Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/4038 K.2016/2608

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacılar murisinin 15.10.2008 tarihinden 06.06.2011 tarihine kadar kesintisiz şekilde davalı şirkette maden işçisi olarak aylık net 3.600,00 TL ücretle çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işyerinin ...ve ... Kaynaklar Bakanlığından 06.03.2008 tarihinde IV. ... İşletme ruhsatı aldığı, davalı işverene ait 1011621 sicil numaralı işyerinin 25.09.2006 tarihinde 506 sayılı Kanun kapsamına alındığı, bu işyerinden davacı adına 10.10.2008 ve 27.09.2009 tarihlerinde işe giriş bildirgelerinin verildiği ve buna bağlı olarak 10.10.2008 – 10.06.2011 tarihleri arasında kısmi ve kesintili olarak çalışmaların bildirildiği, dosya içerisinde bir kısım imzalı ücret bordrolarının olduğu görülmüştür.

Somut olayda; imzalı ücret bordrolarına rağmen, hiçbir araştırma yapılmaksızın imzalı ücret bordrolarının olduğu aylarda eksik bildirilen sürelerin tamamlandığı, davalı şirkete ait maden ocaklarında kesintisiz çalışmanın mevcut olup olmadığının araştırılmadığı, maden işçilerinin belli aralıklarla sağlık kontrolüne tabi tutulması gerektiğinden davacılar murisinin bu dönemlerde aldığı sağlık raporlarının olup olmadığının araştırılmadığı, ihtilaflı dönem bordrolarından resen tanık seçilerek davacı tanıkları ile davalı tanıklarının beyanları arasındaki çelişkinin giderilmediği, buna göre eksik inceleme ve araştırma ile hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

Yapılacak iş;

a) Davalı şirkete ait maden ocaklarında kesintisiz çalışma olup olmadığını araştırmak,

b) Davalı işverene ait ... sicil numaralı işyerlerinin ihtilaflı döneme ilişkin düzenli ve okunaklı imzalı ücret bordroları ve/veya puantaj kayıtlarını davalı işverenden, dönem bordrolarını davalı Kurumdan istemek,

c) Davalı işyerinin maden ocağı olması ve işçilerin belli zamanlarda kontrole tabi tutulmasının gerekmesi karşısında, ilgili yerlerden bu belgeleri getirterek çalışmanın bildirilmediği dönemlerde davacılar murisi adına kayıt olup olmadığını araştırmak,

d) İmzalı ücret bordroları ve/veya puantaj kayıtlarındaki imzaların, davacılar murisinin eli ürünü olup olmadığını tespit için imzalar üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırarak imzanın davacılar murisinin eli ürünü olup olmadığının tespit ettirmek,

e) İmzanın davacılar murisinin eli ürünü olduğunun anlaşılması halinde bu bordro ve/veya puantaj cetvellerindeki sürelerin davacıyı bağlayacağını gözönünde tutmak suretiyle, imzalı ücret bordroları ve/veya puantaj kayıtlarının olduğu dönemler yönünden aksi yönde belge ileri sürülemezse imzalı ücret bordrolarındaki süre kadar çalışmaya hükmetmek,

f) İmzanın davacılar murisinin eli ürünü olmadığı dönemler ile imzalı ücret bordroları ve/veya puantaj kayıtlarının olmadığı dönemler yönünden, dönem bordrolarından ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak,

g) Bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, davacılar murisinin çalışmasını bilebilecek nitelikte başka tanık tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak,

ı) Gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.