Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/10953 K.2018/1147

Davacı, eksik ödenen sigorta primlerinin gerçek ücret üzerinden tamamlatılmasına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava; davacının sigorta primine esas kazançlarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işyerinde tornacı usta başı olarak çalıştığını beyan eden davacının 01.10.1985-31.05.1987 ve 01.05.1992- 30.04.2014 tarihleri arasında davalı işyerinde sigortalı olarak çalıştığı, bildirimlerinin tümünün asgari ücretten yapıldığı, 2009/2 ila 2011/4. aylar ve 2011/12 ila 2015 yılı banka kayıtlarının gönderildiği, banka kayıtlarına göre kimi aylar ödeme olmayıp kimi aylar asgari ücretin üzerinde ödeme yapıldığı, davalı işverenlikçe bir kısım imzalı ücret belgelerinin sunulduğu, TÜİK ve Metal iş Sendikası'ndan emsal ücret araştırmasının yapıldığı anlaşılmaktadır.

506 sayılı Yasanın 77. maddesinde prime esas gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Gerçek ücretin işçinin yaşı, kıdemi, mesleki durumu dikkate alınarak, emsal işi yapan işçilerin aldığı ücret göz önünde tutularak belirlenmesi gerektiği Yargıtay'ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Nitelikli ve tecrübeli bir işçinin, yaptığı işin özelliğine göre asgari ücret üzerinden ücret alması, hayatın olağan akışına aykırıdır. Bu durumun belirlenmesi halinde, işveren tarafından asgari ücret üzerinden düzenlenen belgelerin aksinin kanıtlanamayacağı düşünülemez.

Somut olayda ise; davalı işverenlikçe davacıya banka kanalı ile yapılan maaş ödemeleri düzenli olmayıp banka kayıtlarına göre kimi aylar ödeme yapılmadığı sabit olduğu halde banka kayıtlarındaki asgari ücret miktarı üzerinde ödeme yapılan aylar örnek gösterilmek suretiyle davanın ispatlandığından bahisle tanık dinlenmeksizin Metal İş Sendikası' nın emsal ücrete ilişkin cevabına göre kısmen kabule dair karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; ihtilaflı döneme ilişkin dönem bordrolarını davalı kurumdan istemek, bordrolarda isimleri bulunan kayıtlı çalışanlar arasından re'sen seçilecek bordro tanıklarını dinlemek, dinlenilen bordro tanıklarından özellikle davacının işyerinde ne iş yaptığını, usta olup olmadığını, usta ise hangi tarihe kadar düz işçi hangi tarihten itibaren usta olduğunu sormak, davacıdan mesleğine ilişkin sertifika, ustalık belgesi vs gibi belgeleri bulunup bulunmadığını sormak ve bulunuyor ise mahkemeye sunmasını isteyerek davacının mesleki niteliklerini belirlemek,

davacının düz işçi olduğu sürede asgari ücretle çalışması hayatın olağan akışına uygun olduğundan bu süreyi reddetmek, usta olduğu dönem yönünden ise TÜİK' nın bildirdiği ücreti asgari ücrete orantılamak suretiyle yıllar itibariyle prime esas kazancı tespit etmekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.