Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/16263 K.2017/4469

Davacı, murisinin 22/03/1990 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 14/03/2013 tarihinden itibaren emekliliğe hak kazandığının tespitine ve ödenmeyen aylıkların faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 22.03.1990 tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 14.03.2013 tarihinde yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti ile bu tarihten itibaren yaşlılık aylıklarının yasal faizi ile ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile “davacı Muris....'nın yaptığı prim ve gecikme zammı ödemelerine göre 22.03.1990 ile 07.10.1994 tarihleri arasında Bağ-Kur isteğe bağlı sigortalısı olduğunun tespitine; murisin 14.03.2013 tarihinde emekliliğe hak kazandığının tespitine, bu tarihi takip eden ay başı olan 01.04.2013 tarihinden ...'nın vefat tarihi 07.07.2014 tarihine kadar olan dönemdeki yaşlılık aylıklarının yasal faizi ile birlikte davacılara ödenmesi gerektiğinin tespitine” karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 1982/4-09.03.1983 tarihleri arasında 144 gün 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğu, 05.01.1996 tarihli Bağ-Kur’a giriş bildirgesi ile tescil edildiği, 07.10.1994 tarihinden itibaren devam eden vergi mükellefiyetinin bulunduğu, ....Şoförler ve Otomobilciler odasında 22.03.1990 tarihinden itibaren devam eden kaydının olduğu,

davalı Kurum tarafından 02.07.2013 tarihli denetim raporunda davacının üye kaydı üzerinde silinti kazıntı olmadığı ancak üye kayıt defterinin noter tasdikinin ve karar defterinde davacının üyeliğe kabulüne dair kararın olmadığı gerekçeleri ile davacının oda kaydının geçersiz kabul edildiği, 07.11.1979-25.07.1981 tarihleri arasında geçen askerliğinin 600 gününü borçlandığı, 14.03.2013 tarihli tahsis talebinin oda kaydı geçersiz kabul edildiği için değişen sigortalılık süresi yeterli olmadığından reddedildiği anlaşılmaktadır.

1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasanın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasanın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

6552 sayılı Yasanın 58. maddesi ile 5510 sayılı Yasaya eklenen Geçici 54. madde ile “Mülga 4355 sayılı Ticaret ve Sanayi Odaları, Esnaf Odaları ve Ticaret Borsaları Kanunu, mülga 5373 sayılı Esnaf Dernekleri ve Esnaf Dernekleri Birlikleri Kanunu ve mülga 507 sayılı Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanununa göre; esnaf ve sanatkâr siciline veya odasına ya da her ikisine birden kayıtları bulunmakla birlikte üye kayıtlarının mevzuata uygun olarak yapılmadığının tespit edilmesi üzerine,

Kuruma kayıt ve tescili yapılmakla birlikte, 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılık süreleri geçersiz sayılarak iptal edilen sigortalılardan 22/3/1985 tarihinden sonraki sürelere ait prim, gecikme zammı ve gecikme cezalarının 31/12/2013 tarihine kadar ödenmiş olması şartıyla 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındaki sigortalılıkları başlangıç tarihinden itibaren geçerli sayılır.” hükmü getirilmiştir.

Somut olayda, davacının oda kaydının mevzuata uygun tutulmadığının anlaşıldığı, bu durumda 5510 sayılı Yasa'nın geçici 54.maddesinin değerlendirilmesi gerektiği açıktır. Dolayısıyla davacı, meslek odası kaydının başladığı 22.03.1990 tarihinden itibaren zorunlu Bağ-Kur sigortalısı kabul edileceğinden, bu dönemde isteğe bağlı sigortalı olunması söz konusu değildir. Ancak geçici 54.madde gereği davacının ödediği primlerin hangi tarihe kadar olan sigortalılık süresini karşıladığının davalı Kurumdan sorulup tespit edilmesi gerekmektedir.

Yapılacak iş, oda kaydının 5510 sayılı Yasa'nın geçici 54.maddesi kapsamında değerlendirilmesi ile 22.03.1990 tarihinden itibaren zorunlu Bağ-Kur sigortalısı olan davacının ödediği primlerin karşıladığı sigortalılık süresini davalı Kurumdan sorarak primleri ödenmiş Bağ-Kur sigortalılık süresini belirlemek ve belirlenen bu süreye göre de tahsis talep tarihi itibariyle yaşlılık aylığı şartlarını taşıyıp taşımadığını tartışarak sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.