Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/11819 K.2013/2086

... ...

DAVA

Davacı, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, genel tatil ücreti alacaklarının ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, davacının, davalıya ait işyerinde aralık 2003-07.08.2009 arası matbaa müdürü olarak çalıştığını, ... sözleşmesinin işverence haklı sebep bulunmaksızın feshedildiğini, ücretinin belgelerde asgari ücret gösterildiğini, oysa 2008 aralık ayından itibaren aylık ....000,00 TL almakta olduğunu, 07.30-....00 arası, yoğun zamanlarda ....00’ye kadar çalıştığını, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatillerde de çalıştırıldığını belirterek müvekkilinin alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, duruşmada davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, ispat yükü üzerinde olan işverenin ... sözleşmesinin tazminat gerektirmeyecek şekilde son bulduğunu kanıtlayamadığı gerekçesiyle ihbar ve kıdem tazminatı hüküm altına alınmış, ayrıca delil durumu ve alınan bilirkişi raporuna göre de diğer işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

...-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

...-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı ... Kanunu'nda 32. maddenin ilk fıkrasında, genel anlamda ücret, bir kimseye bir ... karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutar olarak tanımlanmıştır.

Kural olarak ücretin miktarı ve ekleri gibi konularda ispat yükü işçidedir. 4857 sayılı Kanunu'nun ... ve 37. maddelerinin işverene bu konuda bazı yükümlülükler yüklediği de göz ardı edilmemelidir. Bahsi geçen kurallar, ... sözleşmesinin taraflarının ispat yükümüne yardımcı nitelikte olduğu gibi, çalışma yaşamındaki kayıt dışılığı önlenmesi amacına da hizmet etmektedir.

Bu yönde belgenin verilmiş olması ispat açısından işveren lehine olmakla birlikte, belgenin düzenlenerek işçiye verilmemiş oluşu, işçinin ücret, sigorta primi, çalışma şartları ve benzeri konularda kanuni güvencelerini zedeleyebilecek durumdadır.

Çalışma belgesi ile ücret hesap pusulasının düzenlenerek işçiye verilmiş olması, ... yargısını ağırlıklı olarak meşgul eden, işe giriş tarihi, ücret, ücretin ekleri ve çalışma şartlarının belirlenmesi bakımından da önemli kolaylıklar sağlayacaktır. Bu bakımdan ücretin ispatı noktasında taraflar delillerinin değerlendirilmesi sırasında, işverence düzenlenmesi gereken bu tür belgelerin düzenlenmiş olup olmamasının da gözetilmesi gerekir.

... sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı durumlarda gerçek ücretin tespiti önem kazanır. İşçinin kıdemi, meslek unvanı, fiilen yaptığı ..., işyerinin özellikleri ve emsal işçilere ödenen ücretler gibi hususlar dikkate alındığında imzalı bordrolarda yer alan ücretin gerçeği yansıtmadığı şüphesi ortaya çıktığında, bu konuda tanık beyanları gözetilmeli ve işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı ... bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalıdır.

Dosya içeriğine göre, yargılama sırasında işveren tarafından bordro sunulmamıştır. ... kayıtları asgari ücretten düzenlenmiştir. Davacı vekili, dava dilekçesinde Aralık 2008 ayından itibaren ....000,00 TL ücret aldığını iddia etmiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, daha önceki ücret seviyesinin son ücretin asgari ücrete oranlanması suretiyle işçilik alacaklarının hesaplanması hatalıdır. Dava dilekçesindeki beyana taleple bağlılık ilkesi gereği itibar edilerek, davacının ücreti aralık 2008 ayına kadar asgari ücret kabul edilerek dava konusu alacaklar yeniden hesaplanmalıdır. Hatalı bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.