Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2019/6551 K.2020/1539

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı ... San.Tes.İnş.San.Ltd. Şti'nde imalat montaj işçisi olarak çalışmakta iken 04/08/2010 tarihinde iş kazası geçiren müvekkilinin maluliyet oranının tespitini talep etmiştir.

B)Davalı Cevabı:

Davalı ...Ş vekili cevap dilekçesinde özetle, davalı şirketin davacının uğramış olduğu iş kazasının meydana gelmesinde herhangi bir kusur veya sorumluluğu bulunmadığını, davacının diğer davalılardan Deran Sanayi Tesisleri İmalat ve Montaj İnş.Taah.Turizm Ltd Şti'nin çalışanı olduğunu, iş kazasının diğer davalı ... Mühendislik A.Ş. vekili A.Ş.'nin şantiyesinde meydana geldiğini, davacının geçirdiği iş kazasından sonra tüm tedavilerinin yapıldığını, kendisinin tam olarak sağlığına kavuştuğunu, mahkemenin yetkisiz olması nedeniyle yetki itirazında bulunduklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Mühendislik A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirketin işçisi olmadığını, davacının işvereninin davalı ... Sanayi Tesisler İmalat ve Montaj İnşaat Taah. Ltd. Şti. olduğunu, aralarında 02/11/2009 tarihinde küre tankı montajı işinin anahtar teslimi yapılması konusunda sözleşme imzalandığını, davacının kendi kusuruyla meydana gelen kazada tedavi gördüğünü ve bir süre sonra iyileştiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca davacının meslekte kazanma gücü kaybının %0 olarak belirlendiğini, meydana gelen kazada davacının kusurlu olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı (Tasfiye Halinde) Deran Sanayi Tesisleri İmalat ve Montaj İnş.Taah.Turizm Ltd Şti vekili cevap dilekçesinde özetle , dava açma süresinin 02/04/2012 tarihinde sona erdiğini, davacının 04/08/2010 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu meslek kazanma gücü kaybının %0 olarak belirlendiğini, davacının iş kazası sonrasında iyileştiğini ve çalışabilir durumda olduğunu, 21/03/2011 tarihinde iş başı yapması gerektiği halde işe başlamadığını, bu süre içinde rapor da getirmediğinden ve haklı bir mazeret de göstermediğinden 31/03/2011 tarihi itibariyle iş akdinin feshedildiğini, davacıya iş sağlığı ve güvenliği konusunda gerekli eğitimlerin verildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili Kurumca davacının geçirdiği iş kazası sonucunda meslekte kazanma gücü kaybının %0 oranında olduğunun tespit edildiğini, kaza sonrası kazazede işçi de herhangi bir kalıcı hasar bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

C)İlk Derece Mahkemesi Kararı:

Mahkemece Davanın kabulü ile Davacının 04/08/2010 tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücünü %9 oranında kaybetmiş sayılacağının tespitine karar verilmiştir.

D)Bölge Adliye Mahkemesi Gerekçesi ve Kararı:

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı tarafların istinaf başvurusunda bulunmaları üzerine, “5510 sayılı Yasanın 19/1 maddesinde, "İş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücü en az % 10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalı, sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanır." düzenlemesine yer verilmiş olup;

% 10 oranını bulmayan işgöremezlik oranının sürekli işgöremezlik gelirine hak kazanılması olanağı doğurmadığı yönü gözetildiğinde, bu oranın altındaki bir tespitin SGK Başkanlığı'nın kısa vadeli sigorta kolları kapsamındaki yasal yükümlülükleri üzerinde değişiklik yaratma olasılığı bulunmadığından,

Kurum tarafından %0 olarak belirlenmiş olan işgöremezlik oranının % 9 olarak belirlendiği yargılama süreci sonucunda, davalı SGK Başkanlığı'nın yukarıdaki yasal düzenlemeler gereği sorumluluğu yoluna gidilemeyeceğinden, davalı SGK Başkanlığı aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği” gerekçesiyle “:Davacı vekili ile SGK Başkanlığı'nın istinaf başvurusunun Kabulüne, diğer davalıların istinaf başvurularının reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nun 353/1-b-3 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Davalı SGK Başkanlığı hakkındaki davanın Reddine,

Diğer davalılar aleyhine açılan davanın KABULU ile davacının 04/08/2010 tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücünü %9 oranında kaybetmiş sayılacağının tespitine,” karar verildiği anlaşılmıştır.

