Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/12518 K.2016/6025

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davacı ve davalılardan Kurum vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurum’un tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının 01.03.2000-27.04.2009 tarihleri arasında davalılara ait işyerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile yazılı şekilde karar verilmiştir.

506 sayılı Yasa'nın 79/10. maddesi gereğince; yönetmelikle tespit edilen belgeler işveren tarafından verilmeyen sigortalıların çalıştıkları hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde dava açacakları hükmü öngörülmüştür. Maddede belirtildiği üzere, yönetmelikle tespit edilen belgelerin verilmesi durumunda 5 yıllık hakdüşürücü süreden bahsedilemeyeceği açıktır.

Yerleşik Yargıtay görüşü; birden ziyade işe giriş bildirgesi verilmesi halinde çıkış yok ise ilk işe giriş bildirgesi ile son işe giriş bildirgesinin verildiği tarihler arasında geçen çalışmaların hak düşürücü süreye uğramayacağı, çıkış varsa hak düşürücü sürenin her kesim çalışma için ayrı ayrı hesaplanacağı, çıkış tarihinden sonra işçinin aynı işyerinde çalışmasını sürdürmesi veya hak düşürücü süre içerisinde tekrar aynı işyerine girerek çalışmasının hak düşürücü sürenin işlemesine engel olmayacağıdır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı ... işyerinde 18.04.2006-31.12.2006 tarihleri arasında geçen çalışmalarının Kuruma bildirildiği, davalı ... işyerinde 01.01.2007-31.12.2007 ve 01.01.2008-01.11.2008 tarihleri arasında geçen çalışmalarının kısmen Kuruma bildirildiği, davalıların işyeri adreslerinin aynı olduğu, dava dışı ’ın da bu işyeri adresinde 30.07.1999-31.12.2001 tarihleri arasında işyeri kaydının bulunduğu, tanık beyanlarının yetersiz olduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda; Kurum’a davalıların bir kısmı tarafından yapılan bildirimlerin varlığı nedeniyle hakdüşürücü süreden bahsedilemeyeceği göz ardı edilerek, yetersiz tanık beyanlarıyla fiili çalışmanın varlığı yöntemince araştırılmadan, 2000 -2005 tarih aralığında davalıların işyeri adresinde başkaca kayıtlı işverenlerin olduğu ve aralarındaki organik bağ yeterince araştırılmadan eksik inceleme ile karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, dava konusu işyerinin 2000-2005 tarih aralığında kimin veya kimlerin adına kayıtlı olduğu araştırılıp davaya dahil edilerek, davalı işyerine ait dava konusu dönemi kapsar dönem bordro tanıklarını ayrıntılı şekilde dinlemek ve gerektiğinde Kurumdan sorulmak suretiyle veya zabıta araştırması ile tespit edilecek komşu işyerlerinin işverenleri veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanların beyanlarına da başvurmak suretiyle davacının çalışmalarının yer ve zaman olarak somut olgular çerçevesinde açıklığa kavuşturularak davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip,sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.