Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/12649 K.2013/2308

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde Nisan 2004-28/.../2010 tarihleri arasında pazarlama ve satış müdürü olarak çalıştığını, en son net ücretinin ....550,00 TL olduğunu, ... primlerinin asgari ücret üzerinden ödendiğini bu sebeple davalıya müracaat ederek bu durumun düzeltilmesini istediğini, bu isteği karşısında davalı şirket tarafından kendisinden istifa dilekçesi alınarak ... sözleşmesinin sonlandırıldığını ve işçilik haklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve fazla çalışma ücretinin faizleriyle birlikte davalıdan tahsilini istemiş, taleplerini bilirkişi raporu doğrultusunda artırarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, davacının kendi isteği ile işten ayrıldığını ve ibraname olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece,davacının 26.06.2004-26.....2010 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığı, son ücretinin günlük brüt 72,... TL olduğu, günde bir öğün yemek sosyal yardımından yararlandığı, haftalık altı saat fazla mesai yaptığı, ... kayıtlarına göre ücretin asgari ücret üzerinden gösterilmesi dikkate alındığında istifa dilekçesinin baskı altında alındığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı kanuni süresi içinde davalı temyiz etmiştir.

...-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

...-İşçinin ödenmeyen işçilik hakları sebebiyle ... sözleşmesini haklı olarak feshetmesi halinde ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmayacağı, taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

İşçinin emeğinin karşılığı olan ücret işçi için en önemli hak, işveren için en temel borçtur. 4857 sayılı ... Kanunu'nun 32/.... maddesinde ücretin en geç ayda bir ödeneceği

kurala bağlanmıştır. Yine 4857 sayılı Kanunda, ücretin peşin ödeneceği öngörülmemiştir. Buna göre, aksi bireysel ya da toplu ... sözleşmesinde kararlaştırılmadığı sürece işçinin ücreti bir ay çalışıldıktan sora ödenmelidir.

Ücreti ödenmeyen işçinin alacağı konusunda takibe geçmesi ya da ücreti ödeninceye kadar ... görme edimini yerine getirmekten kaçınması, ... ilişkisinin devamında bazı sorunlara ... açabilir. Bu bakımdan, işverenle bir çekişme içine girmek istemeyen işçinin, haklı sebebe dayanarak ... sözleşmesini feshetme hakkı tanınmıştır.

İşçinin ücretinin kanun veya sözleşme hükümlerine göre ödenmemesi işçiye bu imkanı verir. Ücretin hiç ya da bir kısmının ödenmemiş olması bu konuda önemsizdir.

Ücretin ödenmediğinden söz edebilmek için işçinin kanun ya da sözleşme ile belirlenen ücret ödenme döneminin gelmiş olması ve işçinin bu ücrete hak kazanmış olması gerekir.

4857 sayılı Kanun'un 24/II-e bendinde sözü edilen ücret, geniş anlamda ücret olarak değerlendirilmelidir. İkramiye, primi, yakacak yardımı, giyecek yardımı, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil gibi alacakların da ödenmemesi işçiye haklı fesih imkanı verir.

Bireysel ... sözleşmesi veya toplu ... sözleşmesinden kaynaklanan ayni yardımların yerine getirilmemesi de (erzak yardımı, ... yardımı gibi) bu madde kapsamında değerlendirilmeli ve işçinin haklı fesih imkanı kabul edilmelidir.

İhbar tazminatı, belirsiz süreli ... sözleşmesini haklı bir sebebi olmaksızın ve usulüne uygun bildirim süresi tanımadan fesheden tarafın, karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminattır. Buna göre, öncelikle ... sözleşmesinin Kanunun 24 ve 25. maddelerde yazılı olan sebeplere dayanmaksızın feshedilmiş olması ve Kanunun .... maddesinde belirtilen şekilde usulüne uygun olarak ihbar öneli tanınmamış olması halinde ihbar tazminatı ödenmelidir. Yine haklı fesih sebebine rağmen işçi ya da işverenin 26. maddede öngörülen hak düşürücü süre içinde fesih yoluna gitmemeleri halinde sonraki fesihlerde karşı tarafa ihbar tazminatı ödeme yükümlülüğü doğar.

Dosya içeriğinden, davacının, davalıya ait işyerinde pazarlama ve satış müdürü olarak 26.06.2004-26.....2010 tarihleri arasında çalıştığı, ücretinin ....550,00 TL olduğunu, bunun asgari ücret kısmının bankaya yattığını kalanının elden ödendiğini, ... primlerinin de asgari ücret üzerinden ödendiğini bu sebeple davalı şirkete müracaat ettiğini ve bu durumların düzeltilmesini istediğini, işverence talebinin kabul edilmeyerek işten çıkarıldığını, istifa dilekçesi imzalamaz ise başka işyerlerinde çalıştırılmayacağının, tazminatlarının ödenmeyeceğinin söylendiğini, bu sebeple istifa dilekçesini imzaladığını ileri sürdüğü,

davalının, davacının başka bir işyerinde daha iyi bir ... bulması sebebiyle istifa ederek işten ayrıldığını iddia ettiği, ........2010 tarihli bilgisayar çıktısı dilekçede, davacının işyerinden özel sebeplerinden dolayı 26.....2010 tarihinde kendi rıza ve arzusu ile ayrılmak istediğini bildirdiği, 26.....2010 tarihli ibranamede, davacı işçinin hizmet sözleşmesini kendi arzu ve iradesi ile feshettiğini, fazla çalışma ücreti ve diğer haklarını aldığını beyan ettiği, bila tarihli, davacının imzası bulunan matbu olarak düzenlenmiş ibranamede, ... sözleşmesini kendi isteği ile istifa ederek feshettiğini bildirdiği,

davacının dilekçelerdeki imzaların baskı altında ve tehdit ile alındığını iddia ettiği, ........2010 tarihli ihtarname ile, yukarıda belirtilen olayları izah ettikten sonra alacaklarının ödenmesini talep ettiği, ihtarnamenin işverene 24.....2010 tarihinde tebliğ edildiği, davacı 01.....2010 tarihinde ....736,67 TL brüt ücretle başka işyerinde çalışmaya başladığı anlaşılmıştır.

Somut olayda, mahkemece, davacı işçinin istifa dilekçesinin baskı altında alındığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı kabul edilmiş ise de, davacının, fazla çalışma ücretlerinin ödenmediği, ... bildirimlerinin eksik ücret üzerinden yapıldığına ilişkin ... şartlarının düzeltilmesini istemek için görüşmeye gittiğinde işverence bu taleplerinin karşılanmadığı, bunun üzerine ........2010 tarihli istifa dilekçesini verdiği,

istifa dilekçesinin zorla baskı altında imzalandığı ıspat edilememiş ise de, işçi yönünden ... sözleşmesinin haklı sebeple fesih şartlarının oluştuğu, buna göre ... sözleşmesinin 4857 sayılı Kanun'un 24/II-e maddesince davacı işçi tarafından feshedildiğinin kabul edilmesi gerektiği, bu durumun işverene gönderilen ihtarname ve dosya içeriğinden anlaşıldığı ortadadır.

Hal böyle olunca ... sözleşmesi 4857 sayılı Kanun'un 24. maddesinde yazılı olan nedenlere dayanılarak feshedildiğinden ihbar tazminatının reddi yerine yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozmayı gerektirir.