Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/14621 K.2018/4999

Davacı, davalılardan işverenelere ait işyerinde 12/10/1997-12/10/2009 tarihleri arasında tarım işçisi olarak çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının 12.10.1997-12.10.2009 tarihleri arasında davalıların murisine ait çiftlik işyerinde geçen ve davalı Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

2925 sayılı Yasanın; amacını belirleyen 1.maddesi "Bu kanunun amacı, tarım işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanların bu kanunda yazılı şartlarla sosyal güvenliğinin sağlanmasıdır" hükmünü içermektedir. Kanunun kapsamını belirleyen 2.maddesinde ise, "...süreksiz olarak tarım işlerinde hizmet akdiyle çalışanlar istekte bulunmaları kaydıyla bu Kanununa göre sigortalı sayılırlar" düzenlemesine yer verilmiştir. Dolayısıyla 2925 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olabilmek için tarım işlerinde süreksiz olarak hizmet akdiyle çalışmak gerekmektedir.

Somut olayda, davacının talebi davalı işyerinde sürekli ve hizmet akdine dayalı olarak geçen çalışmasının tespitine ilişkin olduğu halde 2925 sayılı Yasa uyarınca yazılı istekte bulunulmadığından bahisle davanın reddine karar verilmesi hatalıdır. Zira 2925 sayılı Yasa’nın somut olayda uygulama yeri yoktur. İşin esasına girilerek davacının 506 sayılı ve 5510 sayılı Yasa’nın 4/1-(a) bendi uyarınca hizmet akdi ile geçen çalışması bakımından araştırma ve inceleme yapılması gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, işin esasına girilerek; davalıların murisi ve davalılar adına kapsama alınmış işyeri olup olmadığını, varsa hangi tarihler arasında kapsamda olduğunu, ayrıca davalıların murisi ... adına kapsama alınmış 1949 sicil numaralı işyerinin hangi tarihte yasa kapsamından çıktığını davalı Kurumdan sormak ve dönem bordrolarını istemek, davacının hizmetinin bildirildiği 1016200 sicil numaralı işyerinin kime ait olduğunu sormak, ihtilaflı döneme ilişkin dönem bordrolarında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye,

meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, davacının dava dışı işyerlerinden yapılan bildirimlerini göz önünde bulundurmak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.