Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/1474 K.2018/7169

Asıl ve birleşen dava bakımından; Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; İlk Derece Mahkemesince, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmesi üzerine davacı ile davalılardan ... End.Kalıp Oto Pls.Spor Alet.San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Bölge Adliye Mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve yeniden esas hakkında karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının süresi içinde temyizen incelenmesi davacı vekilince duruşmalı, davalılardan ... End.Kalıp Oto Pls.Spor Alet.San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekilince de duruşmasız olarak istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 09/10/2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı vekili Avukat ... geldi. Davalılar adına kimse gelmedi. Davalılardan ... End.Kalıp Oto Pls.Spor Alet.San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekili duruşmaya katılamayacağına dair mazeret dilekçesi gönderdi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

A)Davacı İstemi;

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin, davalıya ait işyerinde işçi olarak çalışmakta iken 29.12.2011 tarihinde prese giren “tablet”in patlaması nedeniyle etrafa saçılan parçalardan bir kısmının sol gözüne saplanması sonucu sol gözünün görme kaybına uğrayarak kör kaldığını, davalı işverenin %100 kusurlu olduğunu beyanla fazlaya ilişkin talep hakkı saklı olmak üzere 10.000,00 TL maddi tazminatın davalı şirketten olay tarihi olan 29.12.2011’den itibaren yasal faizile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada Davalı ...’nden de 1.000 TL maddi tazminatın tahsilini talep ettiği anlaşılmaktadır.

Islah dilekçesiyle Davalı ... için 100.752,41 TL’nin olay tarihinden faiziyle birlikte ve Birleşen Davada Davalı ...’nden 100.000,00 TL’nin sigorta şirketine ihbar tarihi olan 15/03/2013’den işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabı;

Davalı ... End. Kalıp Oto. Pls. San Dış Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesi ile; davanın, usulden reddedilmesini, davacının işe alındığı iş kolunda çalıştırıldığını, davacının maluliyet oranını kabul etmediklerini, müvekkili şirketçe iş güvenliği hususlarında gereken eğitimlerin bütün çalışanlara verildiğini, kazanın meydana gelmesine kazalı işçinin kendisinin gerekli güvenlik önlemlerini almamasının neden olduğunu, davacının kendi kusurlu eylemi nedeniyle preste patlamanın gerçekleştiği dolayısıyla burada bir üretim hatası olmayıp işçinin kullanım hatasının söz konusu olduğunu, beyan ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... kendilerine yapılan usulüne uygun tebligata rağmen, cevap dilekçesi ibraz etmemiş, celselere de katılmamıştır.

C)İlk Derece Mahkemesi Gerekçesi:

“Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre (Özetle) % 27 oranındaki maluliyet nedeniyle davalının karşılanmamış zararının 100,752,42.TL olduğu anlaşılmıştır. Dava dosyasında bulunan ... Sigorta AŞ’ ye ait 11.12.2011-11.12.2012 tarihlerini kapsayan 521468411 nolu Kobi Paket Sigorta poliçesine göre İşveren sorumluluğunun olay başına teminat limitinin 100.000,00.-TL olduğu görülmüştür.

Davacının hesaplanan karşılanmamış zararı poliçe limitinin altında kaldığı anlaşılmış olup, Bu dosyadan, Davacının fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak kaydıyla 100,000,00-TL maddi tazminatın olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine;

Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 9. İş Mahkemesinin 2013/223 esas 2013/134 karar sayılı dosyadan ise Tahsilde tekerür olmamak üzere 100,000,00-TL maddi tazminat (sigorta poliçe limitiyle sınırlı olarak) olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. ” şeklinde belirtilmiştir.

