Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2018/5618 K.2019/6190

... ilçesi nüfusuna kayıtlı olan ... adındaki kişilerin beyanlarına başvurulmuş ve bu kişiler, ... şirketine mal teslim etmediklerini beyan etmişlerdir. ... köyünün muhtarı ile tanık ... de, davacının makbuz tarihlerinde ... şirketine mal sattığını ve uzun yıllardır köyde seracılıkla uğraştığını açıkça ifade etmiştir.

Davacının, ... İlçesi ... köyünde ikamet etmesine rağmen, makbuz üzerinde "...-... Beldesi" ibarelerinin yazılı olmasının nedeninin, davacının ... şirketinde ortakçı olarak beraber çalışması ve ... Sebze Meyve Kom. Tic. ve Turz. Ltd. Şti.'nin makbuz tarihlerindeki resmi adresinin .../... (...) olması nedeniyle olduğu değerlendirilmiştir. Kaldı ki, söz konusu makbuzun başkasının elinde değil de bu zamana kadar davacının elinde bulunması ve saklanması da, davacıya aidiyetinin bir başka göstergesidir." gerekçeleriyle "... Sebze Meyve Kom. Tic. Ve Turz. Ltd. Şti. Tarafından düzenlenen 20/04/1995 tarih, ... seri numaralı müstahsil makbuzunun ... T.C. Kimlik numaralı ... ve ... oğlu, 1958 doğumlu davacı ...'e ait olduğunun tespitine,

Davacının 01.05.1995 - 31.12.1995 tarihleri arasında 2926 sayılı yasa kapsamında zorunlu sigortalı (5510 sayılı yasa kapsamındaki 4/1-b-4 sigortalılığı) olduğunun tespitine, " karar vermiştir.

İstinaf Başvurusu ; Davacının kabul edilen dönemde tarıma uğraştığını göterir hiç bir belge bulunmadığı, bu dönemde adresinin neresi olduğunun araştırılmadığı, soyut tanık beyanları ile karar verildiği, ... nüfusundaki davacı ile aynı isimli kişilerin dinlenmediği, ayrıca müstahsil makbuzuna konu tevkifatın kurum hesabına intikal edip etmediğinin de araştırılmadığı, intikal etmemiş ise davanın reddi gerektiği ve re' sen dikkate alınacak nedenlerle kararın bozulmasını talep etmiştir.

D)Bölge Adliye Mahkemesi Kararı : Davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

E)Temyiz:

Davalı kurum vekili: İstinaf talebindeki aynı gerekçelerle bozulmasını talep etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Dava özetle, 20/04/1995 tarihli müstahsil makbuzunun davacıya ait olduğunun tespiti ile tarım bağ-kur sigortalılık tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece hükümde yazıldığı şekilde davanın kabulüne karar verilmiş olmakla Bölge Adliye Mahkemesince karar usul ve yasaya uygun bulunmuştur.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 26/06/2015 tarihli dilekçe ile davalı kuruma başvurarak 1995/4. döneminde ... sebze ve meyve komisyoncusuna ürün verdiğinden bahisle tevkifata istinaden tescil talebinde bulunduğu, davalı kurumca ... sebze ve meyve komisyoncusu Ltd.

Şti. tarafından düzenlenen 4/1995 dönemine ait müstahsil makbuzunda alt kimlik bilgileri (baba adı, doğum yeri, doğrum tarihi) yazılı olmadığından, ...'de ... adında kaç kişi olduğunun bildirilmesinin nüfustan sorulduğu, ...

İlçe Nüfus Müdürlüğüne ait 24/08/2015 tarihli yazıda, ... adında 19.11.1915 doğumlu olup ölü olan, 10.09.1969 ve 09.03.1981 doğumlu 3 tane ... olduğu bilgisinin bildirildiği, kesintinin davacıya ait olduğu kanıtlanamadığından kurumca davacının geçmişe yönelik tescil talebinin reddedildiği ve 20/04/2015 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalılığının başlatıldığı, ... Sebze Meyve Kom. Tic. ve Turz. Ltd.

