Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/628 K.2015/20782

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/02/1995-24/12/2010 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Davacı, 01.02.1995 ile 24.12.2010 tarihleri arasında Kuruma eksik bildirilen hizmetinin tespitini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının 21.02.2005 tarihinden önceki taleplerine ilişkin olarak hak düşürücü sürenin dolduğu ,bu tarihten sonraki dönemlerin ise kuruma tam olarak bildirildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacı adına... sicil numaralı ... unvanlı işyerinden 24.10.2000 tarihli ,.... sicil numaralı... unvanlı işyerinden 11.03.2002 ve 18.02.2005 tarihli işe giriş bildirgeleri verildiği , davacının hizmetlerinin 24.10.2000-09.12.2000 ve 08.08.2003-15.07.2004 tarihleri arasında 31229 sicil sayılı ... işyerinden,11.03.2002-07.08.2002 ve 21.02.2005-24.12.2010 tarihleri arasında ... sicil numaralı... işyerinden bildirildiği anlaşılmaktadır.

506 sayılı Yasa'nın 79/10. maddesi hükmüne göre ;Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin sigortalı hizmet olarak değerlendirilmesine ilişkin davanın,tespiti istenen hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içinde açılması gerekir.Bu yönde,anılan madde hükmünde yer alan hak düşürücü süre,yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalışmaları kurumca tespit edilemeyen sigortalılar için geçerlidir.

Bir başka anlatımla;sigortalıya ilişkin olarak işe giriş bildirgesi,dönem bordrosu gibi yönetmelikte belirtilen belgelerin Kuruma verilmesi ya da çalışmaların Kurumca tespit edilmesi halinde ;Kurumca öğrenilen ve sonrasında kesintisiz biçimde devam eden çalışmalar bakımından hak düşürücü sürenin geçtiğinden söz edilemez.Ne var ki;

sigortalının Kuruma bildiriminin işe giriş tarihinden sonra yapılması,bir başka ifade ile sigortalının hizmet süresinin başlangıçtaki bir bölümünün Kuruma bildirilmeyerek sonrasının bildirilmesi ve Kuruma bildirimin yapıldığı tarihten önceki çalışmaların ,bildirgelerin verildiği tarihi de kapsar biçimde kesintisiz devam etmiş olması halinde ,Kuruma bildirilmeyen çalışma süresi

yönünden hak düşürücü sürenin hesaplanmasında ;bildirim dışı tutulan sürenin sonu değil, kesintisiz olarak geçen çalışmaların sona erdiği yılın sonu başlangıç alınmalıdır. Somut olayda, davacı aralarında organik bağ bulunan işyerlerinde 01.02.1995 ile 24.12.2010 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını,ancak bir kısım hizmetinin davalı Kuruma bildirilmediğini iddia etmektedir.Blok çalışma iddiası bulunduğuna göre hak düşümüne uğraması söz konusu değildir.

Yapılacak iş,... ni taraf haline getirmek, davacıya hangi işyerinde çalıştığını açıklattırmak, sigortalı ve işyeri sicil dosyalarını ve her iki işyerine ait uyuşmazlık konusu dönemi kapsayan dönem bordroları getirtmek, bu bordrolarda ihtilaflı dönemde kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, dinlenen tanıkların hizmet cetvellerini dosyaya koymak, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu,

zabıta marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek beyanlarını almak ve çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.