Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2016/7680 K.2017/10152

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının 31.07.1999- 24.12.2009 tarihleri arasında davalı işyerinde geçen çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının ihtilaflı dönemde 02.10.2006- 14.06.2008 ve 12.10.2009 – 24.12.2009 tarihleri arasında davalı işverene ait ... sicil numaralı işyerinden sigortalı bildiriminin bulunduğu, davalı işverene ait konusu tarım ürünleri ithalat, ihracat ve ticareti olan 215133 sicil numaralı işyerinin de bulunduğu, bu işyerinin 01.07.1987 tarihinden itibaren kanun kapsamında olduğu ve ihtilaflı tüm döneme ait dönem bordrolarının gönderildiği, ... sicil numaralı işyerine ait ihtilaflı dönem bordrolarının gönderilmediği, davacı, davalı ve bordro tanıklarının dinlendiği,

çelişkili beyanda bulundukları, davacının sigortalı bildirimi yapılan tüm aylara ait imzalı ücret bordroları ile 03.05.2008 tarihli davacı tarafından imzalı belgede işe başlama tarihinin 02.06.2006 tarihi olarak yazılı olduğu ve sözleşmenin 1406.2008 tarihinde sona erdirileceğinin belirtildiği, yine 14.06.2008 tarihli ibranamede davacının 02.10.2006- 14.06.2008 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığının belirtildiği, Türkiye İş Kurumu' na verilen 16.08.2008 tarihli işten ayrılış bildirgesinde davacının imzasının bulunduğu anlaşılmıştır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Çalışma olgusu her türlü delille ispat edilebilirse de çalışmanın konusu, niteliği, başlangıç ve bitiş tarihleri hususlarında tanık sözleri değerlendirilmeli, dinlenen tanıkların davacı ile aynı dönemlerde işyerinde çalışmış ve işverenin resmi kayıtlara geçmiş bordro tanıkları yada komşu işverenlerin aynı nitelikte işi yapan ve bordrolarına resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlardan seçilmesine özen gösterilmelidir. Bu tanıkların ifadeleri ile çalışma olgusu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmelidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555- 3.11.2004 gün 2004/21- 480-579 sayılı kararları da bu doğrultudadır.

Somut olayda, ... sicil numaraları davalı işyeri dönem bordroları istenip resen bordro tanığı dinlenmeden, ayrıca davacının imzası bulunan belgelerin davacıya ait olup olmadığı aaştırılıp davacıya ait ise bağlayıcı olup olmadığı değerlendirilmeden eksik inceleme ile sonuca gidilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, ... sicil numaraları işyerine ait ihtilaflı döneme ait tüm dönem bordrolarını davalı kurumdan istemek, ihtilaflı dönemde çalışması bulunan bordro tanıklarını dinlemek, tanık beyanlarındaki çelişkiyi gidermek, bordro tanıklarına ulaşılamadığı ya da beyanları ile yetinilmediği durumda ..., zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek davacının bildirimi yapılmayan sürede çalışıp çalışmadığı,

çalıştığının tespiti halinde davalıya ait hangi işyerinde çalıştığı, giriş çıkış yapıp yapmadığını net bir şekilde belirlemek, davacının işe başlama ve ayrılma tarihlerine ilişkin imzalı ücret bordroları ile ibraname ve işten ayrılış bildirgesi bulunduğundan bu belgelerdeki imzaların davacıya ait olmadığını davacıya sormak, davacının kabul etmemesi durumunda imzaların davacıya ait olmadığına dair bilirkişi incelemesi yaptırmak, imzaların bağlayıcı olup olmadığını değerlendirmek suretiyle sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.