Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/9847 K.2015/5995

Davacı, askerlik borçlanmasının mükerrer ödenmesi nedeniyle isteğe bağlı primlerin geri iadesinin günümüz ödeme şartları üzerinden hesaplanarak faiziyle ödenmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının yapmış olduğu mükerrer askerlik borçlanması bedeli ile Kurum tarafından çakışan sigortalılık nedeniyle iptal edilen isteğe bağlı sigortalılığı nedeniyle yapmış olduğu prim borcu ödemelerinin faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 01.03.1988 - 16.05.2011 tarihleri arasında ... ... sigortalısı olduğu, 07/02/1979-06/04/1979 tarihleri arasında ... lı sigortalılığının bulunduğu, 01/04/1995-30/11/1995 tarihleri arasında da isteğe bağlı ... lı sigortalılığının bulunduğu, buna göre 24.07.1995 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamında askerlik borçlanması başvurusunda bulunan davacının 29.11.1995 tarihinde, 600 gün askerlik borçlanması bedeli karşılığı olan 5.566.440 TL (Eski) yi ödediği,

emeklilik işlemleri esnasında Kurum tarafından davacıya “01.03.1988 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında ... ... sigortalısı olması ve sigortalılıkların çakışması nedeniyle, isteğe bağlı sigortalılık hizmetinin ve buna bağlı olarak yapılan askerlik borçlanması hizmetinin iptal edilmiş olması nedeniyle yeniden askerlik borçlanması yapması gerektiği”nin bildirilmiş olduğu, bu doğrultuda davacının 24/09/2010 tarihli askerlik borçlanması talebi sonrası, 15/10/2010 tarihinde 600 gün askerlik borçlanması bedeli kaşılığı 4.867.20 TL yi Kurum'a ... ... sigortalılığı kapsamında ödemiş olduğu,

davacıya 01.06.2011 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kaspamında ... ... sigortalılığından dolayı yaşlılık aylığı bağlandığı, davacının 24/10/2011 tarihinde askerlik borçlanması bedeli olarak ...'a ödemiş olduğu 4.867.20 TL nin iadesi için Kurum'a müracaatta bulunduğu, Kurum tarafından 20/01/2012 tarihli yazı ile “... kapsamında yapmış olduğu askerlik borçlanması bedeli olan 5.57 TL ile 1.39 TL isteğe bağlı sigortalılık prim ödemelerinin iade edebileceği”nin davacıya bildirildiği anlaşılmaktadır.

506 Sayılı Kanun'un 60/F-I maddesi hükmünde, ... Sigortalar Kanunu'na göre tescil edilmiş bulananlara er olarak silah altında veya yedek subay okulunda geçen süreleri borçlanma hakkı tanınmıştır. ... Sigortalar Kurumu sigortalısı olmasa bile daha önce kayıt ve tescili bulunanların askerlik hizmetlerini ... Sigortalar Kurumuna borçlanmalarının ancak borçlanma talep tarihi hiç olmazsa borçlanma bedelini ödeme tarihi itibariyle diğer ... ... Kuruluşlarına tabi olmamaları şartına bağlıdır.506 Sayılı Kanun'un 60 maddesinin F bendinin 2.fıkrası hükmünde de açıkça Kanunla kurulu diğer ... ... Kuruluşları Mevzuatına göre sigortalı olanların daha önce ... Sigortalar Kurumuna tescilli bulunsalar dahi ... Sigortalar Kanunu kapsamında askerlik borçlanmasından yararlanamayacakları öngörülmüştür.

Somut olayda; davacının iki Kurum'da da çakışan sigortalılığı döneminde ...'na yaptığı ilk askerlik borçlanması talebi daha sonra çakışmadan dolayı zorunlu ... ... sigortalılığına üstünlük tanınması nedeniyle yanlış Kurum'a yapılmış sayılarak geçersiz kılınmış ise de, ödeme tarihinde davacının 506 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu sigortalı olduğunda şüphe yoktur.

Öte yandan davalı Kurum'un primleri tahsil ederken Anayasa'dan kaynaklanan ... ... görevinin gereği olan uyarma görevini zamanında yapmadığı, borçlanma karşılığı primleri tahsil edip uzun yıllar kullandıktan sonra yaşlılık aylığı bağlanmasını talep aşamasında askerlik borçlanmasının geçersiz olduğunun bildirilmesinin Medeni Kanun'un 2. maddesinde ifadesini bulan evrensel nitelikteki objektif iyi niyet kuralları ile bağdaşmayacağı açıktır. Bu açıklamalar ışığında davacının ... ... sigortalılığı kapsamında yapmış olduğu askerlik borçlanması bedeli ile çakışan sigortalılık nedeniyle iptal olunan isteğe bağlı sigortalılık prim borcu ödemelerinin iadesi gerekmektedir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, Mahkemece davanın reddine karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.