Yargıtay 22. Hukuk Dairesi E.2012/29259 K.2013/27501

Mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı vekili, müvekkilinin 1999 Eylül ayında davalı şirkette işçi olarak çalışmaya başladığını, 30.06.2007 tarihinde işten çıkartıldığını, mesaisinin 08:00 başladığını, bitiş saatinin yazın 19:30 kışın 17:30 saati olarak belirlenmesine rağmen bu çalışma saatlerinin uygulanmadığını, yıllık izinleri tam kullanmadığını belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile birlikte bir kısım işçilik alacaklarının davalıdan tahsili talep etmiştir.

Davalı vekili, davacının 2000 yılında çalışmaya başladığını ve 2006 yılı Haziran ayına kadar çalıştığını, davacının kendisinin işten ayrıldığını, mesai saatleri dışında çalıştığı iddiasının doğru olmadığını, eşinin yönetici olmasını sonuna kadar kullanarak mesaisine dahi düzenli gelmediğini, yıllık izinlerinin kullandırıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının 2002 yılından onaltı gün 2003 yılından da onaltı gün olmak üzere otuziki gün izin kullandığının ibraz edilen izin defterinden anlaşıldığı, bunun dışındaki izinlerine ilişkin herhangi bir belge ibraz edilemediği, davalı tarafça davacının 26.02.2003 ve 14.09.2005 tarihlerinde yurt dışına çıktığı belirtilmişse de gelen belgelerden yurt dışına çıktığının anlaşıldığını ancak yurt dışında kaldığına ilişkin herhangi bir belgenin davalı tarafça ileri sürülmediğini, zamanaşımı itirazı dikkate alınarak fazla çalışma ücretinin hesaplandığını belirterek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı ./..

gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı normal mesaisinin 08:00'de başladığını, normalde yazın 19:30 kışın 17:30 saatlerinde sona ermesi gerektiğini ancak bu çalışma saatlerinin uygulanmadığını ve fazla mesai yaptığını belirtmiştir. Davalı taraf ise davacının mesai saatleri dışında çalışmadığını belirtmiştir.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda tanık beyanlarına göre davacının haftanın altı günü 08:30-18:30 saatleri arasında çalıştığını, buna göre haftalık 9 saat fazla mesai yaptığını belirtilmiştir. Davacının eşi olan davacı tanığı Kemal Hıra beyanında davacının 08:30-09:30 saatlerinde işe başladığını mesai bitimi olan 17:00'de işten çıkmadığını saat 20:00-21:00 saatlerine kadar çalıştığını ileri sürmüştür.

Diğer davacı tanıklarından ...davacı ile onbir ay birlikte çalıştığını, mesai saatinin 08:00-08:30 ile 17:30 saatleri arasında olduğunu ancak fazla mesai yapıldığını belirtmiştir. Diğer davacı tanıklarının davalı işyeri çalışanı olmadıkları anlaşılmaktadır. Davalı tanıkları davacının eşinin davalı şirkette yönetici olduğunu, mesai saatlerine uymadığını, fazla mesai yapmadığını beyan etmişlerdir.

Tanık beyanları hep birlikte değerlendirildiğinde davacının fazla mesai yaptığını ispatlayamadığı anlaşılmaktadır. Bu gerekçeyle fazla mesai alacağının reddi yerine kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

2-Davacı yıllık izinlerini tam kullanmadığını ileri sürmüştür. Davalı taraf ise davacının yıllık izinlerini kullandığını beyan etmiştir. Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda izin defterine göre davacının kullandığını belirttiği süreyi hak kazandığı yıllık izin süresinden mahsup ederek bakiye yıllık izin alacağı hesaplanmıştır. Davalı taraf davacının yurtdışına giriş çıkış kayıtlarının dikkate alınması gerektiğini belirtmiştir.

Mahkemece davacı işçinin yıllık izin alacağında davacının yurda giriş ve çıkış kayıtları dikkate alınmadan bu sürelerde yıllık izin kullanıp kullanmadığı araştırılıp tartışılmadan hüküm kurulmuştur. Davacının yurt dışına çıkışlarının ... gereği olup olmadığı araştırılarak, ... gereği değil ise giriş ve çıkışlar tarihlerinde ücretli izinli ise davacının izin kullandığı kabul edilerek yıllık izin alacağı belirlenmelidir.

Eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.