Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2011/5193 K.2011/3569

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili , Karşıyaka 2.İş Mahkemesinde açmış olduğu işçilik haklarına ait alacak davası nedeniyle iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, boşta geçen süre ücret ve diğer haklar ile işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminatın belirlenmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacının iş akdinin işverence İş Yasasının 25.maddesi uyarınca haklı nedenle feshedildiğini, davacının kütük akış işini kontrol etme işi sırasında elektrik arızasına zamanında müdahale etmemesi nedeniyle 120 ton üretim kaybına ve 44 dakika duruşa sebebiyet verdiğini, son derece basit bir müdahaleyi zamanında yapmadığını, hiçbir ilgisi olmamasına rağmen müvekkil şirkete karşı açmış olduğu başka bir davayı bu dava ile irtibatlandırdığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece,davacının iş akdinin feshine gerekçe olarak gösterilen arızanın davacının herhangi bir hatasından kaynaklanmadığı,davacının kumanda odasında normal pano operatörlüğü görevini ifa ettiği sırada kütük demirlerin nakledildiği, kütük itici arabada elektirik arızasının meydana gelmesi sonucu sistemin kendiliğinden durduğu ve kütük demirlerin bir üst platforma çıkamadığı, SDM de 4 ayrı kütük yolunun olduğu, bunlardan 4. yolun makas arızası nedeniyle kapalı olduğu; dava konusu arızanın meydana gelmesinden makine bakım formeni, mühendis ve şefleri ile işletme genel formeni, işletme mühendisi ve çelikhane işletme şefinin de haberdar olduğu,

bu yetkililerin davacıya durumu idare etmesini söyledikleri; ayrıca SDM de bulunan kütük yollarındaki transfer rolelerinde bazı arızalar olduğu ve kütüklerin roleler üzerinde ilerlerken sorunlar yaşandığı, bu arızaların birkaç haftadan beri devam ettiği, mevcut sistemin işyerinin kuruluşundan beri mevcut olan üretim hattı olması nedeniyle ayda birkaç kez arıza yaptığı, dava konusu olay sırasında da söz konusu arızaların devam etmekte olduğu, davacının işyerinde panocu olarak çalıştığı,kumanda odasında kütük itici arabasında kalan kütükleri manuel olarak üst platforma aktarabilecek bir kumanda kolunun (gross kolları) mevcut olduğu,

otomatik olarak üst platforma çıkması gerekirken, arıza nedeniyle üst platforma çıkmayan kütük demirlerin

kumanda odasında bulunan gross kollarının yukarı kaldırılması ile manuel olarak üst platforma çıkarılmasının mümkün olduğu, davacının meydana gelen arızaya bu yolla müdahale etme imkanı bulunduğu ancak uyuşmazlık konusu olay tarihinde sistemde uzun zamandan beri var olan arızaların sık sık tekrar etmesi ve davacının panik yaparak öncelikle gross kolları ile kütük demirleri manuel olarak üst platforma aktarması gerekirken bu işlemi unuttuğu, yetkililere haber vermek istediği ve onlarla iletişim kurduğu sırada yolda ve roleler üzerinde bekleyen kütük demirlerin bu bekleme sonucu işe yaramaz hale geldiği,

davacının çalışır durumda olan manuel sistemi zamanında devreye sokmamak suretiyle hatalı bir çalışmasının olduğu, ancak bu hatasının bir kasıt ve savsaklamayı içermediği, sistemde sık sık oluşan arızaların etkisi ve yetkilerle iletişim kurma çabası sırasında telaş ve heyecan içinde ortaya çıktığı, davacının 4857 sayılı İş Yasasının 25/II-ı maddesinde yer alan “işçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden... işyerinin malı olan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması.” koşulunun oluşmadığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Uyuşmazlık iş akdinin işverence haklı nedene dayalı olarak feshedilip feshedilmediği noktasındadır.

