Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/10041 K.2017/664

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 31.12.2002-31.05.2008 tarihleri arasında sigortalı olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece 07/11/2013 tarihinde, 2013/380 E. 2013/188.

K. Sayılı karar ile davacının davalı işyerindeki çalışmasının 2005-2006 yıllarında sona erdiği ve dava tarihine göre hak düşürücü sürenin dolduğu gerekçesiyle davanın reddedildiği, kararın davacı vekilinince süresinde temyiz edilmesi üzerine , Dairemizin 20/01/2015 tarih, 2014/1538 E. 2015/585 K. Sayılı kararı ile " davacı davalıya ait işyerinde 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığını iddia etmekte olup, mahkemece ihtilaflı dönemin tamamını kapsayan bordrolar getirtilmeden ,

bordro tanıkları dinlenmeden ve tanık beyanları arasındaki çelişki giderilmeden eksik inceleme ve araştırmayla davacının davalı işyerinde geçen çalışmasının 2005-2006 yıllarında sona erdiği, bu tarihten öncesine ilişkin süreler yönünden de hak düşürücü süre dolduğu gerekçesiyle davanın reddi hatalı olduğu" ve yapılacak işin " davalıya ait işyerinin uyuşmazlık konusu dönemi kapsayacak şekilde dönem bordrolarını getirtmek, bordro tanıklarını resen tespit edip dinlemek,

gerek görüldüğü takdirde Kurumdan sorulmak suretiyle veya zabıta araştırması ile resen tespit edilecek komşu işyerlerinin işverenlerini veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlarının beyanlarına başvurmak, komşu işyeri tanıklarının çalışma süresini tereddütsüz belirlemek amacıyla gerek görüldüğü takdirde hizmet döküm cetvellerini getirtmek,

davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip davacının çalışma tarihleri tereddütsüz olarak belirlendikten sonra hak düşücü süre yönünden değerlendirme yaparak sonucuna göre karar vermekten ibaret olduğu" belirtilerek hükmün bozulduğu, Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile, davacının 31/12/2002-31/05/2008 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde sigortalı sayılacak şekilde çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyulduğu halde, bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. 09/05/1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.

Somut olayda, davalıya ait işyerinden davacı adına sigortalı çalışma bildirilmediği, davacıya ait Uluönder Mah. Baksan Sanayi Sitesi 63. blok adresinde kurulu 10060576 sicil sayılı işyerinin 2004/5-2007/8. aylar dönem bordrolarının dosya kapsamında olduğu, bu işyerinin 31/08/2007 tarihinde kanun kapsamından çıktığı, dinlenen tanıkların davacının davalıya ait İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresinde bulunan inşaat malzemeleri satışı işyerinde çalıştığını beyan ettikleri, Mahkemece bu adreste davalı adına işyeri bulunup bulunmadığı, varsa ne zaman kapandığı,

bu işyeri kapandıktan sonra davacının davalıya ait diğer işyerlerinde çalışıp çalışmadığı hususunun yeterince açıklığa kavuşturulmadığı, komşu işyeri tanığı olarak dinlenilen Semih Kılıçtan'ın vergi kayıtları getirtilmediği gibi tanığın davacının çalışma tarihleri hususunda net beyanda bulunmadığı, diğer tanık ...'nın ise davacının çocukluk arkadaşı olduğu ve yine davacının çalışma tarihleri hususunda net bir beyanda bulunmadığı böylelikle davacının çalışma tarihlerinin tereddütsüz olarak belirlenmeden yazılı şekilde hüküm kurulduğu anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davalı adına İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresinde kurulu bir işyeri bulunup bulunmadığını davalı Kurumdan ve vergi dairesinden sormak, bu adreste vergi kaydı bulunması halinde hangi tarihleri kapsadığını araştırmak, bu adreste davalı adına tescilli işyeri bulunmaması halinde Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek davalıya ait işyerinin hangi tarihlerde faal olduğu ve İstiklal Mahallesi Konuk Sokak adresindeki işyeri kapandıktan sonra davacının diğer işyerlerinde çalışması olup olmadığı da tereddütsüz şekilde ortaya konulması,

komşu işyeri tanıklarının çalışma süresini tereddütsüz belirlemek amacıyla gerek görüldüğü takdirde hizmet döküm cetvellerini getirtmek, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip davacının çalışma tarihleri tereddütsüz olarak belirlendikten sonra hak düşücü süre yönünden değerlendirme yaparak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, yukarıda yer alan maddi ve hukuki olgular gözardı edilerek eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı biçimde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.