Şti.'ye ait 20/04/1995 tarihli ve ... seri numaralı müstahsil makbuzunda; "şirket adresinin .../... (...) olduğu, ... adına düzenlendiği, kimlik bilgilerine ilişkin açıklama olmayıp adresinin ... mahallesi olarak yazılı olduğu, malın cinsinin "sivri" olduğu, daralı 350 kg olduğu, fiyatı 32000 olduğu, Bağ-Kur adına 112000 TL prim tevkifatı yapıldığı bilgilerinin yer aldığı görüldüğü, ... Sebze Meyve Kom. Tic. ve Turz. Ltd.

Şti.'nin mahkemeye hitaben yazdığı 25/03/2016 tarihli yazıda, ... ile ilgili bilgilerin 10 seneyi geçmesi nedeniyle saklama zorunluluğu bulunmadığından mahkemeye ibraz edilemediğinin bildirildiği, davacının 26/02/2001 tarihinden itibaren devam eden ziraat oda kaydının bulunduğu, çiftçi kayıt sistemine kaydı olmadığı, .../.../... mahallesinde edinme yılı 1986 olan 2680 m2 arazisi bulunduğu, mernis adreslerinin tutulmaya başlandığı 2006 yılından beri adresinin .../... mahallesi olduğu, zabıta araştırmasında davacının 1995yılında ... ilçesinde arazi kiralayarak seracılık işiyle uğraştığı, bu işi ortağıyla beraber yaptığı, şahsın ...

Mah. Köy içi Sok. No: ... .../... adresinde ikamet ettiğinin bildirildiği, Yaylakılınçlı mah. Muhtarınca gönderilen yazıda ise davacının 1990-1996 yıllarında ... ilçesine sera yapmak için gittiği, ... mahallesinde bulunan ... lakaplı şahsın yanında çalıştığının bildirdiği, yine mahalle muhtarının mahkemede de benzer şekilde beyanda bulunduğu, davacı tanıklarının köylerinde 3 tane ... olup ... şirketinde çalışanın davacı olduğunu beyan ettikleri,

... nüfusuna kayıtlı 20 tane ... isimli kişi bulunduğu, bunların büyük kısmının tanık olarak dinlendiği, ... ( ...) nüfusuna kayıtlı 1969 doğumlu ... ile ... nüfusuna kayıtlı 1954 ve 1974 doğumlu ... isimli kişilerin dinlenmediği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, 20/04/1995 tarihli tevkifat yönünden, söz konusu tevkifatın aidiyeti ... nüfusunda kayıtlı 1969 doğumlu ile ... nüfusuna kayıtlı dinlenmeyen 1954 ve 1974 doğumlu ... isimli kişilerin de hak alanını ilgilendirdiğinden, bu kişiler dinlenmeden ve ilgili müstahsil makbuzu aslını kuruma kimin ibraz ettiği araştırılmadan eksik araştırma ve inceleme ile karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş; ... nüfusunda kayıtlı 1969 doğumlu ile ... nüfusuna kayıtlı dinlenmeyen 1954 ve 1974 doğumlu ... isimli kişilerin söz konusu şirkete ürün teslim edip etmediklerine ilişkin beyanlarını almak, gerektiği takdirde ilgisi olduğu anlaşılan kişi ya da kişilerin usulüne uygun olarak davaya dahil edilmeleri için davacıya süre vermek, savunmalarını almak ve delillerini ibraz etmelerini sağlamak, söz konusu müstahsil makbuzunun aslını istemek ve bu belgeyi kuruma kimin ibraz ettiği de araştırılarak tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, Bölge Adliye Mahkemesince eksik inceleme ve araştırma sonucu SGK vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebepten dolayı ORTADAN KALDIRILMASI, ilk derece mahkemesinin kararının bozulması gerekmiştir.