D)İlk Derece Mahkemesi Kararı:

1) Asıl Davada, davacının fazlaya ilişkin hakkı saklı kalmak kaydıyla 100,000,00-TL maddi tazminatın olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine

2) Mahkememiz dosyası ile birleşen ... 9. İş Mahkemesinin 2013/223 esas 2013/134 karar sayılı dosyadan ise, tahsilde tekerür olmamak üzere 100,000,00-TL maddi tazminat (sigorta poliçe limitiyle sınırlı olarak) olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin10/10/2016 tarihli tavzih istemi üzerine mahkemenin 19/10/2016 tarihli tashih şerhiyle "Asıl Davada, davacının 100,752,41-TL maddi tazminatın olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine Birleşen ... 9. İş Mahkemesinin 2013/223 esas 2013/134 karar sayılı dosyadan ise tahsilde tekerür olmamak üzere 100,752,41-TL maddi tazminat (sigorta poliçe limitiyle sınırlı olarak) olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline davacıya verilmesine,” karar verilmiştir.

E)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi;

"Hükmün tashihi HMK'nın 304.maddesinde öngörüldüğü üzere; hükümdeki, yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar mevcut ise mahkeme resen veya taraflardan birisinin talebi üzerine düzeltebilir fakat yerel mahkeme hükmün tashihi olarak 06/10/2016 tarihinde hükmettiği maddi tazminat miktarını,dava konusu maddi tazminat talebinin ıslah edildiği belirterek 100.752,41 TL'ye yükseltmiştir, oysa bu şekilde mahkemenin kararını değiştirmesi usule uygun değildir.

Hükmün tavzihinin düzenlendiği HMK'nın 305.maddesinde hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçların tavzih yolu ile sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Fakat taraflar tashih adı altında hüküm fıkrasında arttırılan tazminat miktarını istinaf sebebi yapmamışlardır.

Ancak davacı vekili ıslah dilekçesinde davalı ... yönünden dava dilekçesinde 1.000,00 TL talep ettikleri alacağı poliçe limiti 100.000,00 TL olduğu için, 100.000,00 TL'ye yükselterek ıslah ettiklerini ve bu davalı yönünden hükmedilecek tazminatı birleşen davanın dava tarihi olan 15/03/2013 tarihinden itibaren yasal faiz hükmedilmesini talep etmiş, fakat mahkeme davacının talebini aşacak şekilde sigorta şirketinin sorumluluğunu 100.752,41 TL olarak belirlemiş, faiz başlangıç tarihini de yine talebi aşacak şekilde olay tarihi olarak belirtmiştir.

Talebin aşılarak karar verilmesi durumu kamu düzenini ilgilendirdiğinden, dairemizce sigorta şirketi yönünden ıslah dilekçesindeki taleplerle bağlı kalınarak hüküm kurmak gerekmiştir.

Ayrıca davacı vekili sigorta şirketi yönünden; "müştereken ve müteselsilen" olmak üzere talepte bulunduğundan, davalı işveren vekili de istinaf dilekçesinde hükümde müştereken ve müteselsilen sorumluluğa karar verilmesini talep ettiğinden, dairemizce; davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluklarına karar verilmiştir. Yine davalılar gerek vekalet ücretinden gerekse yargılama harçları ile yargılama giderlerinden de müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarından, bu hususta hüküm kurulurken gözönüne alınmıştır.

Bu nedenlerle; ... 2. İş mahkemesinin 06/10/2016 tarih 2012/487 Esas, 2016/380 Karar sayılı kararı ortadan kaldırılmış ve aşağıdaki şekilde yeniden esas hakkında karar verilmiştir.”

F)Bölge Adliye Mahkemesi Kararı ;

“1-... 2.İş Mahkemesi'nin 06/10/2016 tarih ve 2012/487 Esas, 2016/380 Karar sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Hem bu dosyada hem de bu dosya ile birleşen ... 9. İş Mahkemesinin 2013/223 Esas, 2013/134 Karar sayılı dosyasından davacı tarafından davalılar aleyhine açılan maddi tazminat davasının KABULÜ ile;100.752,41 TL maddi tazminatın, (davalı ... sigorta poliçe limiti miktarı olan 100.000,00 TL'den sorumlu olacak şekilde) olay tarihi olan 29/12/2011 tarihinden itibaren (davalı ... 15/03/2013 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizinden sorumlu) işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,

