Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/9127 K.2015/11121

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 01/05/2001-01/10/2005 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, hükmün uyulan önceki Yargıtay bozma kararına uygun biçimde verilmiş olmasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2-Dava, davacının 1.5.2001-1.10.2005 tarihleri arasında ara vermeden çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma kararına uyularak istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir. Her ne kadar davacının 1.8.2004 tarihi sonrası çalışmaları yönünden verilen karar doğru ise de 1.8.2004 tarihi öncesi dönem yönünden davalılar yararına usuli müktesep hak doğduğu gözetilmeden karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yargıtay'ın bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.Çünkü,mahkemenin bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak doğmuştur.(09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı)Usuli müktesep hak müessesesi HUMK'nda düzenlenmiş olmamakla beraber,Yargıtay içtihatları ile kabul edilmiş ve geliştirilmiştir.Bazı konuların bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleşmesi durumunda da usuli kazanılmış hak doğmuş olur.Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün,

bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir.Bozma kararına uyan mahkeme,kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez.Yani kesinleşmiş bu kısımlar o kısımlar lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak teşkil eder.Hal böyle olunca, mahkemenin bozmadan önce davacının 1.8.2004-30.9.2005 tarihleri arası çalıştığının tespitine karar verdiği ve davalı Kurumun temyiz istemi üzerine tespit edilen bu süreler yönünden bozma kararı verildiği,

1.8.2004 tarihi öncesi dönemin bozma kararının kapsamı dışında kalarak kesinleştiğinden bu süreler yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken çalışmanın tesbiti ile ilgili hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözektilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.