Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/2184 K.2017/5100

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının davalı işyerinde 01/04/2004-31/01/2008 ve 01/08/2009-14/03/2011 tarihleri arasında sigortalı olarak geçen hizmetinin tespiti ile işçilik alacakları istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile yazıldığı şekilde davacının davalı işyerinde çalıştığının tespitine ve “davacının işçilik alacaklarına yönelik talebinden feragat ettiği anlaşıldığından işçi alacaklarına yönelik davanın feragat nedeniyle reddine” karar verilmiştir.

1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 409. maddesi: “ Oturuma çağrılmış olan tarafların hiçbiri gelmediği veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.

Oturum gününün belli edilmesi için tarafların başvurması gereken hallerde, gün tespit ettirilmemiş ise, son işlem tarihinden başlayarak bir ay geçmekle birinci fıkra hükmü uygulanır.

Yukarıdaki fıkralar hükmü gereğince dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurması üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, oturum, gün, saat ve yerini bildiren çağırı kağıdı ile birlikte taraflara tebliğ olunur.

Dava dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenilenirse yeniden harç alınır. Bu harç yenileyen tarafından ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, yeni bir dava sayılmaz.

İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar açılmamış sayılır ve mahkemece bu hususta kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

Birinci ve ikinci fıkralar gereğince işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi halde beşinci fıkra hükmü uygulanır” hükmünü içermektedir.

01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 320/4 bendi; "Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dosya, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır" hükmü içermektedir.

Somut olayda, Mahkemece 07/12/2011 tarihli duruşmada “HMK nun 150. maddesi gereğince üç ay içerisinde yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına” karar verildiği, davacı vekilince dosyaya sunulan 22.02.2012 tarihli davanın yenilenmesi dilekçesi ile davanın hizmet tespiti davası olarak yenilendiğinin belirtildiği, 22.09.2012 tarihli duruşma tutanağından da davacı vekili tarafından işçilik alacağından feragat edildiğinin imzalı olarak beyan edildiği anlaşılmıştır.

Hakimin taleple bağlı olduğu (HUMK 74, HMK 26) talepten fazlaya karar verilebilmesinin ancak davalının muvafakatıyla mümkün olabileceği (HUMK 185/2,HMK 123) gözetilerek davanın yenilenmesi sonrası davacı yanca takipsiz bırakılan işçilik alacağı istemi yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken feragat nedeniyle reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

O halde, davacı ve davalı işveren ile davalı Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmesi ve hüküm bozulmalıdır.