3- İlk derece mahkemesince alınmasına karar verilen harç, karar ve ilam harcını karşıladığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

4- Davacı yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 10.810,19 TL vekalet ücreti takdiri ile davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5- Davacı tarafından yapılmış olduğu anlaşılan başvurma harcı 21,15 TL, peşin harç 29,70 TL, birleşen dosyadan başvurma harcı 24,30 TL, peşin harç 24,30 TL, ıslah harcı 345,00 TL, tebligat gideri 287,00 TL, bilirkişi ücreti 1.050,00 TL,olmak üzere toplam 1.781,45 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6- Davacı yönünden 6.882,39 TL istinaf karar harcı tayini ile peşin alınan 344,11 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.538,28 TL harcın davacıdan tahsiline,” karar verildiği

Davacı vekilinin istinaf harcının kendilerinden tahsiline ilişkin hükmün düzeltilmesi için yapmış olduğu 24/01/2017 tarihli tavzih başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesinin 20.02.2017 tarihli ek kararıyla davacı vekilinin, istinaf başvuru talebi reddedilmiş olduğundan, istinaf karar harcının da davacıdan tahsiline karar verildiği, ayrıca hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar tavzih yolu ile genişletilemeyeceğinden ve değiştirilemeyeceğinden davacı vekilinin tavzih talebinin yerinde görülmediğinden tavzih talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

G)Taraf Vekillerinin Temyiz Nedenleri;

Davacı Vekili: İstinaf dilekçesindeki itirazlarını aynen tekrar ettiklerini, hesap raporunda bilinen devre hesabı için davacının hazli hazırda almakta olduğu ücrete göre hesap yapılması gerektiğini aynı zamanda istinaf talebinin kabul edilmesine karşın bölge adliye mahkemesince hükmedilen istinaf harcının aleyhlerine yükletilmesinin hatalı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı Vekili: İstinaf dilekçesindeki itirazlarını aynen tekrar ettiklerini, davalı ... tarafından istinaf başvurusu yapılmamasına karşın, faiz başlangıç tarihinin bu davalı yönünden düzeltilmesinin hatalı olduğunu, ceza dava dosyasının sonucunun beklenmesini, davacının eğitimli uzman işçi olduğu davacının kusurlu olduğu, geçici iş göremezlik ödeneğinin tenzilinin gerektiği, hesapta bilinmeyen devrede yapılan %10 artırım ve indirimin uygun olmadığını hatalı kararın bozulmasını talep etmiştir.

H) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;

Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle, kanuni gerektirici sebepler ile temyiz kapsam ve nedenlerine göre, davalı ... vekilinin tüm, davacı vekilinin ise aşağıdaki açıklamaların kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine,

Dava, iş kazasından sigortalının maluliyeti nedeniyle maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın Bölge Adliye Mahkemesince davacı aleyhine hükmedilen nispi karar ve ilam harcı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır.

492 Sayılı Harçlar Kanunun 28/1-a maddesine göre karar ve ilam harçlarının dörtte biri peşin, geri kalanı kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir.

6100 sayılı HMK’nun 323/1-a maddesi gereğince karar ve ilam harcı yargılama giderleri içerisinde sayılmış olup, 326/1.maddesi gereğince kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği düzenlenmiştir.

Bu açıklamalar doğrultusunda, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararda her ne kadar davalı ...’nin istinaf başvurusunun kabul edildiği belirtilerek, hükmedilen istinaf harcı davacıya yükletilmiş ise de; Bölge Adliye Mahkemesince kurulan hükmün sonucu itibariyle davacı lehine olduğu da anlaşılmaktadır.

O halde hükmedilen karar ve ilam harcının aleyhine karar verilen davalılardan tahsiline karar verilmesi gerekirken; davacıdan tashili ve davalı tarafından yatırılan peşin alınan istinaf harcının hükmedilen karar ve ilam harcından mahsubuna karar verilmemesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesinin yeniden yargılamayı gerektirmediği anlaşıldığından hüküm bozulmamalı HMK 370/2. maddesi uyarınca düzeltilerek onanmalıdır.