Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2019/2023 K.2019/7286

A)Davacı İstemi; Davacılar vekili dava, ek dava ve ıslah dilekçesinde özet olarak; iş kazası neticesinde vefat eden sigortalının eş ve çocukları lehine maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur. B)Davalı Cevabı; Davalılar ve vekilleri cevap dilekçeleri ile akabinde özet olarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. C)İlk Derece Mahkemesi Kararı ve Gerekçesi;

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; davalı ...'ne karşı açılan davanın reddi ile davacı eş ...’ya taleple bağlı şekilde 85.866,32 TL maddi tazminat (30.330,00 TL’sinden sigorta şirketi sorumlu olmak üzere) ve 40000 TL manevi tazminatın; davacı çocuk ...’ya taleple bağlı şekilde 30.318,67 TL (10.710,00 TL’sinden sigorta şirketi sorumlu olmak üzere) maddi tazminat ile 30000 TL manevi tazminatın ve davacı çocuk Dürdane’ye taleple bağlı şekilde 25.364,25 TL (8.960,00 TL’sinden sigorta şirketi sorumlu olmak üzere) maddi tazminat ile 30000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...Tur.

İşl. Gıda Taş. Oto. İnş. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile maddi tazminatlar ile sınırlı olmak üzere birleşen dosya davalısı sigorta şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile ayrı ayrı davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin ise reddine karar verilmiştir.

D)Bölge Adliye Mahkemesi Kararı ve Gerekçesi;

Adana Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nce; davalı ...'ne karşı açılan davanın açılmamış sayılmasına; birleşen dosya davalısı ... A.Ş. aleyhine açılan davanın reddi ile davacı eş ...’ya taleple bağlı şekilde 85.866,32 TL maddi tazminat ve 40000 TL manevi tazminatın; davacı çocuk ...’ya taleple bağlı şekilde 30.318,67 TL maddi tazminat ile 30000 TL manevi tazminatın ve davacı çocuk Dürdane’ye taleple bağlı şekilde 25.364,25 TL maddi tazminat ile 30000 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...Tur. İşl. Gıda Taş. Oto. İnş. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.’den müştereken ve müteselsilen tahsili ile ayrı ayrı davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin ise reddine karar verilmiştir.

E) Davacıların Özetle Temyiz Nedenleri;

• 31/08/2013 tarihli harç tamamlama dilekçelerine göre harcını tamamladıkları miktarın tümü üzerinden hüküm tesis edilmesi gerektiğini,

• 23/05/2013 tarihli dilekçenin harç tamamlama dilekçesi olup iş bu dilekçe ile ıslah yapılmadığı, dosya karara çıkacağından somut hesaplamalara göre eksik harcın ikmal edildiği, ancak davanın karara çıkmaması üzerine ve yeniden hesaplama yoluna gidilmesi suretiyle belirlenen miktarlara göre somut dava kapsamında 31/08/2016 tarihli dilekçelerine göre taleplerinin tamamına göre karar verilmesi gerektiğini,

• ... için hesap ve tespit olunan 214.367,81 TL, ... için hesap ve tespit olunan 37.823,59 TL, ... için hesap ve tespit olunan 91.603,59 TL maddi tazminata hükmedilmesi gerektiğini,

• Manevi tazminat miktarının somut olayın münderecatı ve müvekkillerin manevi zararları dikkate alındığında düşük olduğunu,

• ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu, sigortanın kaza tarihini kapsar şekilde yapıldığını,

• Sigorta şirketinin ZMMS ile karşılanmayan miktar yönünden, ihtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamında sorumlu olduğunu,

• ...’ne sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmış olmasının davacılar açısından sorumluluğu kaldırmadığını belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe;

1- Dosyadaki temyiz edenin sıfatına temyiz kapsam ve nedenlerine göre; davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Dava, 14/04/2011 tarihli iş kazası sonucu vefat eden sigortalının eş ve çocuklarının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemesince istinaf incelemesi neticesinde davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğine göre, davalı ... yönetiminde Silifke’den Mut yönüne seyir halinde olan meyve yüklü kamyonun virajın geniş alınması sebebi ile karşı yönden gelen araç şeridine geçtiği, kamyon sürücüsü Süleyman’ın ani manevrası sonucu aracın devrildiği, bu suretle karşı yönde, bölünmemiş karayolunda seyir halinde olan murisin kullandığı kamyona çarptığı.

