Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/9552 K.2015/15112

Davacı, Kurum işleminin iptaliyle yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitiyle biriken aylıklardan fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla 500,00-TL tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1.Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Dava, davacının tahsis talebini reddeden Kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 500.00 TL'nin tahsiline karar verilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, "......ile ... Krallığı arasında 05/04/1966 tarihinde imzalanan ve 01/02/1968 tarihinde yürürlüğe giren .. Sözleşmesine göre malullük aylığının tek taraflı bağlanmakta olması, sigortalının malullük aylığı bağlayan ülke mevzuatına geçmiş sayılmakta olması nedeniyle, davacının sadece 3201 sayılı Yasa'ya göre borçlanılan hizmetlerinin yaşlılık aylığı şartlarında dikkate alınması gerektiği, bu yöndeki davalı Kurum işleminin hukuka uygun olduğu..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Öncelikle kararın gerekçesinde bahsedilen Kurumun 2009/140 sayılı Genelgesi, Kurumun 2011/48 sayılı Genelgesi ile yürürlükten kaldırılmış olup somut olaya uygulanması mümkün değildir.

..... Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 18.maddesine göre "Sigortalı, birbirini takip eden sürelerde veya münavebeli olarak, iki Akit Tarafın mevzuatına da tabi olmuş ise, yardımlara hak kazanılması bu hakkın ihyası veya idamesi bakımlarından, Akit Tarafların mevzuatına tabi olarak geçmiş sigortalılık süreleri, aynı zamana rastlamamak şartıyla, birleştirilir." ve 19.maddesine göre "Bir sigortalı, birbirini takip eden sürelerde veya münavebeli olarak iki tarafın mevzuatına da tabi olmuş ise, gerekirse 18’inci madde hükümleri de nazara alınmak suretiyle yalnız, malullükle sonuçlanan iş göremezlik halinin vukua geldiği tarihte tabi bulunduğu mevzuat ile sağlanan yardımlardan faydalanır."

...-... Sosyal Güvenlik Sözleşmesinin 18 ve 19.maddeleri sigortalılık sürelerinin birleştirilmesi ve malullük aylığının bağlanmasına ilişkin olup bu hükümlerin akit ülkelerden birinde malullük aylığı bağlanırken dikkate alınan hizmet süresinin yaşlılık aylığının bağlanması esnasında dikkate alınmayacağı biçiminde yorumlanmasına imkan bulunmamaktadır.

Kurumun 28.11.2013 tarih ve 2013/39 sayılı Genelgesinin ilgili bölümünde "Malullük aylığı tek taraflı olarak uygulanan... sözleşmelerine/anlaşmalarına göre akit ülkelerce malullük aylığı bağlanmış dosyalarda ülkemizdeki sigortalılık sürelerinin asgari sigortalılık sürelerinden fazla olması halinde dahi ülkemizden malullük aylığı bağlanmayacaktır. Ancak bu dosyalardaki yaşlılık aylığı talepleri akit ülkenin malullük aylığını yaşlılık aylığına dönüştürmesini beklemeden işleme alınacaktır. Ayrıca bu süreler yaşlılık aylığı bağlanması ile gerek yurt içi gerekse yurt dışı borçlanmalarında statünün belirlenmesinde hesaba dahil edilecektir." düzenlemesini içermektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin incelenmesinden anlaşılacağı üzere; davacıya ...'da maluliyet aylığı bağlanması ...'de yaşlılık aylığı bağlanmasına engel olmadığından mahkemece davacının yaşlılık aylığı koşulları ve özellikle 3201 sayılı Kanun'un 6.maddesindeki aylık koşulları incelenerek yaşlılık aylığına hak kazanıp kazanmadığı ve ödenmeyen yaşlılık aylığı miktarı belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.