Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/19683 K.2018/6170

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Davalıların ortak vekili yerel mahkeme kararını her iki müvekkili açısından temyiz etmişse de, mahkemece davalı ... açısından karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği ve aleyhine herhangi bir hüküm kurulmadığı anlaşıldığından; temyiz isteminde hukuki yararı bulunmaması nedeniyle adı geçen davalının temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz edenin sıfatına temyiz kapsam ve nedenlerine göre davalı ...'in aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

3-Dava, zararlandırıcı sigorta olayı sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, davalı ... açısından karar verilmesine yer olmadığına, diğer davalı ... açısından ise davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, davacının iş kazası sonucu %17,20 oranında sürekli iş göremezliğinin bulunduğu, iş kazasının meydana gelişinde davacı sigortalının %35, davalı ...'in %65 oranında kusurlu oldukları, davalı ...'un ise bir kusurunun bulunmadığı, maddi zararın belirlenmesi sırasında hükme esas alınan bilirkişi hesap raporunda belirlenen zarar tutarından Kurumca bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerinin ve davacıya ödenen geçici işgöremezlik ödeneğinin davalı ...'e rücu edilebilecek kısmı tenzil edilmeksizin sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Davanın bu yönüyle yasal dayanağını, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu oluşturmaktadır. Kanun'un 55. maddesinde, “Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez.” hükmüne yer verilmiştir.

Adalet Komisyonu'nun 55. madde gerekçesine göre; “sosyal güvenlik ödemelerinin, denkleştirme (indirim) işlevi görebilmesi, onun sorumluluğu doğuran olaya sebebiyet verenlere rücu edilebilmesine bağlıdır. Bu kural gereği, rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri; teknik arıza, tam kaçınılmazlık hallerindeki ödemeler, bu tazminatlardan indirilemez. Bağlanan gelirlerin, işçinin kusuru ve kaçınılmazlık gibi nedenlerle rücu edilemeyen kısmı da indirilemez.

Bir kısmı rücu edilemeyen miktar dahi denkleştirilemeyeceği gibi, zarar görenin kusuruna (müterafık kusura) yansıyan sosyal güvenlik ödemeleri, tahsis tarihinden sonra meydana gelen sosyal güvenlik ödemelerindeki artışlar, kısmi kaçınılmazlık ve teknik arıza halindeki ödemeler ve benzerleri rücu edilemediğinden bu miktarlar dahi denkleştirilemez.”

Öteyandan, 6101 sayılı Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanunun 2. maddesine göre “Türk Borçlar Kanununun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları, gerçekleştirildikleri tarihe bakılmaksızın bütün fiil ve işlemlere uygulanır”. Dairemizin ve giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşleri, Kurumca bağlanan gelirlerin peşin sermaye değerinin ve geçici işgöremezlik ödeneklerinin hesaplanan zarardan indirilmesi, Kurumun rücu hakkının korunması ve mükerrer ödemeyi önleme ilkesine dayandığından, kamu düzenine ilişkin olarak kabul edilmiştir. Kaldı ki, 6098 sayılı Kanunun 55. maddesi de emredici bir hükme yer verdiğinden gerçekleştiği tarihe bakılmaksızın tüm fiil ve işlemlere uygulanmalıdır.

Yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda yapılacak iş, davacıya yargılamaya konu iş kazası nedeniyle iş kazası sigorta kolundan gelir bağlanıp bağlanmadığını, geçici iş göremezlik ödeneği ödenip ödenmediğini, gelir bağlanmış, geçici iş göremezlik ödeneği ödenmiş ise bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerini ve yapılan geçici iş göremezlik ödeneğinin miktarını Kurum'dan sormak, gelecek sonuca göre davacıya iş kazası sigorta kolundan bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerinin ve ödenen geçici işgöremezlik ödeneğinin davalı ...'e rücu edilebilecek kısmını hesaplayıp hükme esas bilirkişi hesap raporunda belirlenen maddi zarar tutarlarıından indirmek ve sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı ...'in bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.