Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/4459 K.2018/420

Asıl ve Birleşen davanın davacı murisinin, iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, asıl ve birleşen davanın davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere, temyiz kapsamına ve nedenlerine göre; davalılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, sigortalının iş kazası sonucunda vefatı nedeniyle, yakınları tarafından açılan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı baba için 23.192,82TL maddi, 30.000,00TL manevi; davacı anne için 4.323,01TL maddi, 30.000,00TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelere göre iş kazasının meydana gelişinde davalı işveren Mert Kum Ltd. Şti.nin %80, birleşen dosya davalısı ...'ın %10 (işveren kusuru içerisinde değerlendirilmek üzere), kazada ölen işçinin %20 kusurlu sayıldığı; SGK tarafından davacı anne adına iş kazası sigorta kolundan gelir bağlandığı, davacı baba adına ise bağlanan herhangi bir iş kazası gelirinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.

İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölüm halinde, hak sahibi olan anne ve baba, destekten yoksun kalmaları halinde, kaza tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Yasası'nın 45/2 ve 332/2. maddelerine göre maddi zararlarının giderilmesini isteyebilirler. Borçlar Yasasının 332. maddesinde; "işçinin ölümü halinde onun yardımından mahrum kalanların bu yüzden uğradıkları zararlara karşı isteyebilecekleri tazminat akde aykırı hareketten doğan tazminat davaları hakkındaki hükümlere tabi olur" hükmüne yer verdiğinden, bu davaların da işçinin açtığı iş göremezlikten kaynaklanan tazminat davaları gibi çözülmesi gerekir.

506 sayılı Yasa'nın 12. maddesinde sigortalının iş kazası sonucu ölümü halinde hak sahiplerine gelir bağlanacağı bildirilmiş, 506 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde "geçimi sigortalı tarafından sağlandığı belgelenen ana ve babasına" ibareleri 29.7.2003 tarihli 06.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4958 sayılı Yasa'nın 35. maddesi ile değiştirilerek "sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi çalışmayan veya 2022 sayılı Yasa'ya göre bağlanan aylık hariç olmak üzere bunlardan her ne ad altında olursa olsun gelir veya aylık almayan ana ve babasına" ibareleri getirilmiştir.

5510 sayılı Yasa ile de buna benzer bir düzenlemeye gidilerek 34/d maddesinde “Hak sahibi eş ve çocuklardan artan hisse bulunması halinde her türlü kazanç ve irattan elde etmiş olduğu gelirinin asgari ücretin net tutarından daha az olması ve diğer çocuklarından hak kazanılan gelir ve aylıklar hariç olmak üzere gelir ve/veya aylık bağlanmamış olması şartıyla ana ve babaya toplam %25'i oranında; ana ve babanın 65 yaşın üstünde olması halinde ise artan hisseye bakılmaksızın yukarıdaki şartlarla toplam %25'i, oranında aylık bağlanır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut olayda, davacı anne adına SGK Başkanlığı tarafından iş kazası kolundan gelir bağlandığı ancak davacı baba adına bağlanan bir gelir olmadığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, maddi tazminat isteminde bulunan davacı babaya, iş kazası sonucu vefat eden çocuğu nedeniyle, iş kazası sigorta kolundan kendisine gelir bağlanması için Kurum'a başvurmak amacıyla süre vermek, başvurularının reddi halinde, SGK Başkanlığı'nı hasım göstererek iş kazası sigorta kolundan ölüm geliri bağlanması için tespit davası açması amacıyla önel vermek, dava açılması halinde 6100 sayılı HMK'nın 165/2. maddesi gereğince bu davada bekletici mesele yapmak, kesinleşen mahkeme kararı ile dava reddedilmiş ise davacı babanın maddi tazminat istemlerinin reddine karar vermek,

başvuru üzerine gelir bağlanmış veya açılan tespit davası kabul edilmiş ve kesinleşmiş ise dosya kapsamındaki hesap bilirkişisinin hesap raporunda belirlenen maddi zarar tutarlarından babaya bağlanan gelirlerin ilk peşin sermaye değerlerinin davalı işverene rücu edilebilecek kısımını tenzil ederek sonucuna göre, davacı baba için maddi tazminata karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usule ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. Davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.