Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2017/5835 K.2018/6159

Davacı, hatalı tescil işleminin düzeltilip 18.05.2001 tarihinden sonraki 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının iptal edilmesi ve çıkartılan borcunun iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava, davacının 18.5.2001 tarihinden sonraki 1479 sayılı Yasa'ya tabi ...... sigortalılık süresinin ve ...... borçlarının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, Dairemizin bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde hükümde belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Somut olayda. Mahkemece uyulmasına karar verilen bozma ilamında, açıkça davacının 2001 yılından itibaren yurtdışında yaşadığını beyan etmesi karşısında yurdışında çalışma olmaksızın sadece ikamet edilmesi ......'de zorunlu sigortalılığa engel teşkil etmeyeceğinden öncelikle davacının......'da çalışması olup olmadığı, çalışması var ise hangi tarihler arası olduğunun belgelenmesi için......

Sisteminden alınmış ve türkçeye çevrilmiş hizmet cetveli dosyaya getirtilmeli, davacının uyuşmazlık konusu dönemde......'da çalışmaya dayalı sigortalılığı varsa şimdiki gibi karar verilmeli, çalışma yoksa davacının ......'de ticari faaliyetinin devam edip etmediği hususu, emniyet ve ...... memurluğu aracılığıyla araştırılmalı, yine ilgili odaya davacının aidat ödemesi olup olmadığı, hazirun cetvelinde davacının adının ve imzasının bulunup bulunmadığının sorulmalı, davacının nakliyecilik faaliyetinden dolayı Oda kaydının 31.5.2011 yılına kadar devam ettiği gözetilerek adına kayıtlı Ticari araç bulunup bulunmadığı,

bu ticari araca ticari faaliyetiyle ilgili...... makbuzu düzenlenip düzenlenmediği ... Müdürlüğünden sorulmalı, ticari araç kaydı varsa bu aracın ne şekilde çalıştırıldığı araştırılmalı, ticari faaliyeti konusunda mahalli idarelerden ve gerekirse tanıklardan da bilgi alınmalı, vergi kaydı ile esnaf sicil kaydıda ilgili yerlerden sorularak bütün belge ve deliller birlikte değerlendirilerek sonuca gidilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Mahkemece bozma kararını uyulmasına karar verilmiştir. Mahkemece, bozmaya uyulduğu halde, bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. 09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 08/06/1992-15/08/2005 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığının bulunduğu, 5510 sayılı Yasa'nın 63. maddesine göre 31/03/2003 tarihi itibariyle sigortalılığının durdurulduğu, Milano Başkonsolosluğu'nun 21/01/2016 tarihli yurtdışı hizmet belgesi uyarınca davacının 01/02/2003 tarihinden itibaren......'da çalışması bulunduğu anlaşılmış olmakla Mahkemece davacının 01/02/2003-15/08/2005 tarihleri arasındaki 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının iptali yönünde verilen karar yerindedir.

Ancak yurtdışında çalışma olmaksızın sadece ikamet edilmesi ......'de 1479 sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu sigortalılığa engel teşkil etmeyeceğinden 18/05/2001-01/02/2003 tarihleri arasındaki dönem yönünden ticari faaliyetinin devam edip etmediği usulünce araştırılmadan yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, 18/05/2001-01/02/2003 tarihleri arasındaki dönem yönünden ......'de ticari faaliyetinin devam edip etmediği hususu, emniyet ve ...... memurluğu aracılığıyla araştırılmalı, yine ilgili odaya davacının aidat ödemesi olup olmadığı, hazirun cetvelinde davacının adının ve imzasının bulunup bulunmadığının sorulmalı, davacının nakliyecilik faaliyetinden dolayı Oda kaydının 16/05/2011 yılına kadar devam ettiği gözetilerek adına kayıtlı Ticari araç bulunup bulunmadığı, bu ticari araca ticari faaliyetiyle ilgili...... makbuzu düzenlenip düzenlenmediği ...

Müdürlüğünden sorulmalı, ticari araç kaydı varsa bu aracın ne şekilde çalıştırıldığı araştırılmalı, ticari faaliyeti konusunda mahalli idarelerden ve gerekirse tanıklardan da bilgi alınmalı, vergi kaydı ile esnaf sicil kaydıda ilgili yerlerden sorularak, davacının sicil dosyasının tamamı Kurumdan istenerek bütün belge ve deliller birlikte değerlendirilerek sonuca gidilmelidir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın kurulan hüküm usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.