Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/13205 K.2012/17765

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı işçi, kesinleşen işe iade kararı üzerine süresi içerisinde işverene başvuruda bulunmasına rağmen davalı işverence işe iade edilmediğini ileri sürerek fark kıdem tazminatı alacağının tahsilini istemiştir.

Davalı işveren; davacıya işe iade kararına binaen hak ettiği ücret ve tazminatların tam ve eksiksiz olarak ödendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının hak kazandığı kıdem tazminatı miktarının işçinin işe iade davası sonrasında işe başlatılmaması sebebiyle sözleşmenin feshedilmiş sayılacağı tarihte aynı yerde çalışan bir işçinin muhtemel alacağı sosyal yardımlı ücret miktarına göre hesaplanması gerektiği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında, kesinleşen işe iade kararı sonrasında, davacı işçinin boşta geçen süre ücret alacağı ve işe başlatmama tazminatının tahsiline ilişkin Karaman İcra Müdürülüğünün 2008/2197 esas sayılı icra dosyasına, davalı işveren tarafından yapılan fazla ödemenin, bu davaya konu kıdem tazminatı fark alacağından mahsup edilip edilmeyeceği noktasında uyuşmazlık bulunmaktadır .

Uyuşmazlığın normatif dayanağı 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 84–86. maddeleridir. 818 sayılı Kanun'un 84. maddesinde “Borçlu faiz veya masrafları tediyede gecikmiş değil ise kısmen icra eylediği tediyeyi resülmale mahsup edebilir. Alacaklı alacağın bir kısmı için kefalet, rehin veya sair teminat almış ise borçlu kısmen icra eylediği tediyeyi temin edilen veya teminatı daha iyi olan kısma mahsup etmek hakkını haiz değildir” kuralına yer verilmiş.

85. maddesinde “birden fazla borçları bulunan borçlu, borçları ödemek zamanında bu borçlardan hangisini tediye etmek istediğini alacaklıya beyan etmek hakkını haizdir.

Borçlu beyanatta bulunmadığı surette vukubulan tediye kendisi tarafından derhal itiraz edilmiş olmadıkça alacaklının makbuzda irae ettiği borca mahsup edilmiş olur” hükmü öngörülmüş, 86. maddede ise “kanunen muteber bir beyan vaki olmadığı yahut makbuzda bir güna mahsup gösterilmediği takdirde, tediye muaccel olan borca mahsup edilir. Müteaddit borçlar muaccel ise tediye, borçlu aleyhinde birinci olarak takip edilen borca mahsup edilir.

Takibat vaki olmamış ise tediye, vadesi iptida hulül etmiş olan borca mahsup edilir. Müteaddit borçların vadeleri aynı zamanda hulül etmiş ise mahsup mütenasiben vaki olur. Hiç bir borcun vadesi hulül etmemiş ise alacaklı için en az teminatı haiz olan borca mahsup edilir” kuralı düzenlenmiştir.

Somut olayda, Karaman İcra Müdürlüğünün 2008/2197 esas sayılı takip dosyası üzerinden davacı işe başlatmama tazminatı ve dört aylık boşta geçen süre ücret alacağı olmak üzere toplam 18.266.00 TL 'nin tahsilini istemiştir. Davalı işveren bu dosyaya istinaden 20.03.2008 tarihinde 13.737.31 TL ödeme yaparak, aynı tarihli borca kısmi itiraz dilekçesinde bu ödemenin 12.154 .48 TL'sinin dört aylık boşta geçen süre ücreti, dört aylık işe baş tazminatı ve doğmuş ise yıllık izin ücreti, kıdem ve ihbar tazminatı farkı olduğunu, bakiyesinin ise faiz talebine ilişkin yapıldığını belirtmiştir.

Davacı işçi, "Karaman İş Mahkemesinin 2008/81 esas sayılı dosyası üzerinden açmış olduğu davada ise boşta geçen süre ücret ve işe başlatmama tazminatının icra dosyasına eksik ödendiğini ileri sürmüştür. İlgili dosya üzerinden yapılan yargılama sonucunda, 11.09.2009 tarihli ve 2009/142 karar sayılı ilam ile, davacının 5.340.58 TL boşta geçen süre ücret, 5.697.60 TL" işe başlatmama tazminatı olmak üzere toplam 11.038.18 TL asıl alacağa hak kazandığı belirlenmiştir. Bu karar, temyiz incelemesi sonucunda Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 28.12.2009 tarih, 2009/20652 esas-2009/37953 karar sayılı ilamı ile onanmıştır.

Davalı işveren tarafından ilgili icra dosyasına asıl alacak için 12.154.48 TL ödeme yapılmış olup, davacının hak kazandığı boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı toplamının 11.038.18 TL olduğu kesinleşmiş mahkeme ilamı ile belirlendiğinden, davalı işveren tarafından icra dosyasına yıllık izin ücreti, kıdem ve ihbar tazminatı fark alacağı adı altında 1.116.30 TL fazla ödeme yapıldığı sabittir.

Kıdem tazminatı fark alacağının tahsili amacı ile açılan bu davada, davalı işveren işçiye dava konusu alacağa ilişkin ödeme yapıldığını ileri sürmektedir. Bu durumda Karaman İcra Müdürlüğünün 2008/2197 esas sayılı takip dosyasına yapılan 1.116.30 TL fazla ödemenin, davacının hak kazandığı kıdem tazminatı fark alacağından mahsubu gerekir. Mahkemece bu husus dikkate alınmadan karar verilmiş olması isabetsizdir .

SV