Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/3705 K.2015/7938

Davacı, sigoratlılık ( ... ) başlangıç tarihinin 01/01/1987 olduğunun tespitine, karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava, davacının 01/01/1987 tarihinden itibaren tarım.... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, istemin reddine karar verilmiştir.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, ... prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

Tarım ... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Öte yandan, tarım Bağ-Kur sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, gerek 506 ve gerekse 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasanın 36 ve 10.maddesindeki şartların da gerçekleşmesi halinde 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından Tarım .... sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 ve 1479 sayılı Yasalar kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise,

tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Bir yıldan daha az süren zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmalar kısa süreli olup, kesintisiz bir şekilde bir yıl veya daha fazla süren çalışmalar ise uzun süreli çalışmadır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden; davacının Nisan/1996 tarihli tevkifata istinaden 01/05/1996 tarihi itibariyle tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, SSK'lı çalışmaları nedeniyle 1997/2 ve 3. dönemlerde kesildiği, Haziran/1999 tarihli tevkifata istinaden 01/07/1999 tarihi itibariyle tekrar tescil edildiği ve bu tarihten itibaren kesirtisiz tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kabul edildiği, 1999-2008 yılları arası düzenli tevkifatının bulunduğu, 1995-1997 yılları arası kısa süreli (72 gün) SSK kapsamında çalışmalarının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda, mahkemece verilen karar, 01/05/1996 tarihinden önceki dönem yönünden yerinde ise de, diğer dönemler yönünden hatalı olmuştur. Çünkü davacı, Kurum tarafından 01/07/1999 tarihinden itibaren kesintisiz tarım ... sigortalısı olarak kabul edilmekte olup, davacının bu tarihten sonraki döneme yönelik isteminin hukuki yararı bulunmadığından reddi yerine esastan reddine, öte yandan 1996-1999 arası dönem yönünden ise, tarımsal faaliyetin kesintisiz devam ettiği ve kısa ....'lı çalışmalar dışında tarım ... sigortalısı olduğu dikkate alınmadan bu döneminde reddedilmesi yerinde değildir.

Yapılacak iş, davacının 01/05/1996 tarihinden önceki döneme yönelik talebinin şimdiki gibi esastan reddine, 01/07/1999 tarihinden sonraki döneme yönelik isteminin hukuki yararı bulunmadığından reddine, 01/05/1996-01/07/1999 tarihleri arası kısa süreli ... çalışmaları haricinde tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır