Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/2729 K.2012/23299

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı, iş sözleşmesinin geçerli sebep olmaksızın işverence feshedildiğini, bildirilen fesih gerekçesinin sonradan yaratılmış, aslında var olmayan bir sebep olduğunu belirterek, feshin geçersizliğine, işe iadeye ve kanuni haklarına karar verilmesini istemiştir. Davalı, sözleşmenin yeniden yapılandırma süreci sonucu farklı bir organizasyon yapısı ile çalışma gerekliliğinin ortaya çıkması sonucu işletmenin, işin ve işyerinin gerekleriyle geçerli sebeple feshedildiğini, davacının kadrosunun iptal edildiğini, işgücüne ihtiyaç kalmadığını, niteliklerine uygun bir başka kadroda istihdam edilebilme olanağının da olmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece işe iadeye dair verilen karar, işverenin fesihte dayandığı işletmesel karar da dosya arasına alınarak ve diğer gerekli belgeler getirtilerek, işyerinde keşif yapılmak suretiyle, işyerinin faaliyet konusunda uzman bilirkişi yanında, bir hukukçu ve bir de serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişiden oluşan kuruldan rapor alınarak, işyerinde savunulduğu şekilde bir yeniden yapılanmaya gidilip gidilmediği, gidilmişse ne şekilde yapıldığı, bir istihdam fazlası oluşup oluşmadığı, davacının çalıştığı kadronun iptal edilip edilmediği, işverence alınan işletmesel kararın tutarlı biçimde uygulanıp uygulanmadığı,

çıkarılan işçiler yanında işe yeni alınan işçiler bulunup bulunmadığı ve bunların çalıştırıldığı bölümlerin niteliği; diğer taraftan davacının eğitimi ve tecrübesine göre işyerinin bir başka bölümünde değerlendirilmesi olanağının bulunup bulunmadığı belirlenmek üzere, araştırmaya yönelik olarak bozulmuştur.

Bozma ilamına uyularak gerekli belgeler celbedilmiş, uzman bilirkişi kurulu ile işyerinde keşif gerçekleştirilmiş; davalının ülkenin önde gelen 500 işletmesinden birisi olduğu, internet ilanlarına göre fesihten sonra bir kısım işçilerin Sivas’taki işyerine, bir kısım işçilerin de bu il dışındaki işletmelerde başlatıldığı, davacıya Sivas ilinde olmasa da bir başka ilde çalışma teklif edilmediği gerekçesiyle işe iadeye karar verilmiştir. Hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda, şirket yönetim kurulunca alınan kararın işletme ve işyeri gerekleri nedeniyle önlem olarak işçi sayısının azaltılması için norm kadro uygulamasına geçilerek işçi çıkarılması kararının ekonomik nedenlere dayandığı, alınan kararın uygulanması ile istihdam fazlası oluştuğu ve aralarında davacının kadrosunun da bulunduğu bir kısım kadroların iptal edildiği, yönetim kurulunca alınan işletmesel kararın tutarlı bir şekilde uygulandığı ve kararın uygulanmasında işverenin keyfi davranışlarının belirlenemediği, iptal edilen kadrolara ve sözleşmeleri feshedilen işçilerin yerine yeni işçi alınmadığı,

işe yeni alınan bir kısım işçinin ise emeklilik, tayin istifa gibi sebeplerle başka bölümlerde oluşan istihdam ihtiyacı sebebiyle alındığı belirlenmiştir. Dairemize yansıyan emsal mahiyette başka dava dosyaları içeriğinde de işyerinde yeniden yapılanmaya gidildiği, bir kısım kadroların iptal edildiği ve istihdam fazlalığı meydana geldiği sabit olmuştur.

İşverenin sözü edilen yeniden yapılanma kararı uygulanmış olup, işyeri içi sebeplerden kaynaklanan geçerli bir fesih sebebidir. İşe iade talebinin reddi gerekirken yazılı şekilde kabul edilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

Belirtilen sebeplerle, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 20. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hükmün bozulmak suretiyle ortadan kaldırılması ve aşağıdaki gibi karar verilmesi gerekmiştir.