Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2015/9725 K.2016/2998

Davacı, 22/05/1981 tarihinden itibaren .... sigortalısı olduğunun ve yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava, davacının .....ndaki kaydına dayalı olarak 22.05.1981 tarihinden itibaren .... sigortalısı olduğunun tespiti, 26.03.2010 tarihinden itibaren emeklilik aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 11.05.2000 tarihli giriş bildirgesi ile 22.03.1985 tarihinden itibaren .... sigortalısı olarak tescil edildiği, davacının vergi mükellefiyetinin bulunmadığı, sicil kaydının olup olmadığının araştırılmadığı,.....ndaki kaydının 22.05.1981 tarihinden itibaren başlayıp devam ettiğinin bildirildiği, davalı Kurum tarafından dava dışı bir sigortalı hakkındaki şikayet üzerine düzenlenen 05.12.2003 tarih, 4 sayılı raporda oda tarafından han odabaşıları için ayrı, han odabaşları refaketinde faaliyet gösteren hamallar için ayrı üye kayıt defterlerinin tanzim edildiği,

yükleniciler için tutulan üye kayıt defterlerinde noter onayının olmadığı, üyelerin kayıt tarihlerinin sıra takip etmediği, hanlar itibariyle kaydın tutulduğu, genelde düzenli olmadığı, eksik tutulduğu ancak tahrifli ve gerçek dışı olduğu, silinti kazıntının bulunduğunun da tespit edilemediğinin belirlendiği, raporun eki listede davacının oda kaydının 08.06.1981 tarihinde başladığının belirtildiği,

davacının oda kaydı hakkında ayrıca düzenlenmiş 24.03.2010 tarihli kontrol memuru raporunda da davacının ....'a giriş bildirgesinde .... numara ile odaya kayıtlı olduğunun belirtilmesine rağmen odanın 20.07.1984 tarihinde noter tasdiki yapılmış üye kayıt defterinde ..... numarada kayıtlı üyesinin .... olduğu ve 03.11.1987 tarihli noter onaylı üye kayıt defterinde davacının kaydının bulunmadığı, önceki raporda davacının ibraz edilemeyen oda üye kayıt defterinde kayıtlı olduğunun belirlendiği, sonuç olarak davacının oda kaydına dayanılarak düzenlenen giriş bildirgelerine ve sigortalılık belgelerine itibar edilmemesine karar verildiği,

davacının 14.07.2011 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, 01.09.2003-30.09.2008 tarihleri arasında isteğe bağlı .... sigortalısı kabul edildiği, hizmet süresi yetersiz olduğundan yaşlılık aylığı talebinin reddedildiği anlaşılmaktadır.

1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 24. maddesinde zorunlu .... sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu .... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu .... sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu .... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

6552 sayılı Yasanın 58. maddesi ile 5510 sayılı Yasaya eklenen Geçici 54. madde ile “Mülga 4355 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları, Esnaf Odaları ve Ticaret Borsaları Kanunu, mülga 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Dernekleri Birlikleri Kanunu ve mülga 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanununa göre; esnaf ve sanatkâr siciline veya odasına ya da her ikisine birden kayıtları bulunmakla birlikte üye kayıtlarının mevzuata uygun olarak yapılmadığının tespit edilmesi üzerine,

Kuruma kayıt ve tescili yapılmakla birlikte, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22/3/1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim, gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31/12/2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılır.” hükmü getirilmiştir.

Somut olayda, davacının oda kaydının 5510 sayılı Yasa'nın geçici 54.maddesi gereğince mevzuata uygun tutulmadığının anlaşılması karşısında davanın reddine karar verilmesinin yerinde olmadığı, ancak davacının prim ödemelerinin 22.03.1985 tarihinden itibaren hangi tarihe kadar olan sigortalılık süresini karşıladığının da davalı Kurumdan sorulup tespit edilmediği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davacının oda kaydının 5510 sayılı Yasa'nın geçici 54.maddesi kapsamında kabul edilmesi ile davalı Kurumdan 22.03.1985 tarihinden itibaren ödediği primlerin karşıladığı süreyi sorarak davacının .... sigortalılık süresini ve belirlenen bu süreye göre de yaşlılık aylığı şartlarını değerlendirerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.