4857 sayılı yasanın 25/II. maddesinde, "Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri: a) İş sözleşmesi yapıldığı sırada bu sözleşmenin esaslı noktalarından biri için gerekli vasıflar veya şartlar kendisinde bulunmadığı halde bunların kendisinde bulunduğunu ileri sürerek, yahut gerçeğe uygun olmayan bilgiler veya sözler söyleyerek işçinin işvereni yanıltması.b) İşçinin, işveren yahut bunların aile üyelerinden birinin şeref ve namusuna dokunacak sözler sarfetmesi veya davranışlarda bulunması,

yahut işveren hakkında şeref ve haysiyet kırıcı asılsız ihbar ve isnadlarda bulunması.c) İşçinin işverenin başka bir işçisine cinsel tacizde bulunması.d) İşçinin işverene yahut onun ailesi üyelerinden birine yahut işverenin başka işçisine sataşması veya 84 üncü maddeye aykırı hareket etmesi.e) İşçinin, işverenin güvenini kötüye kullanmak, hırsızlık yapmak, işverenin meslek sırlarını ortaya atmak gibi doğruluk ve bağlılığa uymayan davranışlarda bulunması.f) İşçinin, işyerinde,

yedi günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemesi.g) İşçinin işverenden izin almaksızın veya haklı bir sebebe dayanmaksızın ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki iş günü, yahut bir ayda üç işgünü işine devam etmemesi.h) İşçinin yapmakla ödevli bulunduğu görevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi.ı) İşçinin kendi isteği veya savsaması yüzünden işin güvenliğini tehlikeye düşürmesi,

işyerinin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması." hallerinde iş akdinin işverence haklı nedene dayalı olarak feshedilebileceği düzenlenmiştir.

Dosya içeriğinden, davacının 01.06.1995-26/09/2008 tarihleri arasında davalı işverene ait işyerinde kontine bölümünde SDM pano operatörü olarak çalıştığı, iş akdinin,“12/09/2008 tarihinde 16.00-24.00 vardiyasında, davacının görevi olan pano operatörlüğü işini yaptığı sırada, asli işi olan kütük akışını sağlamak ve bunu kontrol etmek işini yapması gerektiği, çalışması sırasında makinenin elektrik arızası nedeniyle durması anında kütüklerin hareketsiz kaldığını görmesi ve hemen duruma müdahale ederek gross kollarını yukarı kaldırarak kütükleri üst platforma çıkarması gerektiği halde işini savsaklayarak ve ağır kusurlu olarak görevinizi yapmadığı,bu nedenle iş yerini çok büyük maddi kayba uğrattığı, "gerekçesiyle 4857 sayılı yasanın 25/II-ı maddesi gereğince

tazminatsız olarak 26/09/2008 tarihi itibariyle haklı nedenle feshedildiği, davacının savumasında, kütük iticinin kendisi tarafından ileri sürüldüğünü, ancak elektrik arızası nedeniyle iticiyi takriben 5 dakika kadar geri alamadığını, yanındaki arkadaşını elektrik operatörünü aramaya yolladığını, alarm verilmesine karşın itici öndeyken çalışmaya devam edildiğini, kesinleri kontrol altına almaya çalışırken gross switchlerinin kaçtığını, sağdan soldan gelen talimatları kontrol altına almaya çalışırken grossları kaldırınca 4 kütüğün yarısının aşağıda yarısının yukarıda kaldığını, makinenin kapatıldığını beyan ettiği,

24/09/2008 tarihli zarar ve hasar tespit raporunda, asli görevi kütük akışını yürütmek ve kontrol etmek olması dolayısıyla davacının söz konusu olayda asli kusurlu olduğunun belirtildiği, rapora işçi sendika temsilcilerinin muhalif kaldıkları, 25/09/2009 tarihli işveren yazısına göre, 12/09/2008 tarihinde meydana gelen üretim kaybı dolayısıyla uğranılan zararın 16.306,80 TL tutarında olduğunun belirtildiği,davacının anılan olayda ağır kusurlu olarak görevini yapmadığı,

bu nedenle işyerinin büyük zarara uğradığı nedeniyle iş akdinin 25/II-ı maddesince iş akdinin feshedilmesi yönünde disiplin kurulu kararı alındığı,davacının husumet ve muvazaa iddiasında bulunmadığı anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacının 12/09/2008 tarihinde asli görevi olan pano operatörlüğü işini yaptığı sırada, makinenin elektrik arızası nedeniyle durması anında kütüklerin hareketsiz kaldığını görmesi ve hemen duruma manuel olarak müdahale ederek gross kollarını yukarı kaldırması ve kütükleri üst platforma çıkarması gerektiği halde uzun yıllardır davalı işverene ait işyerinde çalışan tecrübeli bir işçi olmasına rağmen bu görevini yapmayarak savsaması şeklindeki davranışı ile iş yerini maddi kayba uğrattığı dikkate alındığında 4857 sayılı Yasanın 25/II-ı maddesince iş akdinin haklı nedenle fesih şartlarının oluştuğu gözetilmeden davanın reddi yerine kabulüne yönelik yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirir.

Belirtilen nedenlerle, 4857 sayılı İş Kanunun 20.maddesinin 3.fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.