusu dönemde bu işyerlerinde çalışan ve işyeri sahibi olan kişileri tespit etmek, ondan sonra bu işyerlerinde çalışanlar ve/veya işyerlerinin sahipleri arasından resen tanık seçmek, bu kişileri hazır ederek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, yeni alınan tanık beyanlarını önceden alınan tanık beyanları ile karşılaştırmak, davacın çalışmalarının olduğu dönemi netleştirmek, gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.