Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/16097 K.2012/13590

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmadan işverence feshedildiğini ... sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, boşta geçen süre ücret ve diğer haklar ile işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminatın belirlenmesini istemiştir.

Davalı vekili, iş sözleşmesinin haklı ve geçerli sebeplerle feshedildiğini, şirkette iş güvenliği şartlarının uygulandığını, çalışanlara iş güvenliği riski olması durumunda işi durdurma ve çalışmama hakları olduğunun eğitimlerde anlatılarak, iş güvenliğine dair verilen ekipmanları kullanması gerektiğinin hatırlatıldığını, davacının çalışmaları sırasında iş güvenliğini riske sokacak şekilde çalıştığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, davacının işyerinde çalışma sırasında iş güvenliği kurallarına devamlı riayet ettiğinin anlaşıldığı, işyerinde gereksız bahaneler ile devamlı tutanakların düzenlenmekte olduğu, çalışırken devamlı olarak çizilebilen gözlüklerin değiştirilmesinin işyeri yetkililerinden istendiğinde geçiştirildiği ve davacının davalı işyerinde yaptığı iş itibari ile de çizik gözlük ile çalışmasının mümkün olmadığı da dikkate alınarak işverenin fesih sebebi olarak gösterdiği hususların yerinde olmadığı ve feshin geçerli sebebe dayanmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında iş sözleşmesinin feshinin geçerli nedene dayanıp dayanmadığı uyuşmazlık konusu olup, normatif dayanak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 18 ve devamı maddeleridir.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesine göre otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işveren, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorundadır.

4857 sayılı Kanun’un 18. maddesi bakımından işçinin davranışlarından kaynaklanan sebepler, işçinin aynı Kanun'un 25/II. maddesinde öngörülen sebepler niteliğinde ve

ağırlığında olmayan, işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen, sözleşmeye aykırı davranışlarıdır. İşçinin davranışı ancak işyerinde olumsuzluklara ... açması halinde geçerli sebep olabilir. İşçinin sosyal açıdan olumsuz bir davranışı, toplumsal ve etik açıdan onaylanmayacak bir tutumu işyerinde üretim ve iş ilişkisi sürecine herhangi bir olumsuz etki yapmıyorsa geçerli sebep sayılamaz.

4857 sayılı Kanun’un 20. maddesinin ikinci fıkrasına göre feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir. İşçi, feshin başka bir sebebe dayandığını iddia ettiği takdirde, bu iddiasını ispatla yükümlüdür.

Dosya içeriğinden, davacının 01/11/2006-20/04/2011 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde pres operatörü olarak çalıştığı, iş sözleşmesinin 20.04.2011 tarihli fesih bildirimi ile, disiplin kurulunun, davacının 13.04.2011 tarihinde çalışırken koruyucu iş güvenliği ekipmanını (gözlük) takmaması sebebiyle durumunu değerlendirmek üzere toplandığı,

davacının iş güvenliği kurallarının sözlü ve yazılı olarak defalarca hatırlatılmasına ve birden fazla aynı konu ile ilgili (iş güvenliği ekipmanlarını kullanmamak) disiplin cezası verilmiş olmasına rağmen davranış ve tutumunu değiştirmek yada iyileştirmek için çaba göstermediği kanaatine varıldığı,haklı nedenle fesih şartlarının oluşmasına karşın bu konuda art niyetli olmadığı fakat kurallara uyum konusundaki davranışlarınıda değiştirmediği değerlendirilerek 4857 sayılı Kanun'un 17 ve 18. maddelerince tazminatları ödenerek 20.04.2011 tarihi itibariyle feshedildiği,

19.04.2011 tarihli disiplin kurulu kararında, davacının aldığı ihtar ve cezalar ile geçirdiği iş kazası değerlendirilerek, davacının defalarca sözlü ve yazılı olarak uyarılmasına karşın davranış ve tutumunu değiştirmek ya da iyileştirmek için çaba göstermediği kanaatine varıldığı, tekrarlayan uygunsuzlukların devam etmesi sebebiyle disiplin cezalarının çözüm olmadığı, davacıya uyarı vermek yerine 4857 sayılı Kanun'un 25/II-d maddesince iş sözleşmesinin tazminatlı feshedilmesine karar verildiği, 19.10.2010 tarihinde davacının baret ve gözlük takmadığı sebebiyle savunmasının alındığı, davacıya bir yevmiye para cezası uygulanması yapılması,

preste yaşanan iş kazalarını araştırarak üç iş kazasını görsel dökümanlarla preste çalışan beş operatöre ay sonuna kadar ilgili kazalarla ilgili bilgilendirme eğitimi şeklinde vermesi ve eğitim katılım listesini İnsan Kaynakları birimine ulaştırmasına karar verildiği,

13.09.2007 tarihinde gözlük kullanmama sebebiyle, 13.09.2007 tarihinde, çalışma talimatlarına uymama üretim başlangıç kontrol ve ölçümlerini yapmama sebebiyle, 31.12.2007 tarihinde ubk formu doldurmama ve çalışma talimatlarına uymama sebebiyle, 15.01.2010 tarihinde, gözlük kullanmama sebebiyle, 24.08.2010 tarihinde, paydos saati olmadan işini erken bırakması sebebiyle, 19.10.2010 tarihinde, baret ve gözlük kullanmama sebebiyle, 21.03.2011 tarihinde, çalışma kurallarına uymama, beş dakika çay molasını yirmi dakika olarak kullanma sebebiyle, 13.04.2011 tarihinde, gözlük ve baret kullanmadığı sebebiyle ihtarlar verildiği,

09.10.2010 tarihinde yağlı ekipman kullanması sebebiyle iş kazası geçirdiği, davacıya 21.10.2010 tarihinde işgüvenliği ile ilgili eğitim verildiği, davacının savunmasında, kullandığı gözlüğü yerinde bulamadığını, diğer gözlüğüde çizik olduğu için takmadığını beyan ettiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacıya işgüvenliği konularında eğitimler verilmesine rağmen, fesihten önce gözlük ve baret kullanmadığı sebebiyle dört ayrı tarihte ihtar verildiği, ihtarlara rağmen fesih tarihinde yine gözlük kullanmadan çalıştığı, iş sözleşmesinin bu olumsuz davranışları sebebiyle geçerli sebeple feshedildiği anlaşılmış olup, mahkemece davacının işgüvenliği kurallarına uyduğunun anlaşıldığı, işverence işten çıkarmadan önce asılsız tutanaklar tutularak feshe gerekçe oluşturulduğu nedeniyle feshin geçersizliğine karar

verilmiş ise de, davacının çalışırken takması gereken iş gözlüğünü takmadığı sebebiyle 2007, 2010 ve 2011 yıllarında ihtar edildiği, buna rağmen iş gözlüğünü takmamaya yönelik olumsuz davranışını sürdürerek iş güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, bu durumun işyerinde işin görülmesini önemli ölçüde olumsuz etkileyen, sözleşmeye aykırı davranışlar niteliğinde olduğu ve tecrübeli bir işçinin iş güvenliğini ihlal eden davranışlarına işverenin katlanmak zorunda olmadığı da düşünüldüğünde, geçerli sebeple fesih şartlarını oluşturduğu gözetilmeden hatalı değerlendirme ile davanın reddi yerine kabulüne dair yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.