Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/3973 K.2017/8801

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz kapsam ve nedenlerine göre; tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, zararlandırıcı sigorta olayı sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, 45.231,76 TL maddi, 7.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden yerel mahkemenin 09/06/2015 tarihli ilk kararının Dairemiz'in 27/04/2016 tarih ve 2015/21753 Esas, 2016/7509 Karar sayılı ilamı ile davacının 01/01/2011 tarihinde emekli olup fiilen yaşlılık aylığı aldığı belli olduğuna göre artık ihtimale dayalı olarak 60 yaşına kadar çalışacağı varsayımıyla hesaplama yapılan bilirkişi raporuna itibar edilerek maddi tazminat davasında neticeye varılması hatalı olduğundan bahisle bozulmasına karar verildiği, buna göre manevi tazminatın bozma ilamı kapsamı dışında kaldığı, yerel mahkemenin bozma ilamına uymasından sonra aldığı yeni bilirkişi hesap raporuna itibar ettiği anlaşılmaktadır.

Manevi tazminata dair hüküm bozma dışı kalarak ferileri ile birlikte kesinleştiğinden bu konuda yeniden bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekirken, manevi tazminat hakkında yeniden karar verilmesi hatalı olmuştur.

3-Sürekli iş göremezlik nedeniyle pasif devrede de sigortalının zararının oluşacağı ve bu zararının asgari ücret düzeyinde bir zarar olacağının kabulünün gerektiği giderek pasif devre zararının asgari geçim indirimsiz net asgari ücrete göre hesaplanması gerektiği dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır.

.../...

Gerçekten 01.01.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 5615 sayılı yasanın 2. Maddesiyle değişik 193 sayılı gelir vergisi kanununun Asgari geçim indirimi başlıklı 32. Maddesine göre "Ücretin gerçek usulde vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulanır.

Asgari geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için %50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için %10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için %7,5 diğer çocuklar için %5'idir.

Gelirin kısmi döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınır. Asgari geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanır.

Pasif devre zararının hesaplanması sırasında esas alınan asgari ücret, bir çalışmanın karşılığı değil ekonomik bir değer taşıyan yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesinin karşılığıdır. Bu duruma göre ücretle fiilen çalışanlara uygulanmak için getirilen asgari geçim indiriminin, ücretli bir çalışmanın söz konusu olmadığı pasif devre zararının hesaplanması sırasında dikkate alınamayacağı açıktır.

Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi hesap raporunda sigortalının pasif devre zararının da oluşacağının kabulü ile pasif devre zararının hesaplanması yerindedir ancak anılan raporda iskontolu pasif devrede davacının ücreti asgari geçim indirimsiz net asgari ücret olarak dikkate alınması gerekirken bunun çok üzerinde bir ücrete göre iskontolu pasif dönem zararının hesaplanması hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, manevi tazminata ilişkin karar bozma dışı kalarak ferileri ile birlikte kesinleştiğinden bu konuda yeniden bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek, maddi tazminat istemi bakımından ise davacının pasif dönem zararının hesaplanmasında asgari geçim indirimsiz net asgari ücretin gözetildiği yeni bir hesap raporu alınarak, usuli kazanılmış haklara riayet edip temyiz incelemesine konu eldeki dosyada hüküm altına alınan maddi tazminat miktarını geçmeyecek şekilde maddi zarar tutarını belirleyip çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.