SGK Başkanlığı tarafından olayın iş kazası olarak kabul edildiği, hak sahibi eş ve çocuklar lehine iş kazası ölüm gelirinin bağlandığı; alınan kusur raporları ve trafik tespit tutanağına göre olayda davacılar murisinin kusuru olmadığı, 34 MRZ 56 plakalı kamyon sürücüsü ...’in % 100 oranında kusurlu bulunduğu; ceza soruşturması aşamasında, maktulün kusursuz olduğu belirtilerek sanık ...’in adli para cezası ile cezalandırıldığı ve kararın onama ilamı ile kesinleştiği; davalı ... tarafından kullanılan, kazaya karışan aracın, davalı ... sigorta şirketi tarafından ihtiyari mali sorumluluk sigortası ile sigortalandığı anlaşılmaktadır.

Karayolları Trafik Kanunu‘ndan kaynaklanan motorlu araç işletenin sorumluluğu bir tehlike sorumluluğudur. Zorunlu mali sorumluluk sigortası ise, motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı

olan sorumluluğunu belli limitler dâhilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türüdür.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A2/g. maddesi uyarınca sorumluluk riski, sigortalının motorlu araç işletilmesinden doğan, kazaya sebep olan mücbir sebepler dahil olaylar ile kazazede, hak sahibi ve diğer ilgili üçüncü kişilerin kusurları çevçevesinde belirlenen tazminat yükümlülüğü olarak tanımlanmıştır. (EK 2.RG-2/8/2016-29789 değişiklik ile)

Bunun yanında Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesinde ise; "sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanunu'na ve umumi hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder" düzenlemesine yer verilmiştir.

Gerek zorunlu mali sorumluluk sigortası, gerekse ihtiyari mali sorumluluk sigortası, motorlu araçların işletilmesi sırasında zarara uğrayan 3. kişilerin zararlarının karşılanması amacını taşımaktadır. Her iki sigortanın da işletene düşen hukuki sorumluluğu teminat altına aldığı gözetildiğinde, işletene hukuken yükletilemeyen zarardan, onun sorumluluğunu teminat altına alan sigortacının sorumlu tutulması da mümkün değildir. KTK'nun 86/1. maddesi gereği ise, işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusursuzluğu oranında sorumluluğunun kalkacağı açıktır. Bu itibarla; ihtiyari mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğunun doğmasının ön şartı da, sigortalı araç sürücüsünün kazada kusurlu olmasıdır.

Neticeten, sigorta şirketinin sorumluluğu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitiyle sınırlıdır. Zira, Kanun'un emredici hükmü gereği yaptırılan zorunlu trafik sigortalarında sigortacı, işletene düşen hukuki sorumluluğu teminat altına aldığına göre, ancak işletenin sorumlu olduğu oranda zarardan sorumlu olacaktır.

Somut olayda, davalı ... tarafından kullanılan, davalı ...Tur. İşl. Gıda Taş. Oto. İnş. İç ve Dış Tic. Ltd.

Şti. 'a ait aracın, davalı sigorta şirketi tarafından sigorta edildiği, davalı araç şoförü Süleyman‘ın olayda % 100 oranında kusurlu bulunduğu, işçinin ölümü nedeniyle hak sahipleri tarafından destekten yoksun kalma ve manevi tazminatlar için dava açıldığı, Yerel Mahkeme tarafından davalı sigorta şirketinin maddi tazminatlardan poliçe limiti ile sınırlı, taleple bağlı şekilde sorumlu tutulduğu anlaşılmakla;

davalı sigorta şirketi tarafından 34 MRZ 56 plakalı kamyon için akdedilen genişletilmiş ticari kasko sigorta poliçesi kapsamında müteveffanın içinde bulunduğu araç maliki Karayolları 5.Bölge Genel Müdürlüğü’ne 14.06.2011 tarihinde banka yolu ile gönderildiği belirtilen 50000 TL’nin kombine limit klozu karşılığında, araç hasarı için ödendiği davalı sigorta şirketi tarafından istinaf dilekçesinde iddia edilmekle, Mahkemece ödemenin hangi kloza dayandırıldığı ve kapsamı araştırılmadan, ...’ne yapılan ödemenin davacılara aktarılmak üzere destekten yoksun kalma tazminatlarını ifa amacı ile ödenip ödenmediği netleştirilmeden,

bu kapsamda davalı sigorta şirketinin davacılara yönelik sorumluluğunun sınırları irdelenmeden davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesi ile hüküm tesisi usule ve yasaya aykırı olmuştur.