Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/879 K.2015/20487

Davacı, yaşlılık aylığından yapılan sosyal güvenlik destek primi kesintisinin iptaliyle her ay yapılan kesintilerin faiziyle ödenmesinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı, yaşlılık aylığından yapılan sosyal güvenlik destek primi kesintisinin durdurulmasını ve yapılan kesintilerin iadesini istemiştir.

Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulü ile 6.268.00TL alacağın her aya ait kesinti tarihinden itibaren faiziyle davacıya iadesine karar vermiştir.

Uyuşmazlık konusu, 01.03.2003 tarihinde 1479 sayılı yasa kapsamında yaşlılık aylığı bağlanan davacı sigortalının, tesciline esas olan 14.03.1977 tarihinde başlayan oda kaydının ve 01.11.1984 tarihinde başlayan sicil kaydının emekliliğinden itibaren bir süre devam etmesi nedeniyle, yaşlılık aylığından yapılan sosyal güvenlik destek primi kesintisinin durdurulması ve yapılan kesintilerin iadesi istemine ilişkindir.

1479 sayılı Kanun’a 25.08.1999 tarih ve 4447 sayılı Kanun’la eklenen ve 08.09.1999 tarihi itibarîyle yürürlüğe giren “Sosyal Güvenlik Destek Primi” başlığını taşıyan ek 20. madde hükmüne göre; “bu kanun kapsamında yaşlılık aylığı bağlananlardan 24. maddenin I numaralı bendinde belirtilen çalışmalarına devam edenlerin veya daha sonra çalışmaya başlayanların sosyal yardım zammı dahil tahakkuk eden aylıklarından; aylığın bağlandığı, yasadan önce yaşlılık aylığı bağlananlardan yasanın yürürlüğe girdiği tarihi takip eden veya tekrar çalışmaya başlanıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren çalışmalarının sona erdiği ay dahil % 10 oranında sosyal güvenlik destek primi kesilir.”

Bu durumda, pasif sigortalıların yaşlılık aylıklarından, sosyal güvenlik destek primi kesilmesinin koşulu; 1479 sayılı Kanun’un 24/I maddesi kapsamında kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmanın varlığıdır.

Somut olayda; vergi ve sicil kaydı bulunan davacının, tesciline esas oda kaydına 27.04.2004 tarihi itibarıyla son verildiği, sicil kaydına ise 17.02.2012 tarihinde son verildiği belirtildiği için davalı Kurumca sosyal güvenlik destek prim tahakkuku yapıldığının anlaşılması karşısında; davacı sigortalının, 1479 sayılı Yasanın ek 20. maddesi anlamında, 01.03.2003 sonrası kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmasının olup olmadığı, işyerinin adresi tespit edilip yerinde araştırma yapılarak, gerektiği takdirde böyle bir işyerinin varlığı belediyeden sorularak, oda ve sicil kayıtları nedeniyle 1.3.2003 tarihinden sonra aidat ödemesi olup olmadığı da açıklığa kavuşturulup, zabıta araştırması ve tanık dahil her türlü delil ile yöntemince araştırılmalıdır.

Mahkemece, açıklanan maddî ve hukukî esaslar gözetilmeksizin eksik araştırma, inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.