Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/13848 K.2012/6589

Davacı vekili, iş sözleşmesinin haklı ve geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, boşta geçen süre ücret ve diğer haklar ile işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminatın belirlenmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının davalı şirkette CNC operatörü olarak çalıştığını, CNC grubunda 3 grup makine olduğunu, davacı dik işlem operatörü olup, dik işlem makinelerinin ise 5 çeşit olduğunu, alınan siparişlerin değişik makinelerde ve farklı yoğunluklarda çalışılmasını gerektirdiğinden,

bazen ihtiyaç duyulan makinelerin operatörlerinin üretime yetişemezken, ihtiyaç duyulmayan bir makinenin operatörünün ise neredeyse boş oturduğunu, mümkün olduğunca esnek bir çalışma modeli oluşturulması ve operatörlerin bir makine yerine aynı gruptaki diğer makinelerin tamamını veya en azından bir kısmını da kullanabildiği bir sisteme geçilmesi yönünde işletmesel bir karar alındığını, üretimde çalışan 16 operatörün davacı dışındaki diğer 15'inin birden fazla makineyi kullanabildiğini,

diğer CNC grubu operatörleri gibi davacının da birden fazla makineyi kullanabilmesine yönelik alınan kararın davacıya da 16/12/2009 günü üretim müdürü tarafından yazılı olarak bildirildiğini ve iki ay süreyle alacağı eğitim ve hedefler konusunda açıklama yapıldığını, davacının aynı gün yazılı olarak verdiği cevapta "diğer makinelerin eğitimini almaya sağlığının elvermediğini, yeni alınanların ücretleri ile ilgili haksız bulduğu adaletsizlik giderilmezse bu eğitimi almayacağını" belirttiği, yazıya eklediği bir notla da" ücretle ilgili adaletsizlik giderilirse diğer makinelerin yürütümüne yardımcı olacağını...,

bu yaklaşımı uygun bulunmazsa gereğinin yapılmasını" talep ettiğini, kabul edilmesi mümkün olmayan böyle bir cevap karşısında davacıdan savunmasının istenildiğini ve yazılı savunmalarında da yine yazılı olarak birebir aynı cevapları verdiğini, davacının endüstri meslek lisesi torna tesviye bölümü mezunu olup, eğitim alması istenen makinaları da kullanabilecek temel eğitime sahip olduğunu, feshin gerekçeli, detaylı ve geçerli olduğunu ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, işverence davacının çalışmakta olduğu tezgahla birlikte birkaç tezgahı idare etmesi kararı alınarak işyerinde bulunan diğer tezgahlarla ilgili gerekli oryantasyon eğitiminin verileceğinin davacıya yazılı olarak bildirildiği, davacının yazılı ve sözlü beyanlarında gerek sağlığının elvermemesi,

gerekse işyerine alınmış diğer elemanlara takdir edilen ücretlerin adaletsiz olması ve kendisine takdir edilen ücretin uygun olmamasından dolayı kendi tezgahı hariç diğer tezgahları da müştereken yürütme işini yapmayacağını beyan ettiği, işyerinde davacı gibi çalışan CNC Operatörleri birden fazla tezgahta çalıştıkları,

bilirkişi raporuna göre davacının işveren tarafından görevlendirilen tezgah veya tezgahlarda gerekli eğitimi gerekli zamanda verildikten sonra çalışmasının teknik ve işçi sağlığı açısından sakıncasının olmadığının bildirildiği,davacıdan çalışmakta olduğu tezgahın yanında birkaç tezgaha daha bakmasının istenmesinin iş şartlarında esaslı değişiklik olmayıp, işçinin sağlığı açısından da bir sorun teşkil etmediği, davacının hatırlatıldığı halde görevlerini yapmamakta ısrar ettiği, buna göre de iş sözleşmesinin geçerli sebeple feshedildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Uyuşmazlık iş sözleşmesinin işverence haklı nedene dayalı olarak feshedilip feshedilmediği noktasındadır.

4857 sayılı İş Kanunu'nun 25/II. maddesinde, " Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri: a) İş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri için gerekli vasıflar veya şartlar kendisinde bulunmadığı halde bunların kendisinde bulunduğunu ileri sürerek, yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler veya sözler söyleyerek işçinin işvereni yanıltması. b) İşçinin, işveren yahut bunların aile üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak sözler sarfetmesi veya davranışlarda bulunması,

yahut işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ihbar ve isnadlarda bulunması.c) İşçinin işverenin başka bir işçisine cinsel tacizde bulunması. d) İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması veya 84 üncü maddeye aykırı hareket etmesi. e) İşçinin, işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlarda bulunması. f) İşçinin, işyerinde,

yedi günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemesi. g) İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi. h) İşçinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi. ı) İşçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden işin güvenliğini tehlikeye düşürmesi,

işyerinin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması." hallerinde iş sözleşmesinin işverence haklı nedene dayalı olarak feshedilebileceği düzenlenmiştir.

Dosya içeriğinden, davacının 08/09/2005-23/12/2009 tarihleri arasında CNC operatörü olarak çalıştığı, iş sözleşmesinin 23/12/2009 tarihli fesih bildirimi ile "davacının şirkette 08/09/2005 tarihinden itibaren CNC Dik İşlem Operatörü olarak çalıştığı, iş 4857 sayılı Kanun'un 25/2 maddesinin h alt bendi gereğince yapmakla ödevli olduğu görevleri hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar ettiği nedeniyle feshedildiği, işverence CNC grubunda 3 grup makine olduğu, dik işlem makinelerinin 5 çeşit olduğu, alınan siparişlerin değişik makinelerde ve farklı yoğunluklarda çalışılmasını gerektirdiğinden,

bazen ihtiyaç duyulan makinelerin operatörlerinin üretime yetişemezken, ihtiyaç duyulmayan bir makinenin operatörünün ise neredeyse boş oturduğu, mümkün olduğunca esnek bir çalışma modeli oluşturulması ve operatörlerin bir makine yerine aynı gruptaki diğer makinelerin tamamını veya en azından bir kısmını da kullanabildiği bir sisteme geçilmesi yönünde işletmesel karar aldığı,davacının birden fazla makineyi kullanabilmesine yönelik alınan kararın davacıya 16/12/2009 tarihinde yazılı olarak bildirildiği,

iki ay süreyle alacağı eğitim ve hedefler konusunda açıklama yapıldığı,davacının, aynı gün yazılı olarak verdiği cevapta "diğer makinelerin eğitimini almaya sağlığının elvermediğini, yeni alınanların ücretleri ile ilgili haksız bulduğu adaletsizlik giderilmezse bu eğitimi almayacağını" belirterek, yazıya eklediği bir notla da" ücretle ilgili adaletsizlik giderilirse diğer makinelerin yürütümüne yardımcı olacağını..., bu yaklaşımı uygun bulunmazsa işyerinde başka pozisyonlarda çalışabileceğini beyan ettiği, davacının endüstri meslek lisesi torna tesviye bölümü mezunu olduğu,

davacının ağır ve tehlikeli işlerde çalışabileceğinin işyeri hekimince yapılan periyodik muayenelerde tesbit edildiği, İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesince verilen 19.02.2010 tarihli özürlü sağlık kurulu raporunda, davacının opere servikal HNP+Füzyon hastalığı sebebiyle %8 oranında tüm vucudunun fonksiyon kaybına uğradığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacının İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesince verilen sağlık raporu dikkate alınarak, teklif edilen işin davacıya uygun olup olmadığı araştırılarak, gerektiğinde işyerinde keşif yapılarak doktor bilirkişisininde içinde bulunduğu bilirkişi heyetinden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.