Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/11467 K.2018/4255

Davacı, davalılardan ...verene ait ...yerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istem...tir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar verm...tir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, ...in gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava; davacının, davalı ...yerinde 20.03.2009 – 09.03.2012 tarihleri arasında geçen eksik çalışmalarının ve ... esas kazançlarının tespiti istemine il...kindir.

Mahkemece; davacının, 20.03.2009 – 26.02.2010 tarihleri arasında ... esas kazancının asgari ücret olduğunun, 16.02.2011 – 01.10.2011 tarihleri arasında ... esas kazancının asgari ücret olduğunun ve 01.10.2011 – 09.03.2012 tarihleri arasında ... esas kazancının net 2.500,00 TL olduğunun tespitine, fazlaya il...kin talebin reddine karar verilm...tir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı ...yerinde akaryakıt satış temsilcisi olarak çalıştığını beyan eden davacının 07.04.2009 – 15.02.2010 ve 09.03.2011 – 21.03.2012 tarihleri arasında geçen çalışmalarının davalı Kurum'a bildirildiği, davacının 18.03.2010 – 15.02.2011 tarihleri arasında ise dava dışı bir ...yerinde çalışmasının bulunduğu, davacının davalı ...yerine gelen bir ...yu teslim aldığına dair 05.03.2012 tarihli belge bulunduğu, davalı şirketin kaşesi ve yetkilisinin imzası bulunan, ... ... Genel Müdürlüğü'ne hitaben yazılmış tarihsiz bir belgede; davacının 2.000,00 TL ücret ile çalıştığının bildirildiği, mahkemece emsal ücret araştırması yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmem... ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşm... içtihadı gereğidir.

Çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmekte ise de davanın niteliği gereği ... esas kazancın ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir. Çalışma olgusunun her türlü delille kanıtlanması olanağı bulunmakla birlikte; Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-409 E., 2005/413 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunmaktadır.

Ücret miktarı HMK’nın Geçici 1. maddesinin ikinci fıkrası delaletiyle HUMK 288. maddesinde (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 200. maddesi) belirtilen sınırları aşıyorsa, tespiti gereken gerçek ücretin hukuksal geçerliliği haiz olarak düzenlenm... bulunmaları kaydıyla, ...çinin imzasının bulunduğu aylık ücreti gösteren para... ... ... gibi belgelerle ispatı mümkündür. Yazılı delille ispat sınırın altında kalan miktar içinse tanık dinletilebilir. Tespiti istenen miktar sınırı aşıyor olsa bile varlığı iddia edilen çalışmanın öncesine ve sonrasına ait yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belgeler bulunuyorsa da tanık dinletilmesi mümkündür.

Somut olayda; davacı tarafça, hizmet tespiti talebinde de bulunulduğu halde, kurulan hüküm ile hizmet tespiti talebinin kabul edildiğinin açıkça belirtilmemesi ve davacının ... esas kazancının tespiti konusunda yeterli araştırma yapılmaması isabetsiz olmuştur.

Mahkemece yapılacak ...; talep edilen döneme il...kin davalı ...yerinin ücret bordrolarını istemek, 18.05.2015 tarihli bilirk...i raporunda; davalı vekili tarafından sunulduğu belirtilen ancak halihazırda dosya içerisinde olmayan kasa defterlerinin bir suretini dosya içerisine almak, söz konusu kasa defterlerindeki ödemelerin davacı tarafından davalı şirket hesabına mı yoksa davalı şirketten davacının hesabına mı yapıldığı hususunda dosyada mevcut raporlar arasında çel...ki bulunduğundan;

bu hususun açıklığa kavuşturulması için alanında uzman bir bilirk...iden kasa defterlerindeki kayıtları ayrıntılı şekilde açıklayan bir rapor almak, ayrıca; aynı bilirk...iden dosyada mevcut ve davacının ... ... hesabına il...kin banka kayıtlarının da değerlendirilmesini istemek, ... tarafından tespit edilen komşu ...yeri tanıklarını dinlemek ve böylece davacının çalışma süreleri ile bu sürelerdeki ... esas kazançlarını yukarıda anılan hükümler de dikkate alınarak belirleyip varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.