Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/15643 K.2018/3893

Davacı, ...... işleminin iptaline, emeklilik başvuru tarihi itibariyle emekliliğe hak kazandığına, biriken aylıkların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Davacı, davalı ......un 5510 sayılı Yasa'nın 4/1-b maddesi (2926 sayılı Yasa) kapsamındaki sigortalılığının iptaline ilişkin işleminin iptali ile tahsis talep tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanmasını istemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 01.03.1995-30.11.2005, 01.05.2008- 26.04.2010, 08.12.2014-20.03.2015 devrelerinde ...... sigortalısı olduğu kabul edilerek 20.03.2015 tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01.04.2015 tarihi itibariyle yaşlılık aylığına hak kazandığı aksine ...... işleminin iptali gerektiği, birikmiş aylıkların 5510 sayılı kanunun 42.maddesi gereğince ......un 3 aylık işlem yapma süresi de gözetilerek, her bir aylığın ödenmesi gerektiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 10/05/2010 tarihli başvurusu ile 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının tescilini talep ettiği, teslim ettiği ürün bedellerinden 1995/2. ay ve bunu takip eden 1998,1999,2000 ve 2003 yıllarında ...... kesintisi yapıldığı, 01/11/2002-26/04/2010 tarihleri arasında ve 08/12/2014 tarihinden itibaren ziraat oda kaydı bulunduğu, davalı ......ca davacının 01/03/1995-30/11/2005, 01/05/2008-26/04/2010 tarihleri arasında ve 08/12/2014 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında ...... sigortalısı olarak tescil edildiği,

...... borçlarını 6552 sayılı Yasa'dan yararlanarak ödediği ve 20/03/2015 tarihinde tahsis talep ettiği, davalı ......ca 01/05/2008-26/04/2010 tarihleri arasındaki sürelerin sehven kabul edildiği gerekçesiyle bu döneme ilişkin sigortalılığı iptal edilerek yaşlılık aylığı talebinin de reddedildiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 Sayılı Yasada, 506 Sayılı Yasanın 79. maddesindeki gibi, geçmiş ...... hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. Anılan Yasanın 5. maddesinde, 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin, kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı belirtilmiştir.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; ......un ...... alacaklarını ...... Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, ......’un ...... ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, ...... tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk ...... kesintisini izleyen yıllarda ...... kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir. ...... tevkifatı ve ürün tesliminin, iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Öte yandan, 5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesi uyarınca sigorta hak ve yükümlülükleri 4 üncü maddenin birinci fıkrasının b bendi kapsamında sigortalı sayılanlardan, tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar için tarımsal faaliyetlerinin kanunla kurulu ilgili meslek kuruluşlarınca veya kendilerince, bir yıl içinde bildirilmesi halinde kaydedildiği tarihten, bu süre içinde bildirilmemesi halinde ise bildirimin ......a yapıldığı tarihten itibaren başlayacağı bildirilmiştir.

Somut olaya bakıldığında, davacı 10/05/2010 tarihinde ......a başvurarak giriş bildirgesi vermiş olup, 2926 sayılı Yasa kapsamında geçmiş günlerin tespitine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmaması ve 5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesi uyarınca tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar için tarımsal faaliyetlerinin kanunla kurulu ilgili meslek kuruluşlarınca veya kendilerince, bir yıl içinde bildirilmesi halinde kaydedildiği tarihten, bu süre içinde bildirilmemesi halinde ise bildirimin ......a yapıldığı tarihten itibaren başlayacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde,

davacının teslim ettiği ürünlerden ...... kesintisi bulunmaması halinde davacının 01/05/2008-26/04/2010 tarihleri arasında 5510 sayılı Yasa'nın 4/1-b (2926 sayılı Yasa) kapsamında sigortalı olarak tescili mümkün olmayıp davalı ......un bu yöndeki işlemi yerindedir. Ancak ...... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde ve 5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır.

5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesinde tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar için tarımsal faaliyetlerinin kanunla kurulu ilgili meslek kuruluşlarınca veya kendilerince ......a bildirilmesinden bahsedilmiş olup, ziraat oda kaydının 5510 sayılı Yasa'nın 4/1-b maddesi kapsamındaki sigortalılık için zorunlu unsur olmadığı hususları değerlendirilerek davacının ...... sigortlısı olduğu süreler tespit edilmelidir.

Tüm bu açıklamalardan anlaşılacağı üzere dosya kapsamında bulunan 1995-2003 yılları arasındaki ...... kesintileri haricinde ...... kesintisi ve ürün teslimi bulunup bulunmamadığı araştırılıp davacının talebi buna göre değerlendirilmelidir.

Yapılacak iş, dosya kapsamında bulunan 1995-2003 yılları arasındaki ...... kesintileri haricinde davacının ...... kesintisi ve ürün teslimi bulunup bulunmadığını araştırmak, bunlara ilişkin belgeleri getirtmek ve ...... kesintilerine ve ürün teslimlerine göre yukarıda anlatılan ilkeler ışığında davacının ...... sigortalısı olduğu süreleri tespit etmek, yine davacının 10/05/2010 tarihli ......a başvurusundan itibaren tarımsal faaliyetle uğraşıp uğraşmadığı ortaya konulup tarımsal faaliyetinin bulunması halinde 10/05/2010 tarihinden itibaren ...... sigortalısı olduğu süreler tespit edilip, tahsis talep tarihi itibariyle askerlik borçlanması,

varsa diğer sigortalılık süreleri de değerlendirilerek tespit edilecek sürelere göre tahsis talep tarihinde ...... borcu olup olmadığı sorularak sonucuna göre karar verilmelidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.