Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/3873 K.2018/5578

Davacı, 24.12.2007 - 17.01.2011 tarihleri arasındaki ... sigortalılığının iptali, bu süreye ilişkin prim borcu bulunmadığının tespitine ve bu tarihler arasındaki ...'lı çalışmalarının geçerli olduğuna karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava; davacının 24.12.2007 – 17.01.2011 tarihleri arasındaki ... sigortalılığının iptali, bu süreye ilişkin prim borcu bulunmadığının tespiti ve bu tarihler arasındaki ...'lı çalışmalarının geçerli olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın reddine dair verilen ilk karar Dairemizin 14.06.2016 Tarih ve 2015/16152 E, 2016/9851 K sayılı kararı ile; davalı Kurum'dan davacının sigortalılığının 23.04.2015 Tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6645 sayılı Yasa'nın 56. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'ya eklenen geçici 63. maddesinde anılan yasal düzenleme kapsamına girip girmediği ve durdurulması gereken tarih sorularak ihtilaf konusu dönemde davacının 1479 sayılı Yasa (5510 sayılı Yasa'nın 4/1-b maddesi) ve 506 sayılı Yasa (5510 sayılı Yasa'nın 4/1-a maddesi) kapsamındaki sigortalılık süreleri belirlenmesi ve varılacak sonuca göre hüküm kurulması

gerektiği belirtilerek bozulmuş, yerel mahkemece bozma kararına uyulmuş ve davalı Kurum tarafından gönderilen yazıda; davacının 17.01.2011 tarihinde 5458 sayılı Yasa'nın 16. maddesinden faydalanarak 4/a kapsamında ödediği primlerin 4/b sigortalılığına aktarılması için dilekçe verdiği, davacının talebi gereği 08.02.2012 tarihinde prim transferi yapıldığı, davacının daha sonra da prim ödemesi yaptığı, bu nedenle davacının Geçici 63. madde kapsamında 12 aydan fazla prim borcu olmadığı bildirildiğinden yine davanın reddine karar verilmiştir.

23.04.2015 Tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6645 sayılı Yasa'nın 56. maddesi ile 5510 sayılı Yasa'ya eklenen geçici 63. maddesinde.

“Kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlarla tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlardan, Kuruma kayıt ve tescilleri yapıldığı hâlde, bu maddenin yayımlandığı ayın sonu itibarıyla 12 ay ve daha fazla süreye ilişkin prim borcu bulunanların, bu sürelere ilişkin prim borçlarını, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden ay başından itibaren üç ay içinde ödememeleri veya ilgili kanunları uyarınca yapılandırmamaları hâlinde, prim ödemesi bulunan sigortalıların daha önce ödedikleri primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibarıyla, prim ödemesi bulunmayan sigortalıların ise tescil tarihi itibarıyla sigortalılığı durdurulur.

Durdurulan süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilmez ve bu sürelere ilişkin Kurum alacakları takip edilmeyerek bunlara Kurum alacakları arasında yer verilmez. …” hükmü yer almaktadır.

Öte yandan; 18.05.2018 Tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yayımı tarihinde yürürlüğe giren 7143 sayılı Yasa'nın 7. maddesinde; “ 2018 yılı Mart ayı ve önceki aylara ilişkin olup bu Kanunun yayımı tarihinden önce tahakkuk ettiği hâlde bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla ödenmemiş olan;

a) 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılık statülerinden kaynaklanan; sigorta primi, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, ... ... destek primi,

b) Bu Kanuna göre yapılan başvuru tarihi itibarıyla ilgili mevzuatına göre ödenmesi imkânı ortadan kalkmamış isteğe bağlı sigorta primi ve topluluk sigortası primi,

c) ... ... Kurumu tarafından ilgili kanunları gereğince takip edilen damga vergisi, özel işlem vergisi ve eğitime katkı payı, asılları ile bu alacaklara ödeme sürelerinin bittiği tarihlerden bu Kanunun yayımı tarihine kadar geçen süre için .... aylık değişim oranları esas alınarak hesaplanacak tutarın, bu Kanunda belirtilen süre ve şekilde ödenmesi hâlinde, bu alacaklara uygulanan gecikme cezası ve gecikme zammı gibi fer’i alacakların tamamının tahsilinden vazgeçilir. ” düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olayda; davalı Kurum, davacının ... ( 4/1-a ) primlerinin ... ( 4/1-b ) sigortalılığına aktarıldığını, bu nedenle de 12 aydan fazla prim borcu bulunmadığını bildirmiştir. Oysa ki; prim aktarılması davacının Geçici 63. maddeden faydalanmasına engel teşkil etmemektedir. Davacının 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaları söz konusu Yasa'dan faydalanmasını gerektirmekte olup bir ... ... hakkından vazgeçmek mümkün olmadığından; davacının ... sigortalılığına aktarılan primlerin tekrar ... sigortalılığına aktarılması mümkündür.

Mahkemece yapılacak iş; davalı Kurum'dan, davacının 506 sayılı Yasa ( 4/1-a ) kapsamında olup ... ( 4/1-b ) sigortalılığına aktarılan primleri hiç aktarılmamış gibi kabul edildiğinde Geçici 63. maddeden ve 7143 sayılı Yasa'da düzenlenen yapılandırmadan yararlanıp yararlanamayacağını sormak ve gelen yazı cevabı değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurmaktan ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.