Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/9163 K.2015/14100

Davacı, 01/05/1986 tarihinden itibaren ...sigortalısı olduğunun tespitine,...sigortalılığı ile yaşlılık aylığını durduran Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının 1.5.1986 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığına tarihe kadar ...sigortalısı olduğunun tespiti ve 1.1.1993-30.4.1993 ve 1.9.1993-30.11.1994 tarihleri arasında 1479 sayılı yasa kapsamındaki... sigortalılığının iptali ile yaşlılık aylığını durduran Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir..

Mahkemece davanın kabulü ile, davacının 1.1.1993-30.4.1993 ve 1.9.1993-30.11.1994 tarihleri arasında 1479 sayılı yasa kapsamındaki... sigortalılığının iptali, davacının 1.5.1986-13.5.2011 tarihleri arasında ...sigortalısı olduğunu tespiti ve durdurulan yaşlılık aylığının tekrar bağlanmasına kararı verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 11.4.1986 tarihli giriş bildirgesine istinaden 01.05.1986 tarihi itibariyle ...sigortalısı olarak tescil edildiği, 30.9.1988 tarihinde ziraat odası kaydının başladığı, 6111 sayılı Yasadan faydalanmak için Kuruma müracaat ettiği ve 2926 sayılı yasa kapsamında tüm borcunu 6111 sayılı yasadan yararlanarak ödediği, davacının 11.12.1994 tarihli giriş bildirgesine istinaden 1.1.1993-30.4.1993 ve 1.9.1993-30.11.1994 tarihleri arasında vergi kaydindan dolayı aynı tarihler itibariyle ... sigortalısı olarak tescilinin yapıldığı ve 25.1.1999 tarihinde bu döneme ait tüm prim borcunu yatırdığı,

davacının 26.11.1994 tarihinde taksicilik mesleğini yapmadığını, ticari amaçlı kullanımı olmadığını belirten dilekçesi mevcut olsada vergi kaydının mevcut olduğu ve Kurum tarafından davacının 1.5.1986-13.5.2011 tarihleri arasında aralıksız ...sigortalısı kabul edilmesi sonucu 1.6.2011 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlandığı ve 3.12.2013 tarihinde ..r ve... hizmetlerinin çakışması nedeniyle yaşlılık aylığının iptal edilip, ...sigortalılığının yeniden düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde " sigortalıların kayıt ve tescil işlemlerinde valilik, kaymakamlık, özel idare, belediye ve muhtarlık ve nüfus idareleri kayıtları ile diğer kamu kuruluşlarının, tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin, pancar ekicileri istihsal kooperatifleri ve Birliği ..Anonim Şirketi kayıtlarının esas alınacağı düzenlenmiştir.

Öte yandan ...sigortası kapsamında kesintisiz tarımsal faaliyetin bulunduğunun anlaşıldığı hallerde, gerek 506 ve gerekse 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki kısa süreli çalışmaların 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı tümden sona erdirmeyeceği, 2926 sayılı Yasa'nın 36 ve 10.maddesindeki şartların da gerçekleşmesi halinde 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki kısa süreli çalışmalar dışında kalan süreler bakımından ...r sigortalısı olunduğunun kabulünün gerekeceği, 506 ve 1479 sayılı Yasa'lar kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde ise,

tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması, talep veya aynı Yasa'nın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği Dairemizin giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir

Bir yıldan daha az süren zorunlu sigortalılık kapsamındaki çalışmalar kısa süreli olup, kesintisiz bir şekilde bir yıl veya daha fazla süren çalışmalar ise uzun süreli çalışmadır.

Somut olayda, mahkemece davacının 01.05.1986-13.05.2011 tarihleri arasında ...sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiş ise de, bu sonuca eksik araştırma varılmıştır. Öncelikle uzun süreli 1479 sayılı yasa kapsamındaki çalışmaların tarımsal faaliyeti kesintiye uğrattığı ve anılan çalışmaların sona ermesinden sonra, 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması, talep veya aynı Yasa'nın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulup konulmadığını, yine diğer dönemde de tarımsal faaliyetin devam edip etmediği yeterince araştırılmamıştır.

Yapılacak iş; Uzun süreli 1479 sayılı yasa kapsamındaki çalışmaların bittiği 30.11.1994 tarihinden sonraki dönemde 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması, talep veya aynı Yasa'nın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulup konulmadığını tespit edip sonucuna karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.