Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/15565 K.2018/4549

Davacı, 01/09/2014 tarihinde meydana gelen kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu ve temyiz konusu hükme ilişkin dava, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369. maddesinde sayılı ve sınırlı olarak gösterilen hallerden hiçbirine uymadığından Yargıtay incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına ilişkin isteğin reddine karar verildikten sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2- Dava, davacının 01/09/2014 tarihinde geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davalı ...'e ait fabrika binasında 04/08/2014 tarihinde çıkan yangın nedeniyle hasar gören bazı parçaların bulunduğu, davalı ...'ün savunmasında kendisinin çöp toplayıp hurda toptancılarına satarak geçimini sağladığı, kazadan bir gün önce fabrika binası önünde çöp toplarken yanmış demir parçalarının alabileceğinin söylendiği,

01/09/2014 tarihinde daha önceden tanıdığı ve aynı işi yapan davacıya durumu anlattığını, fabrika binasına birlikte gittiklerini, yanmış demir parçalarının kesilmesi gerektiği ve bu işi bilen davacının oksijen takımını kullanarak kesim yaptığı sırada yangına sebep olduğunu beyan ettiği, davacının ise kaza tarihinde davalı ...'ün fabrikadan iş aldığını ve ücret karşılığı kendisine yardım etmesini istediğini iddia ettiği,

dinlenen davacı tanığı ...'nın kaza tarihinde hurdacılar sitesindeki çay ocağında iş arama amaçlı olarak davacı ile birlikte oturduklarını davalı ...'ün gelerek bir şey kesileceği için kesilecekçi lazım demesi üzerine davacının çalışmak üzere davalı ...'le ayrıldığını beyan ettiği anlaşılmaktadır.

./..

İş kazasının tespiti istemine ilişkin bu tür davalar 506 sayılı Yasa'nın 11. maddesinden ( 5510 sayılı Yasa'nın 13.maddesinden ) kaynaklanmaktadır.

Anılan maddeye göre iş kazası; a) sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, b) işveren tarafından yürütülmekte olan iş dolayısıyla, c) sigortalının, işveren tarafından görev ile başka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, d) sigortalıların işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere toplu olarak götürülüp getirilmeleri sırasında sigortalıyı hemen veya daha sonra bedence veya ruhça arızaya uğratan olaylardır.

Zararlandırıcı sigorta olayının iş kazası sayılması için, 1) sigorta olayına maruz kalan kişinin sigortalı olması, 2) sigorta olayının maddede sayılı sınırlı olarak belirtilen hal ve durumlardan birinde meydana gelmesi koşuldur. Başka bir anlatımla, sigorta olayının, iş kazası sayılabilmesi için iki koşulun birlikte gerçekleşmesi zorunlu olup iş kazası tespiti davaları bakımından özel olarak belirlenmiş bir ispat yöntemi de yoktur.

Bu davaların her türlü delille ispatı mümkündür.

Somut olayda, Mahkemece davanın davalı ... yönünden reddi yerinde ise de, davacının davalı ... ile hurda almak amaçlı ortak olarak mı hareket ettikleri yoksa davalı ...'ün davacıyı oksijen kaynağı kullanması için hizmet akti çerçevesinde mi götürdüğü böylelikle hizmet aktinin unsurlarının oluşup oluşmadığı yeterince araştırılmadan davacının bir işverene bağlı olmaksızın yaptığı iş sırasında kazaya maruz kaldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, davacı ve davalı ... adına tescilli hurdacı mahiyetli işyerleri bulunup bulunmadığını davalı Kurumdan sormak, davacı ve davalı ...'ün vergi kayıtlarını dosya kapsamına almak, aynı veya benzer işi yapan ve davalı ... ile davacının çalışmasını bilebilecek tanıklar tespit edilip beyanlarına başvurularak davalı ...'ün hurdacılık işi ile ilgili faaliyetinin kapsamını ortaya koymak, davacının davalı ... ile hurda almak amaçlı ortak olarak mı hareket ettikleri yoksa davalı ...'ün davacıyı oksijen kaynağı kullanması için hizmet akti çerçevesinde mi kazanın gerçekleştiği fabrikaya götürdüğü böylelikle hizmet aktinin unsurlarının oluşup oluşmadığı değerlendirilerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.