Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/6108 K.2017/1907

Davacılar murisinin, iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle 902.822,96 TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davalılardan ...

A.Ş. vekilince duruşmalı, ... ve ... vekillerince de duruşmasız olarak istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20/12/2016 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü ... A.Ş. vekili Avukat ... ile davacılardan ... vs. vekili Avukat ... ve ... vekili Avukat ... geldiler. Diğer davalılar ile ihbar olunan adına kimse gelmedi.

Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek bırakılan gün de Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz kapsam ve nedenlerine göre; temyiz eden davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle yakınlarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir..

Mahkemece, davacı eş açısından 373.446,28 TL maddi, 100.000,00 TL manevi, davacı anne açısından 15.947,16 TL maddi, 100.000,00 TL manevi, davacı baba açısından 13.428,92 TL maddi, 100.000,00 TL manevi, davacı kardeşler açısından 50.000,00'er TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, davacı kardeşlerin maddi tazminat istemlerinin reddine karar verilmiştir.

Dosya kapsamından, davacı eş açısından yapılan ıslahın dairemizin 14/01/2014 tarihli bozma ilamından sonra olduğu, özellikle davacılar anne, baba ve kardeşlerin dava açarken dava değeri üzerinden yatırdıkları harç miktarı, yine anne, baba ve kardeşlerin dava dilekçesinin dava değeri kısmında yazılı olan ve Türk Lirası'ndan altı sıfır atıldığında 22.200,00 TL'na denk gelen miktar dikkate alındığında davacı anne babanın manevi tazminat istemlerinin aslında 7.500,00'er TL, kardeşlerin manevi tazminat istemlerinin ise 1.500,00'er TL olduğu, davacı anne ve baba vekilinin 29/01/2014 tarihli dilekçesi ile müvekkilleri açısınan 04/10/2013 tarihli bilirkişi hesap raporunda belirlenen tutarın çekişmesiz olduğundan bahisle raporu kabul ettiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 04.02.1948 gün 1944/10 E. 1948/3 K. Sayılı kararında da belirtildiği üzere bozmadan sonra ıslah yapılması mümkün değildir. Bu nedenle, davacı eş açısından Dairemiz'in 14/01/2014 tarihli bozma ilamından sonra yapılan ıslahın bozmadan sonra ıslah olduğunun gözden kaçırılması hatalı olmuştur.

Öte yandan, mahkemece taleple bağlı olarak karar verilmesi gerektiği HUMK’nun 74 ve HMK ’nun 26. Maddelerinin emredici kuralıdır. Davacı anne ve babanın manevi tazminat istemlerinin 7.500,00'er TL, kardeşlerin manevi tazminat istemlerinin ise 1.500,00'er TL olduğu dikkate alındığında, anne ve baba lehine 100.000,00'er TL, kardeşler lehine 50.000,00'er TL manevi tazminata hükmedilmek suretiyle taleplerin aşılması isabetsizdir.

Ayrıca, mevzuatta “usuli kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmasa da usuli kazanılmış hak kavramı, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Bu açıklamalardan olarak somut olayda, davacı anne ve baba vekilinin 29/01/2014 tarihli dilekçesi ile müvekkilleri açısınan 04/10/2013 tarihli hesap raporunda belirlenen tutarın çekişmesiz olduğunu beyan etmesi üzerine, davalı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluştuğundan, mahkemece anne ve baba lehine hükmedilecek maddi tazminat miktarlarının 04/10/2013 tarihli bilirkişi hesap raporuna göre belirlenmesi gerekirken, usuli kazanılmış hak aşılarak fazlaya karar verilmesi de doğru olmamıştır.

Yukarıda açıklanan nedenlerle mahkemece, davacı eşin ıslahının bozmadan sonra ıslah olduğunun gözden kaçırılması, davacı anne, baba ve kardeşlerin manevi tazminat talepleri hatalı yorumlaranarak taleplerinin aşılması, davacı anne ve babaya verilecek maddi tazminat miktarları belirlenirken davalılar lehine oluşan usuli kazanılmış hakkın dikkate alınmaması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, temyiz eden davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.