Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/11096 K.2011/4773

Davacı vekili, müvekkilinin işvereninin SGK kayıtlarında ....AŞ olarak görünse de gerçekte bu işyerini devralan .... San ve Tic AŞ olduğunu iddia ederek, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliği ile işe iadesine, çalıştırılmadığı süre için en çok dört aylık ücret ve diğer hakları ile işe başlatmama tazminatının belirlenmesini istemiştir.

Davalı, davacının işçileri olmadığını, iş sözleşmesinin kendilerince feshedilmediğini, husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dava dışı .... AŞ ve davalı ....San ve Tic AŞ ‘nin yöneticileri arasında bağ bulunduğu, davalı şirket ile .... AŞ arasında devir ilişkisi bulunduğu, feshin haklı ve geçerli nedene dayanmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 18.maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

İşletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan sebepler; sürüm ve satış olanaklarının azalması, talep ve sipariş azalması, enerji sıkıntısı, ülkede yaşanan ekonomik kriz, piyasada genel durgunluk, dış pazar kaybı, ham madde sıkıntısı gibi işin sürdürülmesini olanaksız hale getiren işyeri dışından kaynaklanan sebeplerle yeni çalışma yöntemlerinin uygulanması, işyerinin daraltılması, yeni teknolojinin uygulanması, işyerinin bazı bölümlerinin kapatılması ve bazı iş türlerinin kaldırılması gibi işyeri içi sebeplerdir.

İşletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan sebeplerle sözleşmeyi feshetmek isteyen işverenin fesihten önce fazla çalışmaları kaldırmak, işçinin rızası ile

çalışma süresini kısaltmak ve bunun için mümkün olduğu ölçüde esnek çalışma şekillerini geliştirmek, işi zamana yaymak, işçileri başka işlerde çalıştırmak, işçiyi yeniden eğiterek sorunu aşmak gibi varsa fesihten kaçınma olanaklarını kullanması, kısaca feshe son çare olarak bakması gerekir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 20.maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli nedene dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Davacı işçi 18.1.2006 tarihinden beri kaynakçı olarak, ...Gurubuna ait ... AŞ’nde çalıştığı, kayıtlara göre bu şirketin ünvanının 22.1.2010 tarihinde .. AŞ olarak değiştiği ve bu şirket tarafından davacının çalıştığı ... tesislerinde bundan sonra işçi çalıştırılmayacağı ve davacının çalıştığı işin şirket bünyesinde yürütülmeyeceğinden söz edilip, pozisyonunun iptal edilerek iş sözleşmesinin 31.3.2010 tarihinde feshedildiği bildirilmiştir.

Somut olayda dava, .... San ve Tic AŞ’ne yönetilerek açılmıştır. Ancak kayıtlarda işverenin davalı şirket değil dava dışı ....AŞ olduğu görülmektedir. Mahkemece tanık beyanları değerlendirilerek davacının gerçek işvereninin dava dilekçesinde davalı gösterilen ..... San ve Tic AŞ olduğu kabul edilmiş ise de davalı ile kayıtlarda işveren olarak görünen dava dışı ....AŞ arasındaki ilişki açıklığa kavuşturulmadan ve özellikle ....

AŞ'nin davaya karşı iddia ve savunmaları belirlenmeden sonuca gidilmesi yerinde görülmemiştir. Somut olayda doğru bir sonuca ulaşılabilmesi ve gelecekte başka hukuki uyuşmazlıklara yol açılmaması için husumetin yaygınlaştırılarak davanın dava dışı ....

AŞ’ne de yöneltilerek davalı yanında yer alması sağlanmalı, davaya karşı iddia ve savunmaları dinlenmeli ve göstereceği deliller toplanarak her iki şirket arasında geçerli bir asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunup bulunmadığının tespit edilmelidir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda saptanan her iki şirket arasındaki bağlantı ve devir ilişkisini ortaya koymaya yönelik dayanak işyerlerinin şirket ana sözleşmeleri, varsa hisse devirlerine dair sözleşmeler, işçi nakilleri ve görevlendirmelerine dair kayıtlar ile SGK işyeri dosyaları getirtilerek, yapılacak değerlendirme ile iki şirket arasındaki ilişki somut olarak ortaya konularak bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme araştırma ile sonuca gidilmesi hatlı olup bozma nedenidir.