Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/1724 K.2015/6688

Davacı, yurt dışında ilk işe girdiği tarihin Türkiye hizmet başlangıcı olduğunun tespitiyle yaşlılık aylığı almaya hak kazandığına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun tüm temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacının temyiz istemi yönünden yapılan incelemede;

Dava, davacının ... Sigorta sistemine girdiği tarihin Türkiye hizmet başlangıcı olarak tespiti ve yaşlılık aylığını almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının Türkiye ... ... ... sözleşmesi uyarınca Türkiye sigorta başlangıç tarihinin 15/08/1990 tarihi olduğunun tespitine, davacının yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı tespiti talebinin koşulları oluşmadığından reddine, karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 6.5.1967 doğumlu olduğu, Türkiye'de 6.2.2013-15.2.2013 tarihleri arası 10 gün 4/1-a bendi kapsamında sigortalılığının bulunduğu, 24.10.1989 tarihinde ...'da ikamet etmeye başladığı, 15.8.1990-21.8.1990, 2.1.1991-13.3.1991, 20.6.1994-27.3.1999, 5.7.2004-8.1.2006, 13.12.2005-12.10.2006 tarihleri arası çalışmalarının olduğu, 28.6.2013 tarihinde borçlanma talebinde bulunduğu ve 24.10.1989-10.3.2005 tarihleri arası 5375 günü 4/1-a maddesi kapsamında borçlanarak ödediği, 5.8.2013 tarihinde yaşlılık aylığı talebinde bulunduğu, Kurumun ise davacının sigortalılık başlangıcının 21.2.1998 tarihi olduğu ve koşulların oluşmadığı gerekçesi ile talebi reddettiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, davacının ...'da çalışma başlangıç tarihi olan 15.8.1990 tarihinden borçlanılan gün kadar geriye gidilmek suretiyle sigorta başlangıcının ikamet etmeye başladığı 24.10.1989 tarihini olarak kabul edilip edilmeyeceği ve kabul edildiği takdirde yaşlılık aylığı başvurusu yaptığı tarihte aylık bağlama koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

Kurumun 29.09.2014 tarih ve 2014/27 sayılı genelgesi ile Kanun metni ve gerekçesine aykırı bir biçimde çalışma (işe giriş) niteliğinde olmayan sürelerin de (çocuk yetiştirme vb) sigortalılık başlangıç tarihinin tespitinde dikkate alınması gerektiği ifade edilmiştir.Kurumun 2014/27 sayılı Genelgesi açıkça Kanun'a ve gerekçesine aykırı olmakla birlikte genelgenin yayımlanmasından sonra doğrudan Kuruma başvuranların yurt dışında fiili çalışmaya dayalı olmayan sigortaya giriş tarihleri aylık bağlama koşullarının belirlenmesinde dikkate alınacağından Kurum ile sigortalılar arasında yargı önüne gelmesi gereken bir uyuşmazlık çıkmayacaktır.

Buna mukabil derdest davalarda Kurumun 2014/27 sayılı Genelgesinin uygulanmaması halinde, daha önce uyuşmazlığı yargı önüne taşıyanların, kendilerine Genelge hükümleri uygulanan sigortalılara nazaran hak kaybına uğrayacağı açıktır.

Davacıların davadan feragat zorunluluğu da bulunmadığına göre, davacıların 2014/27 sayılı Genelge sonrasında doğrudan Kuruma başvuranlara göre eşitliğe aykırı bir sonuçla karşılaşmamaları ve ... ... haklarının temini için 2014/27 sayılı Genelgenin sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti için fiili çalışma aramayan hükümlerinin eldeki davalarda uygulanması gerekir.

Yukarıda yer alan hukuksal açıklamalar ışığında; yapılacak iş 6.5.1967 doğumlu davacının 24.10.1989 tarihinde ...'da ikamet etmeye başladığı, 15.8.1990 tarihinde ise fiili çalışma nedeniyle sigortalılığının başladığı, ikamet etmeye başladığı 24.10.1989 tarihinden itibaren borçlandığı gözetilerek ...'da çalışma nedeniyle sigortalılığının başladığı 15.8.1990 tarihinden geriye doğru, borçlandığı süreler kadar gidildiğinde sigorta başlangıç tarihinin 24.10.1989 tarihi olduğunu kabul ederek, yaşlılık aylığı talep tarihi itibarı ile borçlanması gereken prim günü, yaş koşulu ve sigortalılık süresi koşullarını bu başlangıç tarihine göre belirlemekten ibarettir.

O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.