Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/12098 K.2017/6398

Davacı, Türk vatandaşı iken yurtdışında 26/09/1978-31/12/2002 tarihleri arasında gerçekleşen hizmet sürelerinin değerlendirilerek yurt dışı hizmet borçlanması talebinin kabulüne 5510 sayılı Yasanın 4/a maddesi gereği borçlanmasının yapılmasının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava, davacının Türk vatandaşı iken ... 26.09.1978-31.12.2002 tarihleri arasında geçen hizmet sürelerinin değerlendirilerek yurt dışı hizmet borçlanması talebinin kabulü ile yurt dışı borçlanmasının 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) maddesi kapsamında olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile, "davacının Türk vatandaşı olduğu dönemde yurt dışındaki çalışmalarının 5510 Sayılı Yasanın 4-a kapsamında borçlanabileceğinin tespitine" karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının ... 26.09.1978-31.12.2002 tarihleri arasında çalıştığı, 24.09.2012 tarihinde yurt dışında geçen çalışmalarını borçlanmak için davalı Kuruma müracaat ettiği, davacının izinle vatandaşlıktan çıktığı için borçlanma talebinin kabul edilmediği, davacının yurt dışı hizmet borçlanması talebinin kabulüne karar verilmesi için dava açtığı, Mersin 3. İş Mahkemesi'nin 2012/709E, 2014/60K sayılı 25.03.2014 tarihli kararı ile "davacının Türk vatandaşı olduğu dönemde yurt dışındaki çalışmalarını borçlanabileceğinin tespitine" karar verildiği ve kararın 19.12.2014 tarihinde onanarak kesinleştiği, davalı Kurumun davacının yurt dışı borçlanmasını 5510 sayılı Yasa'nın 4/1-(b) maddesi kapsamında kabul ettiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, davacının yurt dışı hizmet borçlanmasına ait sürelerin 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre hangi sigortalılık statüsüne göre geçmiş sayılacağının belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.

3201 sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi Hakkında Kanun'un 5.maddesine 17.04.2008 tarih ve 5754 sayılı Kanun'un 79.maddesi ile eklenen (yürürlük tarihi 08.05.2008) 4.fıkraya göre "Yurt dışı hizmet borçlanmasına ait süreler 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre hangi sigortalılık haline göre geçmiş sayılacağının belirlenmesinde; Türkiye'de sigortalılıkları varsa borçlanma talep tarihindeki en son sigortalılık haline göre, sigortalılıkları yoksa aynı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında geçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edilir."

Somut olayda, 19.12.2014 tarihinde kesinleşen hükümle davacının türk vatandaşı iken yurt dışında geçen çalışmalarını borçlanabileceğinin tespitine karar verildiğinden mahkemece tespitine karar verilebilecek husus sadece borçlanmanın statüsüdür. Ancak bu konuda gerekli araştırma yapılmadan, davalı Kurumdan davacının Türkiye'de sigortalı olup olmadığını gösterir hizmet cetveli/şahsi sicil dosyası istenmeden davacının borçlanma talep tarihinden önce Türkiye'de 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) bendi kapsamında sigortalılığının bulunup bulunmadığı belirlenmeden davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.