Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/18882 K.2017/2675

Davacı, murisinin 15.08.1997 tarihinden itibaren kabul edilmezse 07.01.1999 tarihinden itibaren ... Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının murisinin ziraat odası kayıt tarihi olan 15.08.1997 tarihinden, bu kabul edilmezse 07.01.1999 tarihinden 26.11.2004 tarihine kadar ... Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, murisin 07.01.1999 tarihinden itibaren ... Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine dair verilen ilk karar Dairemizin 01.12.2014 Tarih ve 2014/20691 esas, 2014/25746 karar sayılı bozma kararı ile; murisin 01.02.1999 – 31.12.1999 tarihleri arasında ... Bağ-Kur sigortalısı kabul edilmesine ilişkin tespitin doğru olduğu, ancak 01.01.2000 tarihinden sonraki dönemde prim kesintisi veya ürün teslimi bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiği belirtilerek bozulmuş, bozma kararına uyan mahkemece son olarak; davanın kısmen kabulü ile murisin 01.02.1999 tarihinden itibaren ... Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, murisin teslim ettiği ürünlerden sadece 1999/Ocak ayında Bağ-Kur prim kesintisi yapıldığı, Dairemizin anılan bozma kararından sonra da toplanan delillerden başkaca prim kesintisi veya ürün teslimine dair belge bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurum'un prim alacaklarını, Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesine rağmen, sigorta tescilini re’sen yapmaması durumunda, Kurum'ca yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırı davranılması nedeni ile prim tevkifatı yapılan kişinin, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabul edilmesi gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

... Bağ-Kur sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasa'nın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün ispatı için, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Somut olayda, davacının sadece 1999/Ocak ayında prim kesintisi bulunmasına rağmen 01.01.2000 tarihinden sonra da ... Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.