Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/17480 K.2016/9331

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava; davacının mezarlığında bekçi olarak 2004 yılından 2013 yılı sonuna kadar çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece; davacının Büyükşehir Belediye Başkanlığına bağlı olarak: 01/01/2009 – 22/02/2009 tarihleri arasında 52 gün, 22/04/2009 – 30/06/2009 tarihleri arasında 69 gün, 01/07/2009 – 21/10/2009 tarihleri arasında 111 gün, 23/11/2010 – 21/10/2010 tarihleri arasında 38 gün, 01/01/2011 – 30/06/2011 tarihleir arasında 180 günü, 01/07/2011 – 31/11/2011 tarihleri arasında 180 gün, 01/01/2012 – 30/06/2012 tarihleri arasında 180 gün, 01/07/2012 - 31/12/2012 tarihleri arasında 180 gün, 01/01/2013 – 03/03/2013 tarihleri arasında 63 gün asgari ücret üzerinden çalıştığının tespitine, 01/01/2009 tarihinden önceki döneme ait hizmet süresi tespiti talebinin zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Mahkemece verilen karar davalı vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; mezarlıkta bekçi olarak çalıştığını beyan eden davacı adına 28.09.2006 – 18.07.2007 tarihleri arasında aralıksız olarak 7968 numaralı işyerinden, 19.07.2007 – 21.04.2009 tarihleri arasında aralıksız olarak . isimli işyerinden, 22.10.2010 – 22.11.2010 tarihleri arasında aralıksız olarak İlsan İnş.

İsimli işyerinden, 04.03.2013 – 05.03.2013 tarihleri arasında da isimli işyerinden çalışma bildirildiği, komşu işyeri tanığı tarafından davacının çalışmalarının doğrulandığı, ancak bordro tanıklarının dinlenilmediği, mezarlık içinde bulunan ve davacının ailesi ile birlikte kaldığı binanın 27.09.2010 – 15.05.2013 tarihleri arasındaki elektrik aboneliğinin davacı adına olduğu, Belediyesi tarafından.

5216 sayılı Yasa ( 23.07.2004 tarihli ) ile mezarlıkların Büyükşehir Belediyesi'ne bağlandığının ve mezarlığın güvenliğine ilişkin ihalelerin kime verildiğine dair dosyaların Büyükşehir Belediyesi'ne teslim edildiğinin bildirildiği anlaşılmaktadır.

./..

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Öte yandan, davacının çalışmalarının geçtiğini ileri sürdüğü işyeri bir kamu kuruluşuna aittir. Kamu kuruluşlarında, çalışanların kayıtlara geçirilmesi ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılması asıldır. Nitekim, davacıya ait kimi çalışmaların resmi kayıtlara intikal ettirildiği de tartışmasızdır. Davacının ücretsiz çalışması hayatın olağan akışına aykırı, kamu kuruluşundaki çalışmaların resmi kayıtlara geçirilmesi ve ücret ödemelerinin belgelere dayandırılması asıldır.

Somut olayda ise; davacının talep ettiği dönem içerisinde kalacak şekilde dava dışı işyerlerinden hizmet bildirimleri bulunduğu halde bu işyerleri araştırılmadan, bu itibarla davacının çalışmalarının hangi işveren nezdinde geçtiği ortaya konulmadan sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; i ile Belediyesi arasında yapılan ve mezarlıkların devrine ilişkin olan protokolü dosya arasına almak, talep edilen dönemde hizmet bildirimi bulunan dava dışı işyerlerini ve bu işyerlerinin davalı ...

Belediyesi ve Belediyesi ile bağlantısı bulunup bulunmadığını, aralarında davacının çalıştığını beyan ettiği mezarlığın bakımı, güvenliği vs konular hususunda yapılan herhangi bir sözleşme bulunup bulunmadığını araştırmak, söz konusu dava dışı işyerlerinin ve davalı ...

Belediyesi ile Belediyesi'nin talep edilen döneme ilişkin ücret bordrolarını dosya arasına alarak davacıya ücret ödemesi yapılıp yapılmadığını belirlemek, hizmet bildirimi olan dava dışı işyerlerinden; özellikle davacının çalışmalarının geçtiği mezarlık işyeri ile ilgili alanlarda çalışan ayrıca yönetici/amir konumunda bulunan kişilerin bildirilmesini isteyerek bordrolarda adı bulunan bu özelliklerdeki bordro tanıklarını dinlemek, Belediyesi tarafından 2004 yılından beri çalışanların bildirildiği listeden re'sen seçilecek bordro tanıklarını dinlemek, davacıdan da ücretini ne şekilde ve kimden aldığını sorarak davacı beyanına göre,

davanın niteliği gereği kamu düzenine ilşkin olduğu da dikkate alınarak gerek görülür ise araştırma genişletilerek, toplanan deliller ışığında varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

M.O