Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2018/1308 K.2019/3178

Davacı, davalı kurum tarafından gönderilen ödeme emirlerinin iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; bozmaya uyarak, ilamda yazılı nedenlerle davanın kısmen kabulüne ilişkin hükmün süresi içinde temyizen incelenmesi davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız temyiz edilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 16/04/2019 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı vekili Avukat ... ile karşı taraf vekili ... geldiler. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek bırakılan gün düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar verildi.

KARAR

Dava ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir. Dairemizin, 07.06.2016 tarih ve 2016/8194 -9356 E.K. sayılı bozma ilamı üzerine mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, varılan bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının dava dışı borçlu şirketin 08/06/2012 tarih 2012/27 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile imza yetkili yönetim kurulu üyesi olarak seçildiği, Dairemizin, 07/06/2016 tarih ve 2016/8194 -9356 E.K. sayılı bozma ilamında, 20/08/2013 tarih ve 2013/40 sayılı Yönetim kurulu kararıyla da yönetim kurul üyeliğinin son bulduğu yazılsa da dosyada bu kararın dosyada mevcut olmadığı, dairemiz bozması sonrası dosyaya eklenen 09/07/2013 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde 15/03/2013 tarihli...

İnş. A.Ş şirketinin yönetim kurulu toplantısında davacının istifasının kabulüne karar verildiği ve yetkilerinin iptaline dair karar alındığı, aynı tarihli Ticaret Sicil Gazetesinde 17.06.2013 tarihli Genel Kurul kararının da yayınlandığı, dava dışı borçlu... İnş San. A.

Ş.'nin borcundan dolayı Kurumun 6183 sayılı Kanun'a göre, prim ve işsizlik primi sigortası borçlarına ilişkin, en eski tarihli borç dönemi 2012/8; en yeni tarihli borç dönemi 2013/10 dönemleri olan 11 adet takip dosyası üzerinden davacıya ödeme emri tebliğ edildiği ve davanın 7 günlük hakdüşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmaktadır

Davanın yasal dayanağı ise 506 sayılı Kanunun 80, 5510 sayılı Kanunun 88 ve 6183 sayılı Kanunun mükerrer 35. maddesi olup, davadaki sorunun bu maddeler ile birlikte değerlendirilerek çözüme kavuşturulması gerektiği ortadadır. 5510 sayılı Kanun'un yürürlük süresiyle ilgili 108/1-c maddesinde, Kanun'un 88. maddesinin 01/07/2008 tarihinde yürürlüğe gireceği belirtilmiştir.

Davanın yasal dayanığını oluşturan 506 sayılı Kanunun 80/12. maddesinde sigorta primlerini haklı sebepleri olmaksızın birinci fıkrada belirtilen süre içerisinde tahakkuk ve tediye etmeyen kamu kurum ve kuruluşlarının tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri mesul muhasip, sayman ile tüzelkişiliği haiz diğer işverenlerin üst düzeydeki yönetici ve yetkililerinin kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları,

5510 sayılı Kanunun 88/20. maddesinde de Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcilerinin Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları bildirilmiştir.

5510 sayılı Kanunun 88/20. maddesi 506 sayılı Kanunun 80/12. maddesinden farklı olarak, tüzelkişiliği haiz işverenlerin üst düzeydeki yönetici ve yetkilileri yanında, şirket yönetim kurulu üyelerini de sorumlu tutmaktadır.

Öte yandan.

506 sayılı Kanun'un 80/1. maddesinde " İşveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalıların primlerine esas tutulacak kazançlar toplamı üzerinden bu Kanun gereğince hesaplanacak prim tutarlarını ücretlerinden kesmeye ve kendisine ait prim tutarlarını da bu miktara ekleyerek en geç ertesi ayın sonuna kadar Kuruma ödemeye mecburdur." hükmü yer almakta olup, önce prime esas kazançlara ilişkin Kurum Tebliği, ardından bu tebliği yürürlükten kaldıran İşveren Uygulama Tebliği, bu süreyi 'takip eden ayın sonuna kadar' olarak belirlemiştir.

Tebliğ'de "Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalıları çalıştıran işverenler, bir ay içinde çalıştırdıkları sigortalıların prime esas kazançları üzerinden hesaplanacak sigortalı hissesi prim tutarlarını sigortalıların ücretlerinden keserek, kendi hissesine isabet eden prim tutarlarını da bu tutarlara ekleyerek en geç takip eden ay/dönemin sonuna kadar Kuruma ödeyeceklerdir.

Ödeme süresinin son gününün resmi tatile rastlaması halinde, prim tutarları, en geç son günü izleyen ilk iş günü içinde Kuruma ödenecektir." hükmü düzenlenmiştir. Bu durumda örneğin, ocak ayında doğan prim borcunun, takip eden şubat ayı sonuna kadar ödenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, 6183 sayılı Kanunun mükerrer 35. maddesinde asıl borçlu hakkında yapılan yasal takip ve araştırmalar sonucu kamu alacağının tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması halinde, yasal temsilcisine ödeme emri çıkarabileceği bildirilmiş ise de.

6183 sayılı Kanun 506 ve 5510 sayılı Kanunlara göre daha genel bir Kanun durumunda olup uygulamada da benimsendiği üzere öncelik özel Kanun hükümlerine tanınacağından, özel kanun niteliğinde olan 506 sayılı Kanunun 80. maddesi ve 5510 sayılı Kanunun 88. maddesi karşısında, somut olaya 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesinin uygulanmasının gerektiği, davacının dava dışı borçlu şirkette 08/06/2012 tarihinde imza yetkili yönetim kurulu üyesi seçildiği ancak yönetim kurulu üyeliğinden istifa tarihinin net olarak araştırılmadan karar verildiği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş; yukarıda anlatılanlar ışığında prim borçlarının bir sonraki ayın sonuna kadar ödenebileceği gözönünde bulundurularak, davacının yönetim kurulu üyesi olduğu dönemi net olarak belirleyerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.