E)Temyiz Sebepleri:

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; hükme esas alınan adli tıp raporundaki davacının meslek grup numarasının 1 olarak hesaplandığı, halbuki müvekkilinin ağır metal kaynakçılık işi yaptığından ağır işçi olduğunu, oysa 1 olan meslek grup numarasının B cetvelinde düz işçi olarak göründüğünü, bu nedenle müvekkilinin meslek grup numarasının mahkemece belirlenmesi gerektiğini, Adli Tıp Raprunun maddi hataya dayalı düzenlendiği,

taraflarınca Dokuz Eylül Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalı öğretim üyesinden alınan bilimsel mütalaada müvekkilin psikiyatrik incelemesinin yapılmadığını, hükme esas alınan raporun hiçbir sebep gösterilmeden meslekte kazanma gücü kaybı oranında 1/2 indirim yapıldığını tespit ettiği dikkate alınarak mütalaa gözetilmek suretiyle yeniden rapor alınması gerektiğini beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı (Tasfiye Halinde) Deran Sanayi Tesisleri İmalat ve Montaj İnş.Taah.Turizm Ltd Şti vekili temyiz dilekçesinde özetle; Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu'ndan alınan raporda, davacının fiziki muayenesinin yapılmadığını, davacının sağlam olan sağ kolunda da süpinasyon hareketinin yarı yarıya azalmış olduğu görüşü ile 1/2 takdir hakkı kullanarak meslekte kazanma gücü kaybının %9 olarak belirtildiği, SGK Yüksek Sağlık Kurulunun raporu ile ATK 3.İhtisas Dairesi'nin düzenlediği raporlarla çelişki yaratıldığı, çelişkinin giderilmediğini davacının iş kazası sonucunda iyileşerek çalışır hale geldiğini beyanla, kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... Mühendislik A.Ş. Vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge adliye mahkemesi kararının yeterli gerekçe içermediğini, davacının müvekkil şirketin işçisi olmadığını, hükme esas alınan adli tıp kurumu genel kurul raporunun objektif ve denetime elverişli bir şekilde düzenlenmediğini, SGK maluliyet raporlarının dikkate alınması gerektiğini, beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ...Ş., yerel mahkeme kararının hükmüne esas aldığı Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu raporunun objektif ve denetime elverişli olmadığını, müvekkil şirketinin bir kusuru olmamasına rağmen sorumlulukları olmadıkları halde vekalet ücreti ve yargılama giderlerine aleyhlerine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

F) Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlerle temyiz kapsam ve nedenlerine göre; davalı (Tasfiye Halinde) Deran Sanayi Tesisleri İmalat ve Montaj İnş.Taah.Turizm Ltd Şti, Tekfen İmalat Mühendislik A.Ş. ve Petrol Ofisi A.Ş., vekillerinin tüm, davacı vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine

2- Dava 04/08/2010 tarihli iş kazası sonucu oluşan sürekli iş göremezlik oranının tespiti istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince tüm davalılar yönünden davanın kabulü ile davacının %9 oranında sürekli iş göremezlik oranının tespitine karar verilmişken; Bölge Adliye Mahkemesince sürekli iş göremezlik oranı %10’u aşmadığı için davanın SGK yönünden reddine diğer davalılar yönünden davacı lehine ilk derece mahkemesi kararında belirtilen şekilde karar verildiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre davacının 04/08/2010 tarihinde geçirdiği iş kazası nedeniyle Kocatepe Sosyal Güvenlik Merkezinin 01/08/2011 tarihli raporuyla Yüksek Sağlık Kurulunun 25/09/2013 tarihli raporlarına göre davacının sürekli iş göremezlik oranının tespitini gerektirir bir maluliyetinin olmadığının tespit edildiği, Adli Tıp 3. İhtisas Kurulu’nun 25/04/2014 tarihli raporunda sürekli iş göremzlik oranının %6,3 olarak tespit edildiği, Ali Tıp Genel Kurulunun 15/01/2015 tarihli raporunda Meslek Grup Numarası 1 kabul edilerek, çoğunluk görüşüne göre (Sol kolundaki arızasının sağ kolla mukayese edildiğinde;

kişinin muayenesinde sağlam sağ kolunda da supinasyon hareketinin yarı yarıya azalmış olduğu birlikte değerlendirilmiş 1/2 takdir hakkı kullanılarak) %9, tek hekim tarafından düzenlenen muhalefet görüşüne göre ise (11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği VII. Liste arıza sıra no 14a’da supinasyonun hiç yapılamadığı durumun tanımlandığı ve 16 arıza ağırlık ölçüsünün mevcut olduğu,

