Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/10614 K.2012/11602

Davacı vekili, müvekkilinin iş sözleşmesinin işverence haklı sebebe dayanılmaksızın feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve müvekkilinin işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücret ve diğer haklarının belirlenmesini istemiştir.

Davalı Yapı Kredi Bankası A.Ş. vekili, müvekkili bankanın dava dışı ... A.Ş. ile imzaladığı hizmet alım sözleşmesi ile bankanın asli işi olmayan bazı teknik işleri bu şirketten aldığını, diğer davalı ..... Tic. Ltd. Şti.' nin, dava dışı..... A.Ş. bankaya temin etmiş olduğu teknik destek hizmet firması olduğunu, davacının diğer davalı şirket işçisi olarak çalıştığını ve iş sözleşmesinin davalı ...... Tic. Ltd. Şti. tarafından, müvekkili bankadan bağımsız aldığı işletmesel karara istinaden sonlandırıldığı savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...... Tic. Ltd. Şti. vekili davalı bankanın data girişlerinin el ürünü olmayan teknoloji ile desteklenmesi hususunda dava dışı bir başka firma ile anlaşma yapması ve kredi kartları bilgi işlem biriminin bu firmaya devredilmesi sebebi ile bankadaki faaliyetlerinin son bulduğunu, davacının iş sözleşmesinin bu sebeple feshedildiğini savunmuştur.

Mahkemece; davacının gerekli görüldüğü takdirde hizmet içi eğitim verilmek sureti ile başka birimlerde değerlendirme imkanı bulunup bulunmadığının yeterince araştırılmadığı, feshe son çare olarak başvurulması ilkesine uygun hareket edilmediği gerekçesi, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış olanaklarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini olanaksız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma olanaklarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Dosya içeriğinden, ofis destek elemanı olan davacının 01.12.2006 tarihinden itibaren davalı ...... Ltd. Şti. işçisi olarak çalıştığı ve iş yerinde yapılan reorganizasyon çalışması sebebi ile kadro daraltılmasına gidildiği gerekçesi ile iş sözleşmesinin 01.12.2010 tarihinde feshedildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davalı alt işverenin yaptığı bir kısım işlerin asıl işveren olan davalı banka tarafından, başka bir firmaya verilmesi sebebiyle istihdam fazlalığı oluştuğu, davacının iş sözleşmesinin bu sebeple 4857 sayılı Kanun'un 17 ve devamı maddeleri gerekçe gösterilerek feshedildiği anlaşılmaktadır. Asıl iş veren bankanın reorganizasyon kapsamında bir kısım işleri dava dışı firmaya vermesi olgusu alt işveren yönünden geçerli fesih nedeni oluşturur.

Ancak bu sonuca ulaşabilmek için alt işverenin başka iş yeri bulunup bulunmadığı ve davacıyı bu iş yerinde değerlendirme imkanının mevcut olup olmadığının araştırılması gerekir. Her ne kadar dosyada bilirkişiden görüş alınmış ise de raporda bu yönde bir irdeleme yapılmamıştır.

Davalı bankanın yeniden yapılandırma sebebiyle davacının çalıştığı bölümdeki işleri dava dışı firmaya verip vermediği tespit edilmeli, verilmiş ise buna dair belgeler getirtilerek davacının işinin bu kapsamda kalıp kalmadığı araştırılmalı ve kaldığının belirlenmesi durumunda alt işverenin başka iş yeri olup olmadığı saptanmalı, varsa davacının bu iş yerinde çalıştırılması imkanın olup olmadığı belirlendikten sonra tüm deliler birlikte değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi bozma sebebidir.