Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2018/1047 K.2018/9634

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı davalı işyerinde 13/07/1996 - 01/05/2010 tarihleri arasında aralıksız olarak geçen çalışmasının tespitini talep etmiştir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne,davacının ...... sicil numaralı davalı işyerinde 07/12/2004 - 01/05/2010 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücret üzerinden sigortasız çalıştırıldığının tespitine,fazlaya ilişkin istemlerin reddine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden;halk otobüsü durağında kahya olarak çalıştığını belirten davacının davalı işyerinden Kuruma bildirilen çalışması bulunmadığı,dönem bordrolarının dosyada olmadığı, ......... AŞ nin 07/12/2004 tarihinde tescil edildiği, kurucu ortakları arasında ...... şirketinin bazı ortaklarının da bulunduğu, şirketlerin amaç ve konusunun aynı olduğu,28/10/2005 tarihli ...... AŞ nin tasfiyeye girmesine karar verildiği,tanık beyanlarından da her iki şirket arasında organik bağ olduğunun anlaşıldığı,davacı tarafından sunulan kimlik kartında davacının görevi denetim olarak belirtildiği görülmektedir.

Somut olayda ,mahkemece hükümdeki sürelerden öncesine yönelik istem açısından, davalı şirketin 07/12/2004 tarihinde sicile tescil edildiği, bu dönem öncesinde kurulu olmadığından, bu dönem öncesine yönelik taleplerin reddedildiği belirtilmişse de ,her iki şirket arasında organik bağ olduğu anlaşıldığından ,davacıya ihyasına karar verilen ...... San ve Tic.AŞ ne karşı da dava açmak üzere süre verilmesi ve 1996-2004 döneminin toplanacak delillere göre değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden 17.12.2004 öncesine yönelik talebin reddine karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Yapılacak iş, ihyasına karar verilen ...... San ve Tic.AŞ ni davaya dahil etmek üzere davacıya süre vermek,her iki şirketin işyeri sicil dosyalarını,uyuşmazlık konusu döneme ilişkin dönem bordrolarını getirtmek, işyerinin Yasa kapsamına alınma tarihi ile tespiti istenen dönem içerisinde Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarınca yapılan bir denetim olup olmadığını sormak, öncelikle dava konusu dönemi kapsar biçimde bordro tanıklarını dinlemek,

Kurumdan sorulmak suretiyle ,emniyet ,vergi dairesi veya zabıta araştırması ile tespit edilecek komşu işyerlerinin işverenleri veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanların beyanlarına başvurmak,davacıya hangi hatta/durakta çalıştığını açıklattırarak ,talep edilen dönemde bu durakta çalışan kayıtlı ......... den sorarak tespit edip dinlemek, durakta kayıtlı otobüs sahiplerinin beyanını almak,

daha önce dinlenen tanıkların çalışma süresini tereddütsüz belirlemek amacıyla hizmet döküm cetvellerini ve komşu işyeri tanıklarının vergi kayıtlarını vs. getirtmek,davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.