Adlî Tıp Kurumu 3. Adlî Tıp İhtisas Kurulu’nda 07.03.2014 tarihinde yapılan muayenesinde 0° supinasyon (hareketsizlik) tespit edilen kişide kaza öncesine ait muayene bulgusu olmadan kolundaki supinasyon hareketinin ½’sini kaybetmiş gibi kabul edilip maluliyette yarı yarıya azaltmaya

gidilmesinin uygun olmayacağından) %17,2 oranında sürekli iş göremezlik oranının tespiti gerektiğinin belirtildiği, Bölge Adliye Mahkemesince Adli Tıp 2. Üst Kurulundan (Yani Eski adıyla Genel Kuruldan) alınan 21/02/2019 tarihli raporda ise Meslek Grup Numarası 10 olarak alındığında simge ‘A’ olduğundan önceki Genel Kurulun çoğunluk sonucu ve muhalefetli sonucunda değişikliğe yol açmayacağının oy birliği ile mütalaa edildiği anlaşılmıştır. Somut olayda uyuşmazlık SGK’nın davalı olarak davada yer alıp almayacağı noktaında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere 5510 sayılı Yasa’nın 19. maddesine göre iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum sağlık kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalının sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanacağı,

iş kazası ve meslek hastalığı sonucu sürekli iş göremezlik hallerinde meslekte kazanma gücündeki kayıp oranının belirlenmesine ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esasların Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği bildirilmiştir.

Bu yasal düzenleme gereğince düzenlenen Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 45. maddesinde sürekli iş göremezlik gelirinin iş kazası veya meslek hastalığı sonucu oluşan hastalık ve özürler nedeniyle Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurulları tarafından verilen raporlara istinaden Kurum Sağlık Kurulunca meslekte kazanma gücü en az %10 oranında azalmış bulunduğu tespit edilen sigortalıya bağlanacağı bildirilmiştir

Sürekli iş göremezlik oranının tespitine ilişkin davanın asıl amacı, 506 ve 5510 sayılı Yasa gereğince sigortalıya sürekli işgöremezlik geliri bağlanmasının teminine yöneliktir. Diğer yandan sürekli işgöremezlik oranının tespiti işverenin dahi hak alanını ilgilendirir. Zira işveren kusurlu ve sigortalının sürekli işgöremezlik oranı en az %10 ise, kurum sigortalının sürekli işgöremezlik oranına göre bağladığı gelirin peşin değerini işverenden isteyebilecektir.

Dava konusu olan hukuki ilişki birden fazla kişi arasında ortak olup da, bu hukuki ilişki hakkında mahkemece bütün ilgililer için aynı şekilde ve tek bir karar verilmesi gereken hallerde, dava arkadaşlığı maddi bakımdan zorunludur. Burada dava arkadaşları arasındaki hukuki ilişki son derece sıkı olup Mahkeme, mecburi dava arkadaşlarının hepsi hakkında aynı ve bir tek karar verir.

Sürekli işgöremezlik oranının tespiti istemine ilişkin dava sonucunda mahkemece verilecek hüküm gerek işverenin gerekse Sosyal Güvenlik Kurumu'nun hak alanını etkileyeceğinden işveren ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmaktadır.

Somut olayda, davaya konu iş kazası nedeniyle sürekli iş göremezlik oranı tespitinin SGK’nın hak alanını ilgilendirmesi nedeniyle SGK’nın mecburi dava arkadaşı olduğu gözetilerek onun aleyhine de karar verilmesi gerekirken, Bölge Adliye mahkemesince davacının sürekli iş göremezlik oranının %10’u aşmadığı gözetilerek reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Yapılacak iş , davacının iş kazası nedeniyle tespit edilen sürekli iş göremezlik oranından SGK’nın hak alanını da etkilemesi nedeniyle bu davalı yönünden de kabul kararı vermekten ibarettir.

Bölge Adliye Mahkemesince bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın, karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve Bölge Adliye Mahkemesi hükmü bozulmalıdır.